ღია გარემოსდაცვითი სამოქალაქო ინიციატივის კოორდინატორის, კახეთის რეგიონში, კახა სუხიტაშვილის ცნობით, ცალკეულმა პირებმა ბუნებრივი რესურსით სარგებლობის მოსაკრებლის გადახდით ქვითრების დიდი რაოდენობა შეიძინეს, შემდგომში კი, უბილეთოდ დარჩენილ მოსახლეობას მათ ფასად თანხა გამოძალეს.
“ჩვენ დაგვიკავშირდა სათემო კავშირ “ჰერეთის” წარმომადგენელი მინდია დუმბაძე. მან სატყეო სამსახური შეშის ქვითრების უკანონო ბიზნესის ხელშეწყობაში დაადანაშაულა. დუმბაძის თქმით, სანამ გლეხები გაიგებდნენ, ყველა ქვითარი უკვე გაყიდული იყო. თითო გადამყიდველი ასობით ქვითარს იღებდა და მერე სამმაგ ფასში ასაღებდა. ზოგჯერ სამლარიანი ქვითრების 15 ლარად შეძენაც უხდებოდათ.”
გამოყოფილი ტყეკაფების გადამყიდველების ხელში მოხვედრაზე “გურია ნიუსისთვის” 13 ნოემბერს მიცემულ ინტერვიუში თავად გარემოს დაცვის სამინისტროს იურიდიული დეპარტამენტის უფროსი მამუკა ივანიაშვილიც საუბრობდა. მისი თქმით, არსებობდნენ ადამიანები, რომლებიც ელოდებოდნენ ტყეკაფების გახსნას. 2 წუთში შეისყიდიდნენ მას და მოსახლეობას აღარ ჰქონდა საშუალება, შეშა მოემარაგებინა.
აღნიშნულ პრობლემასთან დაკავშირებით, საქართველოს მთავრობის 2010 წლის 20 აგვისტოს №242 დადგენილებაში, გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი რესურსების სამინისტროს ინიციატივით, მნიშვნელოვანი ცვლილებები შევიდა.
კერძოდ, შეიცვალა მოსახლეობის მიერ მერქნული რესურსის მოპოვების წესი:
– 2013 წლის 3 დეკემბრიდან კომლზე გასაცემ საშეშე მერქანზე დაწესდა ზღვარი -7 კუბური მეტრი; ხე-ტყის დამზადების ბილეთის მოქმედების ვადა გახდა 30 დღე; 2013 წლის 3 დეკემბრამდე გაცემული ხე-ტყის დამზადების ბილეთი ძალაშია 2014 წლის 1 მარტამდე; რაც შეეხება სამასალე მერქანს (I ხარისხის ხე-ტყე), მისი დამზადების ბილეთი აუცილებლად უნდა იყოს აღებული კალენდარული წლის დასრულებამდე (31 დეკემბრამდე).
ამ ცვლილებებით, გარკვეული ჯგუფი, ან ერთ პიროვნება ვეღარ შეისყიდის გამოყოფილ ტყეკაფს და განახორციელებს მერქნული რესურსის რეალიზაციას.
“ადგილობრივი თვითმმართველობებიდან მოწოდებული ინფორმაციის საფუძველზე, სადაც მითითებული იქნება ფაქტობრივი მონაცემები, რამდენი კომლი ცხოვრობს ამა თუ იმ სოფელში, შეიქმნება ბაზა, რომელიც დაიდება “ლიბერთი ბანკში”. ბანკში განთავსდება ასევე ინფორმაცია გამოყოფილი ტეკაფების შესახებ. საშუალოდ, თითოეულ კომლზე გაიცემა 7 კუბური მეტრი საშეშე მასალის ბილეთი. გამოიყოფა მისი ათვისებისთვის 1 თვიანი ვადა. ვადის გადავადებაც შესაძლებელი იქნება. ადამიანი, რომელსაც შეშის გატანა უნდა, პირადობას წარუდგენს ტყის მცველს და ის გამოუწერს ბილეთს. ადამიანი სადაც ცხოვრობს, იქ შეძლებს შეშის მოსაჭრელი ბილეთის შეძენას, ანუ კონკრეტულად ეცოდინება რამდენი ეკუთვნის და სად”, _ განმარტავდა ჩვენთან საუბარში იურიდიული დეპარტამენტის უფროსი.
გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი რესურსების სამინისტროს განცხადებით, მთავრობის დადგენილებაში აღნიშნული ცვლილება მოსახლეობის სოციალური მიზნებისათვის ხე-ტყის სამართლიან განაწილებას უზრუნველყოფს.
როგორც აღვნიშნეთ, მერქნული რესურსის მოპოვების წესის შესახებ ცვლილება კანონში 3 დეკემბერს განხორციელდა. ჩვენ დავინტერესდით, ამის შემდგომ თუ შევიდა ღია გარემოსდაცვითი სამოქალაქო ინიციატივის კოორდინატორთან, კახეთის რეგიონში, გადამყიდველების შესახებ ინფორმაცია, რაზეც კახა სუხიტაშვილმა გვიპასუხა: “ეს დადგენილება გამოიცა ახლახან, მე კი მაქვს ორი კვირის წინ მიღებული ინფორმაცია, ანუ სანამ ცვლილებას განახორციელებდნენ, ამის შემდეგ აღარ შემოსულა ჩვენთან გადამყიდველების შესახებ ინფორმაცია და ვერ გეტყვით კიდევ აქვს, თუ არა მსგავს ფაქტს ადგილი. თუმცა ამ ეტაპზე დიდი პრობლემის წინაშე დგას მოსახლეობა, შეშა ძვირია და ბევრს მომარაგებულიც არ აქვს ზამთრისთვის”.
მართალია, კომლზე გასაცემი საშეშე მერქნის რაოდენობა და მისი ასათვისებელი ვადები განისაზღვრა, მაგრამ, როგორც აღვნიშნეთ, ეს ცვლილება კანონში 3 დეკემბერს შევიდა. დღეს 13 დეკემბერია. ამ 10 დღეში სავსებით შესაძლებელია, ბანკში შესაბამისი პროცედურების გავლა ვერც მოესწრო მოსახლეობას და რომც შეძლებოდა, ტყეკაფების მიუვალობის გამო, რაზეც “გურია ნიუსმა” არაერთხელ დაწერა, შეშის მომარაგება ყველგან ვერ მოხერხდა. ამაზე გუშინ ჩვენ კიდევ ერთი მასალა გავავრცელეთ: “ლეჩხუმში მოსახლეობის ნაწილი შეშის გარეშეა დარჩენილი”. თუ გავითვალისწინებთ იმას, რომ საქართველოში თოვლი უკვე მოვიდა, რამაც გააძნელა ტყეებიდან საშეშე მერქნის გამოტანა, ვისაც მომარაგებული აქვს შეშა და ყიდის, ის ძალიან დიდ ფასსაც ადებს მას. შესაბამისად, ისედაც გაჭირვებულ ქართველ კაცს მისი შეძენა კიდევ უფრო უჭირს.
