“დემოგრაფიულო აღორძინების ფონდის” სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარე, ლევან ვასაძე აღნიშნავს, რომ დემოფრაფიული კატასტროფის ყველაზე დიდი გამომწვევი მიზეზი არის აბორტი. მისი თქმით აბორტების გადაუმოწმებელი სტატისტიკური მონაცემები საგანგაშოა.
“ძალიან დიდი პრობლემაა საქართველოში აბორტების სტატისტიკა. ოფიციალური სტატისტიკით დაახლოებით 30 ათასი აბორტი კეთდება საქართველოში. გვაქვს საფუძველი ვივარაუდოთ, რომ ეს ციფრი სინამდვილეში ბევრად უფრო მაღალია. ლაპარაკი არის წელიწადში 100-დან 150 000 აბორტამდე, რაც გადაუმოწმებელი ინფორმაციით მოსალეობის 3-4%-ს ნიშნავს. შეიძლება აღმოჩნდეს, რომ ჩვენ ვართ მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე მკვლელი ერი. ჩვენ დავიწყეთ შესწავლა ამ ბავშვების მკვლელობის მიზეზებისა, ფონდს ამჟამად არ გააჩნია საკუთარი სტატისტიკა და იმედი მაქვს, რომ 2014 წელს ამ გამოკვლევასაც ჩავატარებთ. გარე მონაცემებიდან, რომელიც ფონდის მიერ არ არის გადამოწმებული არსებობს აბორტის გაკეთების სამი ძირითადი მიზეზი. არც ერთი ამ მიზეზთაგანი არ არის საპატიო, ანუ არ არის დაკავშირებული დედის ჯანმრთელობის პრობლემასთან.
ყველაზე დიდი, 47% ამ გადაუმოწმებელი გარე მონაცემებით არის მშობლების განცხადება, რომ მათ არ სურთ გაზარდონ მეტი შვილი. სიდიდით მეორე, 29% არის სრულიად ამაზრზენი და ბარბაროსული მიზეზი, რომ ნაყოფი არის გოგო და ამიტომ იკვლება. მესამე ადგილზე, 24% არის ე.წ. სირცხვილის აბორტი, ანუ არასაქორწინო სქესობრივი კავშირის შედეგად ჩასახული ბავშვების მკვლელობა”.
ვასაძის თქმით, ამ პრობლემის თავიდან ასაცილებლად უნდა მოხდეს ორი რამ -უნდა გაჩნდეს ბევრი ბავშვი და ექიმის გადაწყვეტილების გარეშე არ უნდა გაკეთდეს არც ართი აბორტი. მისი განცხადებით სწორედ ამ პრობლემის გადაჭრისთვის ფონდში მზადდება ახალი ინიციატივა -“ორსულთა სახლების” შესახებ. სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარე მიიჩნევს, რომ ასეთი სახლების არსებობის შემთხვევაში შესაძლებელი იქნება აბორტების რაოდენობის შემცირება.
“ფონდში განიხილება პროექტი “ორსულთა სახლების” შესახებ, რომლებიც თავის მხრივ იყოფა ორ ნაწილად. ჩვენი სურვილია, რომ ჯანდაცვის სამინისტროსთან თანამშრომლობით შემუშავდეს კვების რაციონის პაკეტი, ვიტამინებისა და დამხმარე მედიკამენტების პაკეტი, რომელსაც ფეხმძიმე ქალბატონებს სახელმწიფოსაგან უფასოდ შევთავაზებათ, რათა მშობიარობამ უფრო ჯანმრთელად ჩაიაროს. რა თქმა უნდა, ამისათვის საჭირო იქნება ჯანდაცვის სამინისტროს კლინიკებისა და წარმომადგენლობითი ოფისების სისტემის გამოყენება. წელს ეს პროექტი ჩაისახა, 2014 წელს უკვე დავთვლით და გავმართავთ”.
ლევან ვასაძე იმედოვნებს, სახელმწიფო გულისხმიერებით მოეკიდება ამ პროექტს და განახორციელებს. რაც შეეხება პროექტის მეორე ნაწილს, უფრო მაშტაბურია და ზრუნავს არა მხოლოდ იმაზე, გადააფიქრებინოს ქალს აბორტის გაკეთება, არამედ დაბადებული და უარყოფილი ჩვილის ბედზეც.
“ორსულთა სახლების პროექტის იდეის მეორე ნაწილი არის უფრო მასშტაბური და რთული. ჩვენ გვაქვს სურვილი, რომ ორი ცენტრი, რომელიც დასავლეთ და აღმოსავლეთ საქართველოში განთავსდება, სადაც იმ ქალბტონებს, ვისაც შევძლებთ, ნებაყოფლობით გადავაფიქრებინოთ აბორტის გაკეთება, რომ შეეძლოთ მშობიარობა და შემდგომში თუ მათ არ სურთ ბავშვის ოჯახში დატოვება, ეს ბავშვი ცენტრში დატოვონ. ეს არის ძალიან მნიშვნელოვანი და საინტერესო პროექტი. ვაპირებთ, რომ ამ სფეროში აქტიურად ვითანამშრომლოთ ეკლესიასთანაც, რადგან მას უკვე გააჩნია ამგვარი საქმიანობის გამოცდილება”.
მეორე ინიციატივა, რომლითაც ფონდი გამოდის, ეს არის თითეულ ოჯახზე, ხელისუფლების მიერ მესამე შვილის დაფინანსების ინიციატივა.
“მესამე შვილი სწორედ ის ზღვარია, რომლის შემდგომაც ქვეყნის გამრავლება იწყება, ხოლო რადგან საქართველო გამრავლების პრობლემის წინაშე დგას, ამ შემთხვევაში, სახელმწიფო თითოეულ ოჯახს შეძლებისდაგვარად დაეხმარება. ერთ-ერთი დიდი პროექტი, რომელზეც ფონდი სახელმწიფოს შესაბამის უწყებებთან მუშაობს, ეს არის მესამე შვილის დაფინანსების პროექტი. რა თქმა უნდა, სასურველი იქნებოდა, რომ აქამდე ვინც გააჩინა მესამე და მომდევნო შვილი, ჰქონოდა სახელმწიფოს იმის საშუალება ან პოლიტიკური ნება, რომ დახმარებოდა ამ ოჯახებს, მაგრამ ახლა მაინც გვინდა, რომ ეს მდგომარეობა შევცვალოთ”.
როგორც ლევან ვასაძე აღნიშნავს, ძირითადად ფონდის მუშაობა ორ ნაწილად იყოფა, ეს არის ფონდის პროექტები და საკანონმდებლო ინიციატივები. მისი თქმით ამ კუთხით ნაბიჯების გადადგმა უკვე დაწყებულია.
“აქამდე ჩვენს მეზობელ აზერბაიჯანში მშობიარობა იყო უფასო და სასომხეთში 350 დოლარით ფინანსდებოდა. ჩვენთან კი ყველაფერი იყო მოქალაქეების ხარჯზე. დღეს ეს შეიცვალა და მინდა ჯანდაცვის მინისტრს, დავით სერგეენკოს მადლობა გადავუხადო, რადგან ჩვენს ქვეყანაში მშობიარობა უკვე უფასოა”.
სწორედ დემოგრაფიულ პრობლემაზე გაამახვილა ყურადღება “დემოგრაფიული აღორძინების ფონდის” გენერალურმა მდივანმა თამარ ჩიბურდანიძემ და აღნიშნა, რომ ეროვნული თვითშეგნება არის საკმაოდ დაქვეითებული.მისი თქმით ეკონომიკური მდგომარეობა ამ პრობლემისთის მხოლოდ სარჩულია და ერთმანეთთან კავშირში ნამდვილად არ არიან.
“მთელ მსოფლიოში ხუთ გლობალურ პრობლემებს შორის არის დემოგრაფიული პრობლემა. ფაქტიურად მთელ მსოფლიოში უძველესი ტრადიციების მქონე ერები ქრებიან, ამის მიზეზი კი ეროვნული თვითშეგნების დაქვეითებაა და არა ეკონომიკური მდგომარეობა. დემოგრაფიული პრობლემები ეხება ევროპის მხოლოდ იმ ქვეყნებს, სადაც განვითარება არის ძალიან მაღალ დონეზე, ანუ იმის თქმა, რომ თუ ეკონომიკური მდგომარეობა არ გამოსწორდება, დემოგრაფიული მდგომარეობა ვერ მოგვარდება, არის მცდარი. ეს რა თქმა უნდა, კავშირშია ეკონომიკურ საკითხებთან, მაგრამ დემოგრაფიული პრობლემების მოგვარება არ არის დამოკიდებული ეკონომიკურ პრობლემებზე, კიდევ ერთხელ ვიმეორებ, ერთ-ერთი უმთავრესი პრობლემა არის ეროვნული ცნობიერების დაქვეითება”.
თამარ ჩიბურდანიძის თქმით, ფონდი ამ კუთხით თებერვლის დასაწყისში იწყებს სტუდენტ-ახალგაზრდობასთან შეხვედრებს და გააგრძელებს რეგიონებში გასვლას.
“ჩვენ ვიწყებთ ფართომასშტაბიან და სიღრმისეულ მუშაობას სტუდენტ-ახალგაზრდებთან და თებერვლის დასაწყისში მათთან გვექნება გაფართოებული შეხვედრა, ხოლო შემდეგ ყველა საუნივერსიტეტო ქალაქს ვესტუმრებით. ფონდი გამოსცემს სახელმძღვანელოებს, წიგნებს, კონკრეტულად საქართველოს რეგიონებში და ამითაც ვართ პირველები. რეგიონების დემოგრაფიული მონაცემების შესახებ დაწვრილებით ასეთი ინფორმაცია ჯერ არ გამოცემულა. ყველა რეგიონში ჩავალთ და ჩავუტანთ თავის კონკრეტულ მონაცემებს დემოგრაფიული მდგომარეობის შესახებ”.
მისი თქმით აუცილებელია ახალგაზრდების ფსიქოლოგიური აზროვნების ამაღლება ოჯახთან, ტრადიციებთან და დემოგრაფიულ პრობლემებთან მიმართებაში.
“დემოგრაფიული აღორძინების ფონდის” საპატიო თავმჯდომარე დიმიტრი ხუნდაძე დემოგრაფიულ პრობლემებზე საუბრის დროს აღნიშნავს, რომ მნიშვნელოვანი ნაბიჯი გადაიდგა საყოველთაო ჯანდაცვის პროგრამით გათვალისწინებული მშობიარობის დაფინანსებით. ხუნდაძე აცხადებს, რომ ფონდში დამუშავდა პროექტი დეკრეტული შვებულების დღეების რაოდენობის დაზრდასა და ანაზღაურების მომატებაზეც.
“დღესდღეობით 17 ათასზე მეტი მშობიარობა უკვე დაფინანსებულია. ასევე ფონდში დამუშავდა პროექტი შრომის კოდექსში შესატანი ცვლილების თაობაზე. ვგულისხმობ დეკრეტული შვებულებს დღეების რაოდენობის გაზრდას და მისი ანაზღაურების მომატებასაც. ეს არის საფუძველი იმისა, რომ დედებს და ბავშვებს მიეცეთ საშუალება, რომ დაცული იყოს მათი როგორც უფლებები, ასევე ჯანმრთელობა. ეს არის ერთ-ერთი პირველ პირობათაგანი, რომ ჩვენ დემოგრაფიულ პრობლემაზე ვიზრუნოთ და რამენაირად გამოვიყვანოთ ქვეყანა იმ კრიზისისაგან, რასაც დემოგრაფიული კატასტროფა ჰქვია”.
ფონდის წარმომადგენლები ამბობენ. რომ დემოგრაფიული განვითარება მრავალწახნაგოვანი პრობლემაა და ერთი პროექტით ან ერთი საკანონმდებლო ინიციატივით შეუძლებელია მთლიანად მოიცვა, ამიტომ ფონდმა აირჩია შესაბამისი სტრატეგია და მუშაობს ერთდროულად რამდენიმე მიმართულებით.
