პარლამენტის განათლების და მეცნიერების კომიტეტში დღეს შეთანხმდნენ, რომ მასწავლებელთა სქემაზე საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების სამინისტრო ისევ იმუშავებს და შემდეგ მას მთავრობა დაამტკიცებს.
"იმედი მაქვს, პარლამენტის შენიშვნებს გაითვალისწინებს სამინისტრო. ამ ეტაპზე ჩვენ გავაუქმეთ ძველი კანონი, რომლის მიხედვითაც ყველა მასწავლებელს 2014 წლამდე უნდა ჩაებარებინათ სერთიფიცირების გამოცდები მასწავლებლის უფლების მოსაპოვებლად. მასწავლებლის სქემის დამტკიცებას არ სჭირდება არანაირი საკანონმდებლო აქტი, სამინისტრომ უნდა იმუშაოს და ის მთავრობამ დაამტკიცოს", _ განაცხადა "გურია ნიუსთან" საუბარში საქართველოს პარლამენტის განათლებისა და მეცნიერების კომიტეტის თავმჯდომარე ივანე კიღურაძემ.
როგორც ცნობილია, განათლების სამინისტრო მასწავლებელთა სქემის შეცვლას, რომლის მიხედვით პედაგოგები ოთხ კატეგორიად უნდა დაიყონ და რომლის მიმართ შენიშვნები ჰქონდათ პარლამენტში, არ აპირებს:
"ჩვენ ვთანხმდებით, რომ ცვლილებები საჭიროა. მასწავლებელთა სერთიფიცირების არსებული წესი უნდა შეიცვალოს და მასწავლებელთა საქმიანობის დაწყების, პროფესიული განვითარების და კარიერული წინსვლის სქემით უნდა ჩანაცვლდეს. ამ სქემის მონახაზი სამინისტროს მომზადებული აქვს. მონახაზში განსაზღვრულია მასწავლებელთა სტატუსები. არის ოთხი სტატუსი. ჩვენ ძალიან ბევრი ქვეყნის მაგალითი, მათ შორის ევროპული ქვეყნების გამოცდილება შევისწავლით. ვნახეთ, რომ დონეები რაოდენობის მიხედვით ძალიან განსხვავდება – ზოგ ქვეყანაში 16-ც კი არის, ზოგში ნაკლებია. ჩვენ ექსპერტებთან ერთად ძალიან სიღრმისეული ანალიზი ჩავატარეთ და განისაზღვრა, რომ საქართველოსთვის, მოცემული მომენტში ყველაზე ოპტიმალური არის ოთხი დონე, ანუ მასწავლებლის ოთხი სტატუსი, რაც სქემის მიხედვით გათვალისწინებულია. ერთი ხელის მოსმით ამ სქემიდან რაღაც კომპონენტების ამოგლეჯა ან დამატება ძალიან ხელოვნური იქნება და მომავალში პრობლემებს გამოიწვევს. ამიტომ სქემის მონახაზი იმ სახით, რა სახითაც არის მომზადებული, წარედგინება სახელმწიფო კომისიას, რომელიც დაამუშავებს გარკვეულ კომპონენტებს და შემდეგ უკვე საქართველოს მთავრობა დაამტკიცებს მას", _ განუცხადა "ინტერპრესნიუსს" განათლებისა და მეცნიერების მინისტრის მოადგილე ქეთევან ნატრიაშვილმა.
მასწავლებელთა პროფესიული განვითარების და კარიერული წინსვლის სქემა, სახელდების გამო, პრინციპულად მიუღებელია ივანე ჯავახიშვილის სახელობის სახელმწიფო უნივერსიტეტის პროფესორ ქეთევან ჭკუასელისთვის, რომელიც სქემის განხილვების პირველ ეტაპზე ჩართული იყო, თუმცა აცხადებს, რომ სამინისტრომ მათი შენიშვნები არ გაითვალისწინა:
"პრაქტიკოსი მასწავლებელი, წარჩინებული მასწავლებელი, მენტორი, მკვლევარი მასწავლებელი, – ეს კატეგორიები, რომელიც სქემაშია მოცემული, ფარავენ ერთმანეთს და ყოველთვის გადაფარავენ. ასე მასწავლებლების რანჟირება არ შეიძლება. ეს დაყოფა ცოდნის მიხედვითაა. ჩვენ მიგვაჩნია, რომ ყველა მასწავლებელს უნდა ჰქონდეს ცოდნა. აი, როგორ აკეთებს ამას პრაქტიკაში, ამის მიხედვით შეიძლება მისცე განსხვავებული ხელფასები",_ ამბობს ქეთევან ჭკუასელი.
მინისტრის მოადგილის სიტყვებზე, მასწავლებლის კატეგორიებად დაყოფა სხვა ქვეყნებშიც არსებობს და ზოგჯერ მათი რაოდენობა 16-საც კი აღწევს, ქეთევან ჭკუასელი პასუხობს, რომ "ის საზღვარგარეთია და ეს საქართველო".
"არაადეკვატურია ეს დაყოფა, თორემ, ზოგადად, რანჟირების წინააღმდეგები არ ვართ. რომელიღაც მასწავლებელი კარგად მუშაობს და ცხადია, უნდა, უფრო მეტი ხელფასი ჰქონდეს, ვიდრე მის კოლეგას, რომელიც საერთოდ არ მუშაობს. ამათმა კი პირველი დაყოფა ბლუმის ტაქსონომიის ზმნების მიხედვით შემოგვთავაზეს, მეორე – საერთოდ არ ვიცით, როგორ გააკეთეს", _ აცხადებს ჭკუასელი.
უნივერსიტეტის პროფესორი ფიქრობს, რომ პედაგოგების შესახებ მომზადებული ამ სქემით მასწავლებელთა სახლს და სამინისტროს სურს, რომ მასწავლებლების უდიდესი ნაწილი, 42 ათასი, ნელ-ნელა გაიყვანოს სისტემიდან.
"ამ მასწავლებლებს, ჩემი აზრით, სისტემიდან ვერაფრით ვერ გაიყვანენ, იმიტომ რომ შემცვლელი მასწავლებლები არ ჰყავთ. უნივერსიტეტი წელიწადში 1000 კადრს თუ ამზადებს. ამიტომ ჩემი რეკომენდაცია იქნება, სამინისტროს თუ რამე თანხა აქვს, აიღოს და იმ 42- ათასი მასწავლებლის გადამზადებას სერიოზულად დაახარჯოს. ის არ იყო ტრენინგი და კვალიფიკაციის ამაღლება, რომელსაც მასწავლებლები გადიოდნენ ამ წლების მანძილზე. ეს იყო ფასადური, თავის მოტყუება. დარწმუნებული ვარ, იმ 42- ათასი მასწავლებლიდან 30-35 ათასი დარჩება ისეთი, რომელიც სკოლაში მუშაობას შეძლებს. ეს ადამიანები გამოცდილები არიან, მაგრამ მათზე არავინ იზრუნა", _ ამბობს ქეთევან ჭკუასელი.
რაც შეეხებათ მასწავლებლებს, ისინი ყურადღებას იმ ვადებზე ამახვილებენ, რომელიც მასწავლებელს საფეხურის შესაბამისი კრედიტების დასაგროვებლად ეძლევა. სქემის მიხედვით წარჩინებული მასწავლებლის საფეხურის მისაღწევად – 2-3 წელი; მკვლევარი მასწავლებლის საფეხურის მისაღწევად – 2-დან 4 წელი და მენტორი მასწავლებლის საფეხურის მისაღწევად- 2-დან 5 წელია საჭირო.
"ძველ სქემაში შესაცვლელი და დასახვეწი იყო თვითონ სქემის ხანგრძლივობა, ანუ კატეგორიებს შორის სავალდებულო "წლები". ხოლო ახალი სქემაში, ის რაც არ შეცვლილა და დარჩა, ისაა, რომ საბოლოო შეფასებას მასწავლებელი იღებს კატეგორიის მინიჭებამდე რამდენიმე თვით ადრე. მგონია, რომ სასურველია, მასწავლებელმა პერმანენტულად იცოდეს თავისი ნამუშევრიდან რა არის "მიღებული" და რა – არა. ანუ მოხდეს მისი პერმანენტული შეფასება, რაც დაეხმარება მასწავლებელს, ზუსტად განსაზღვროს, რომელ აქტივობაში აქვს მას დასაგროვებელი ქულები", _ აღნიშნავს 23-ე საჯარო სკოლის მასწავლებელი მაკა ნადარეიშვილი.
იმის მიუხედავად, რა გადაწყვეტილებას მიიღებს საქართველოს მთავრობა, დაამტკიცებს, თუ არა განათლების სამინისტროს მიერ შეთავაზებულ მასწავლებელთა სქემის ვარიანტს, პედაგოგებს სერთიფიცირების გამოცდების ჩაბარება ისევ მოუწევთ:
"ჩვენი სკოლის მასწავლებელთა დიდი ნაწილი (70 %) სერტიფიცირებულია და სერთიფიცირების პროცესში თავიდანვე, 2010 წლიდანვეა ჩართული. თქმა იმისა, რომ მასწავლებელთა გამოცდები უსარგებლო და არაფრის მომცემი იყო, ნამდვილად უსამართლობაა. მე, პირადად, გამოცდების ჩაბარების შემდეგ, აქტიურად ვიყავი ჩართული მასწავლებელთა ნაშრომების გასწორების პროცესშიც (ქართული ენისა და ლიტერატურის კომისიაში) და ვიცი, რომ გასწორების პროცესი ნამდვილად ობიექტურად მიმდინარეობდა. დღეს გვეუბნებიან, რომ გამოცდა ისევ დარჩება, მაგრამ მასწავლებელთა შეფასება მოხდება სქემაში ჩართულობის მიხედვითაც. ჩნდება შეკითხვა – ვინ უნდა შეამოწმოს მასწავლებელი სასწავლო პროცესში, თუ გვყავს ამ რაოდენობის და კვალიფიკაციის ექსპერტები, ან რამდენად ობიექტურად შეფასდება პროცესი? ამ მხრივ ძალიან დიდი დაფიქრება და სიფრთხილეა საჭირო. მეორეს მხრივ, მასწავლებელთა პროფესიული სტანდარტის შედგენისას გასათვალისწინებელია ჩვენი რეალობა, ჩვენი სკოლებისა და მასწავლებლების მზადყოფნა იმ მოთხოვნების შესასრულებლად, რომელთა წაყენებასაც უპირებენ. ამიტომ, ვფიქრობ, რომ სტანდარტის მიღებამდე სპეციალისტთა მოსაზრებების გათვალისწინება და აუჩქარებლობაა საჭირო", _ ამბობს თბილისის 147-ე საჯარო სკოლის ქართული ენისა და ლიტერატურის მასწავლებელი მარი წიკლაური.
