თბილისში არსებული მეწყრული ზონების და მდინარეებისგან წარმოქმნილი საშიშროების შესახებ უცხოელი სპეციალისტების დაკვირვების შედეგი მიმდინარე წლის ივნისში გახდება ცნობილი.
ლეღვთახევის, დიღმისხევის და ხევძმარას აუზებში მაღალი რისკის შემცველი ადგილები ავსტრიელმა სპეციალისტებმა რამდენიმე დღის წინ დაათვალიერეს.
უცხოელი სპეციალისტები უკვე შეხვდნენ გარემოსა და ბუნებრივი რესურსების დაცვის მინისტრს გიგლა აგულაშვილს და გარემოს ეროვნული სააგენტოს ხელმძღვანელს, თამარ ბაგრატიას, ასევე გარემოს საკითხებზე მომუშავე არასამთავრობო ორგანიზაციების წარმომადგენლებს.
როდის იქნება მზად უცხოელი სპეციალისტების ანგარიში აღნიშნულ საკითხთან დაკავშირებით, რა მდგომარეობაა პირველადი შეფასებით თბილისში, რომელ მდინარეებზე ხორციელდება მუდმივი მონიტორინგი და სად აპირებს ადრეული გაფრთხილების სისტემების დამონტაჟებას გარემოს ეროვნული სააგენტო, ამ საკითხებზე „გურია ნიუსი“ გარემოს ეროვნული სააგენტოს ხელმძღვანელს, თამარ ბაგრატიას ესაუბრა.
_ რომელი მდინარეები შეამოწმეს ავსტრიელმა სპეციალისტებმა და როდის გამოქვეყნდება მათი მონიტორინგის შდეგები?
_ავსტრიელმა გეოლოგებმა და ჰიდროლოგებმა სამი მდინარის ხეობა შეამოწმეს: ლეღვთახევი, ხევძმარა და დიღმისხევი. ჯერ მხოლოდ ვიზუალური შეფასება მოახდინეს, ახლა ველოდებით ვრცელ ანგარიშს, რომელიც ჩვენთან თანამშრომლობის შედეგად შემუშავდება. საბოლოო ანგარიში, სავარაუდოდ, ივნისისთვის იქნება. მათ ჩვენც მივაწოდეთ ინფორმაცია არსებული სიტუაციის შესახებ.
_თბილისში არსებული მდინარეებიდან, რომელია ყველაზე მეტად საფრთხის შემცველი?
_ პოტენციურად, უხვი ნალექების შემთხვევაში ყველა მდინარე საფრთხის შემცველია.
ასევე, ტექნიკური რეგლამენტის მიხედვით, თუ მდინარის ჭალაში არსებობს რაიმე ტიპის მშენებლობა, ყველა ასეთი მშენებლობა რისკის ქვეშაა. ტექნიკურ რეგლამენტში აღნიშნულია, მდინარეების სიგრძის მიხედვით რომელია საფრთხის შემცველი და სად არ შეიძლება მშენებლობა. თუკი უკანონო მშენებლობაა, არასწორად არის ნებართვა გაცემული, რა თქმა უნდა, ყველა ასეთი მშენებლობა პოტენციურად შეიძლება დადგეს საფრთხის ქვეშ უხვი ნალექების შემთხვევაში.
_ შარშან, ვერეს სტიქიის შემდეგ, გარემოს დაცვის სამინისტროდან გამოვითხოვეთ ინფორმაცია თბილისში არსებული მდინარეებისა და მშრალი ხევების შესახებ. მოწოდებული ინფორმაციის თანახმად, თბილისის ტერიტორიაზე და მის შემოგარენში 150-ზე მეტი მუდმივი მდინარე, პერიოდული მდინარე და მშრალი ხევია; თუმცა, სამინისტროდან მოგვწერეს, რომ თბილისისა და მისი შემოგარენის დეტალური ჰიდროგრაფიული რუკა, სადაც საფრთხეების შესახებ იქნება აღნიშნული, არ არსებობს. რა გაკეთდა ვერეს სტიქიის შემდეგ და რომელ მდინარეებზე ახორციელებთ მონიტორინგს თბილისში?
_ერთადერთი სადგური გვქონდა ვაშლიჯვარში, სადაც დაკვირვებები მიმდინარეობდა. ახლა დავამატეთ სადგური ვერეს აუზში თბილისის მერიის დახმარებით და მდინარე გლდანულაზე, რითაც მონიტორინგი ხორციელდება. ეს არის საკმაოდ ძვირადღირებული აპარატურა. თუმცა, საქართველოში 25 ათასი მდინარეა და ამ ეტაპზე ყველა მდინარეზე ონლაინ მონიტორინგს ვერ ვახორციელებთ. აქედან გამომდინარე, ყველა მდინარეზე წყლის დონისა და ნალექების რაოდენობის შესახებ სამწუხაროდ, ინფორმაცია არ გაგვაჩნია.
თბილისის საფრთხეების რუკაც არ შემუშავებულა ჯერჯერობით. ჩვენ გავაკეთეთ ახლა მონიტორინგი, ვაკეთებთ მდინარე გლდანულას შესწავლას დამატებით, მდინარე ვერეს დამატებით შესწავლას და შევისწავლით ასევე ლეღვთახევსაც. ეს არის ძირითადი მდინარეები, რომლებიც რაიმე რისკს შეიძლება ატარებდეს თბილისის მოსახლეობისთვის. თუმცა, გეოლოგიური მონიტორინგი უკვე მთელ თბილისში ხორციელდება.
_სტიქიის შემდეგ იგეგმებოდა ადრეული გაფრთხილების სისტემის დამონტაჟებაც…
_მდინარე ვერე მთლიანად მონიტორინგის ქვეშაა, რაც იმას ნიშნავს, რომ მდინარეზე დგას სპეციალური მოწყობილობა, რომელიც ონლაინ რეჟიმში გადმოგვცემს ინფორმაციას წყლის დონისა და ნალექების შესახებ. ეს არის სწორედ ადრეული გაფრთხილების სისტემის ნაწილი. თუ მონიტორინგის შედეგად წყლის დონე მდინარე ვერეზე კრიტიკულ შედეგს მიაღწევს, ჩვენ გვექნება ამის შესახებ ინფორმაცია, თუმცა, ეს არ არის სრულყოფილი მონიტორინგის ადრეული შეტყობინების სისტემა. კიდევ იქნება შეტყობინების სამუშაოები – მოდელირება, პროგნოზირება და ა.შ. მონიტორინგის სისტემა სხვადასხვა დონის და სირთულის არსებობს, მდინარე ვერეზე და მის შენაკადებზე პირველი დონის მონიტორინგი მთლიანად გვაქვს გაკეთებული.
_რაც შეეხება მდინარე გლდანულას, რა სიხშირით მიმდინარეობს მონიტორინგი?
_ მდინარე გლდანულაზე ისეთი სიხშირით არ მიმდინარეობს დაკვირვება, როგორც მდინარე ვერეზე, მაგრამ ერთი სადამკვირვებლო პუნქტი იქაც გვაქვს და დაკვირვებას ვაწარმოებთ.
_აღნიშნეთ, რომ მდინარე ყველაზე საშიში უხვი ნალექის პერიოდშია, კიდევ რა ქმნის საფრთხეს მოსახლეობისთვის?
_მდინარის ხევები განსაკუთრებით საშიში მაშინ არის, თუ იქ ნარჩენებია დაგროვებული და მისი გაწმენდა არ ხდება. თუ მდინარის ხევი არ არის დასუფთავებული რისკები იზრდება. მაგრამ ნარჩენების გაწმენდა არ არის ჩვენი კომპეტენცია, თბილისის მერიას ეკუთვნის, ამიტომ არ ვიცით, იგეგმება თუ არა მათი გაწმენდა.
ასევე, ჩვენ არ ვართ პასუხისმგებლები გვირაბებების გაწმენდასთან დაკავშირებით, ისევე, როგორც სანიაღვრე და სადრენაჟე არხების შემთხვევაში. ნაპირსამაგრ სამუშაოებს რაც შეეხება ეხება ინფრასტრუქტურის სამინისტროს ეკუთვნის.
შენიშვნა: გამოყენებულია CENN-ის ფოტოები
ამავე თემაზე:
მდინარეებისგან შექმნილი საფრთხე და ზონები, სადაც მონიტორინგი არ ხორციელდება
