როგორც "გურია ნიუსისთვის" გახდა ცნობილი, ევროპულმა სასამართლომ პოლიციელების ცემაში მსჯავრდებული ქალის, მაია კეკელიას საქმე წარმობაში მიიღო.
შეგახსენებთ, რომ საქმე ეხება 2014 წლის 16 ოქტომბერს, მარტვილის რაიონის სოფელ ბანძაში მომხდარ შემთხვევას, რა დროსაც, პოლიციის შენობიდან ხელბორკილებდადებული ბრალდებული თემურ გაბუნია გაიქცა. გამოძიების მტკიცებით, დაკავებულმა გაქცევა ნათესავების დახმარებით მოახერხა, რომლებიც განყოფილებაში მივიდნენ, პოლიციის თანამშრომლებს თავს დაესხნენ და მათ როგორც სიტყვიერი, ასევე ფიზიკური შეურაცხყოფა მიაყენეს. თუმცა, დღემდე, განსხვავებულ ვერსიაზე საუბრობენ თავად მსჯავრდებული პირები. მათი თქმით, პოლიციელები ალკოჰოლური ზემოქმედების ქვეშ იმყოფებოდნენ და შეურაცხყოფა იქეთ მიაყენეს.
საქმეზე ბრალი 7 პირის წაუყენეს, აქედან ორი ქალია. პროკურატურა საქმეში ბრალდებულებს თავდაპირველად პოლიციელების ცემას, მათთვის წინააღმდეგობის გაწევას და დაკავებულის პოლიციის შენობიდან გაქცევის ორგანიზებას ედავებოდა. თუმცა, მოგვიანებით ბრალდება დაკვალიფიცირდა და მათ სასჯელი მხოლოდ პოლიციელებისთვის წინააღმდეგობის გაწევის მუხლით შეუფარდეს.
პირველი ინსტანციის სასამართლომ, ზუგდიდში, 5 პირს (ბოჩია ასაბაშვილს, ვაგნერ წულაიას, შალვა პატარაიას, გოგიტა კეკელიას და ცოტნე გაბუნიას) პატიმრობა, ბრალდებულ ქალბატონებს – მაია და ინეზა კეკელიებს კი, 3-3 ათას ლარიანი ჯარიმა შეუფარდა. პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილება უცვლელად დატოვა ძალაში ქუთაისის სააპელაციო სასამართლომაც. უზენაესმა სასამართლომ კი, საქმე განსახილველად საერთოდ არ მიიღო. სასამართლოს განჩინებაში აღნიშნულია, რომ "არ არსებობს გარემოება, რომლის გამოც საქმეს ექნებოდა მნიშვნელობა სამართლის განვითარებისთვის ან მსგავს საქმეებზე სასამართლოს ერთგვაროვანი პრაქტიკის ჩამოყალიბებისთვის".
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს გადაწყვეტილების შემდეგ, მაია კეკელიას საქმე სხვა პირების საქმისგან გამოიყო და ევროსასამართლოში გაიგზავნა. როგორც კეკელიას ინტერესების დამცველი "ადამიანის უფლებათა ცენტრის" იურისტი თამარ ავალიანი "გურია ნიუსთან" საუბრისას აღნიშნავს, საჩივარს კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი ეტაპი აქვს გასავლელი.
"ევროსასამართლომ საქმე წარმოებაში მიიღო და შესაბამისი ნომერი მიანიჭა, თუმცა ჯერჯერობით დასაშვებობის ეტაპი გადალახული არ გვაქვს. ზოგადი პრაქტიკის მიხედვით, 2-3 თვეში უკვე დასაშვებობაც უნდა განიხილონ. პირველი ეტაპი, რომელიც ჩვენ უკვე გავიარეთ, არის ფორმალური საფუძვლების განხილვა, რამდენად გამართულია საჩივარი. დასაშვებობა კი უფლებებთან მოწმდება – რამდენად ჩანს, რომ უფლებები შესაძლოა დარღვეულიყო. ის უფრო მაღალი სტანდარტია", _ ამბობს ავალიანი.
იურისტის თქმით, საქმის გამოყოფის და ცალკე გაგზავნა იმის გამო გახდა საჭირო, რომ მაია კეკელიას მიმართ არაერთ დარღვევას ჰქონდა ადგილი, რაც სხვა მსჯავრდებულების მიმართ არ ყოფილა.
"ჩემი გამოცდილებიდან გამომდინარე, ეს არის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი საქმე, რომელიც კი ევროსასამართლოში გამიგზავნია. კეკელიას მიმართ ევროპული კონვენციის 5 მუხლი დაირღვა; მათ შორის არის, როგორც სამართლიანი სასამართლოს უფლება, ასევე არასათანადო მოპყრობა პოლიციის დაწესებულებაში, იზოლატორში, ასევე, დისკრიმინაცია, ღირსების შემლახველი, სიძულვილით მოტივირებული დანაშაული და ა.შ. ეს საქმე უნიკალურია სხვა დანარჩენი 5 პირისგან განსხვავებით, რომლებიც ამ საქმეში არიან მსჯავრდებულები.
საქმის გამოყოფის მიზეზი ისიც იყო, რომ კეკელია ქალია, მასთან სხვაგვარი მოპყრობა იყო საჭირო, არდა ამისა ის გადხა არასათანადო მოპყრობის მსხვერპლი დაწესებულებაში, ჯანმრთელობის მძიმე მდგომარეობა ჰქონდა, რაც არ გაითვალისწინეს – ფანჯრებს არ უღებდნენ, წყალს არ ასმევდბებ; დარღვეულია მე-3 მუხლი, რაც არ შეინიშნება სხვა პირების საქმეში, ამიტომ ჩავთვალე პრიორიტეტულად კეკელიას საქმის გამოყოფა და ცალკე გაგზავნა. მის მიმართ მოხდა წამება, არაადამიანური მოპყრობა, რომელსაც სხვა პირების მიმართ პოლიციის დაწესებულებაში ადგილი არ ჰქონია. ამიტომ იყო ეს უნიკალური შემთხვევა. ის იზოლატორში წამებას დაექვემდებარა", _ აღნიშნა ავალიანმა "გურია ნიუსთან" საუბრისას და დასძინა, რომ აქვს მოლოდინი ევროსასამართლო ამ საქმეზე დარღვევას დაადგენს.
"ჩემი გამოცდილებით, ეს ერთ-ერთი ყველაზე პერსპექტიული საქმეა", _ აღნიშნავს ავალიანი.
ცნობისთვის, ევროსასამართლოს საქმის განხილვის ვადები დადგენილი არ აქვს. თუ გავრცელებული პრაქტიკით ვიმსჯელებთ, მაია კეკელიას საქმეზე საბოლოო გადაწყვეტილება ევროსასამართლომ 2-3 წელიწადში უნდა მიიღოს.
ამავე თემაზე:
როგორ გაიქცა დაკავებული – ნასვამი პოლიციელების წინდაუხედაობით თუ ნათესავების "ამბოხით"
პატრულის ცემისთვის ქალბატონებს მოსამართლემ განაჩენი გამოუტანა (ვიდეო)
"ადამიანის უფლებათა ცენტრი" სამართალდამცველთა მიერ ჩადენილი დანაშაულებისდროულ გამოძიებას ითხოვს
პოლიციელების ცემაში ბრალდებული ქალის ღია წერილი
"შვიდ ადამიანს შვიდი წლით თავისუფლების აღკვეთისთვის გვწირავენ"
