ეკონომიკის ექსპერტები ქვეყანაში ფასების ზრდისა და ინფლაციის გამომწვევ მთავარ მიზეზად შიდა წარმოების არარსებობას და სოფლის მეურნეობის პროდუქტის დაბალმოსავლიანობას ასახელებენ. ეს ტენდენცია ყველაზე ძალიან იმ ქვეყნებზე აისახა, რომლებიც იმპორტზე არიან ორიენტირებულნი, ამ მხრივ კი, საქართველო ერთ-ერთი მოწინავეა.
გაეროს ანგარიშის მიხედვით, 2011 წლის იანვარში, მსოფლიოში სურსათზე ფასები რეკორდულად _ 3,4 პროცენტით გაიზარდა. უფრო შემაშფოთებელი ციფრები სახელდება ამ მხრივ, საქართველოსთან მიმართებაში _ 20-30%.
ცუდი მოსავალი, დანარჩენი მსოფლიოს გარდა, საქართველოსაც მძიმე ტვირთად დააწვა, გაძვირდა როგორც ბოსტნეული, ისე მარცვლეული პროდუქტი.
სოფლის მეურნეობის ექსპერტები აგრარულ სექტორში კერძო ბანკებიდან სესხების გაცემის პრობლემაზე აპელირებენ და აღნიშნავენ, რომ ამ კუთხით თანხები თითქმის არ გაიცემა. ხოლო თუ გაიცა, საპროცენტო განაკვეთი იმდენად მაღალია, რომ სესხის აღებას აზრი არ აქვს. ექსპერტების აზრით, ქვეყანაში აგრარული სექტორისადმი დამოკიდებულება მთლიანად უნდა შეიცვალოს და სახელმწიფო დაგეგმვის პროცესში ჩაერთოს.
საქართველოს მემამულეთა კავშირის წარმომადგენელი რაულ ბაბუნაშვილი: “სახელმწიფომ გონივრული გეგმის მიხედვით კერძო სექტორს უნდა უკარნახოს, თუ რა რაოდენობის პროდუქციის მოყვანაა საჭირო, როგორია კონკრეტული პროდუქციის გასაღების ბაზარი, რა რაოდენობის პროდუქტია საჭირო ადგილობრივი ბაზრის მოთხოვნილების დასაკმაყოფილებლად”.
საილუსტრაციოდ ბაბუნაშვილს კომბოსტოს მაგალითი მოჰყავს, რომელიც წელს ძალიან ძვირია: “ამის გამო, ახლა ყველა კომბოსტოს თესლს დაეძებს და ალბათ, იმხელა მოსავალს მოიყვანენ, რომ ის კაპიკებად გაიყიდება. ამა თუ იმ პროდუქციის რეზერვი სახელმწიფომაც უნდა შექმნას, რაც მას რეალურად არ გააჩნია”.
ეკონომიკის ექსპერტებს მიაჩნიათ, რომ სახელმწიფო უნდა ჩაერთოს ქვეყანაში რეზერვების შექმნის პროცესშიც, მათ შორის ხორბლის რეზერვის აუცილებლობას ასახელებენ. ამას გარდა, მათ უმნიშვნელოვანეს პრობლემად მიაჩნიათ ნიადაგის მოვლის საკითხი: “გლეხისთვის რთულია ამ საკითხის მოგვარება და სახელმწიფომ ამ კუთხით შესაბამისი ნაბიჯები უნდა გადადგას”, _ ამბობენ ექსპერტები და იმასაც უსვამენ ხაზს, რომ შესაბამისი ინტელექტუალური პოტენციალი საქართველოში ჯერ კიდევ არსებობს.
კერძოდ, შესაძლებელია ნიადაგის შესწავლა და არსებულ პრობლემებზე დროული რეაგირება. ექსპერტების თქმით, უკანასკნელ პერიოდში ამ მიმართულებით არაფერი კეთდება, რამაც შესაძლოა ქვეყანას სერიოზული პრობლემები შეუქმნას. არადა, ქართული ტრადიციული დარგების პოპულარიზაცია, ქვეყანას და თავად გლეხებსაც, სერიოზულ შემოსავალს მოუტანს. პოპულარულ დარგებს შორის სახელდება მეციტრუსეობა, რომელიც, ხშირ შემთხვევაში, მოსახლეობისთვის არამომგებიანია.
უამინდობამ და დაავადებამ გასულ წელს ციტრუსის მოსავლის დიდი წილი გაანადგურა, ამ კუთხით მიღებული შემოსავალი კი, აჭარისა და გურიის მოსახლეობისთვის, ფაქტობრივად, გადარჩენის ერთადერთი საშუალებაა. ჩაის კულტურის შემდეგ, მარცვლეულ კულტურასთან ერთად, ამ რეგიონების მოსახლეობას ციტრუსიდან მისაღები თანხაც გამოეცალა ხელიდან.
ასეთ შემთხვევაში, ეკონომიკის ექსპერტები გამოსავალს სოფლის მეურნეობის კრედიტით უზრუნველყოფაში ხედავენ და თანხმდებიან, რომ ხელისუფლებამ, მომავალი დაძაბულობისა და კრიზისების თავიდან ასაცილებლად, სოფლის მეურნეობის აღორძინებაზე უნდა იზრუნოს. ეკონომისტები, ამ მიმართულებით, ხელისუფლებას “ანტიკრიზისული პროგრამის” შემუშავებას სთავაზობენ: “ფასების ზრდის პროცესი საზოგადოებისთვის მაქსიმალურად ნაკლებად მტკივნეული უნდა იყოს. მთავარი დღეს სწორედ ეს არის _ რამდენად მოქნილ ანტიკრიზისულ პოლიტიკას შეიმუშავებს საქართველოს ხელისუფლება”, _ ამბობს ეკონომიკის ექსპერტი ლევან კალანდაძე და დასძენს, რომ მომავალში მსგავსი პრობლემების თავიდან ასაცილებლად აუცილებელია, რომ სოფლის მეურნეობის აღორძინება ქვეყნისთვის უმთავრეს პრიორიტეტად განისაზღვროს: “სოფლის მეურნეობის აღორძინება უნდა იყოს ის უმთავრესი პრიორიტეტი და ვექტორი, რომელზეც სამომავლოდ სასურსათო დეფიციტის წინააღმდეგ ბრძოლის სახელმწიფოებრივი კონცეფცია უნდა დაფუძნდეს”, _ აღნიშნავს კალანდაძე, რომელიც ვერ აკონკრეტებს, თუ რა ვადებში მოხდება სოფლის მეურნეობის აღორძინება.
კალანდაძის მოსაზრებას იზიარებს გია ხუხაშვილი და საქართველოში არსებულ ფასთა მუდმივ ზრდას მსოფლიო გლობალური კრიზისის პარალელურად განიხილავს, თუმცა, ამბობს, რომ გარკვეული პრობლემა, საქართველოს ხელისუფლების მხრიდან შესაბამისი პოლიტიკის არარსებობაშიცაა. მისი აზრით, საქართველო მწარმოებელი ქვეყანა უნდა გახდეს და მხოლოდ იმპორტზე ორიენტირებული არ უნდა იყოს.
ლადო პაპავას კი მიაჩნია, რომ სოფლის მეურნეობის ის დარგები, რომელსაც ქვეყნისთვის სერიოზული შემოსავლის მოტანა შეუძლია, საერთოდ მივიწყებულია. ექსპერტი მიიჩნევს, რომ ქვეყანაში ისეთი ტრადიციული დარგები უნდა განვითარდეს, როგორიც, მეცხვარეობა, მეფუტკრეობა, მეჩაიეობა და მეაბრეშუმეობა. პაპავას აზრით, ამით ქვეყანა საექსპორტო პოტენციალს აიმაღლებს.
