აღნიშნული მუხლი წინა ხელისუფლებამ 2006 წელს მიიღო, რომლის ფარგლებშიც ქურდული სამყაროს წევრობა და კანონიერი ქურდობა დასჯადია. უფრო კონკრეტულად კი, 223-ე პრიმა მუხლით მუხლით ისჯება ქურდული სამყაროს წევრობა თავისუფლების აღკვეთით ვადით ხუთიდან რვა წლამდე, ჯარიმით ან უამისოდ. კანონიერი ქურდობა თავისუფლების აღკვეთით ვადით შვიდიდან ათ წლამდე, ჯარიმით ან უამისოდ.
შეგახსენებთ, რომ თავდაპირველად სისხლის სამართლის კოდექსის 223-ე პრიმა მუხლის გაუქმებაზე საუბარი 2012 წლის საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ დაიწყო, თუმცა მაშინ განვითარება ვერ ჰპოვა.
ცოტა ხნის წინ, 29 ნოემბერს, როცა პატიმრებმა მართლმსაჯულების ხარვეზების დამდგენი კომისიის შექმნის გადადება გააპროტესტეს და შიმშილობა გამოაცხადებს, მათ მოთხოვნას აღნიშნული 223-ე პრიმა მუხლის გაუქმებაც დაემატა.
მაშინ, იუსტიციის მინისტრი თეა წულუკიანი აცხადებდა, რომ აღნიშნული მუხლის გადახედვა დღის წესრიგში არ იდგა.
“კანონიერი ქურდობა ერთხელ და სამუდამოდ უნდა ამოიძირკვოს და დამარცხდეს საქართველოში იმისთვის, რომ საქართველო შედგეს თანამედროვე ტიპის ცივილიზებულ სახელმწიფოდ”, _ აცხადებს წულუკიანი.
წულუკიანის მსგავსად აღნიშნული მუხლის გადახედვის ალბათობას უარყოფდა სასჯელაღსრულების მინისტრი სოზარ სუბარიც.
“ჩვენი პოლიტიკა მთავრობის და სახელმწიფოსი არის ის, რომ ეს მუხლი არ გაუქმდება”, _ განაცხადა სუბარმა.
თუმცა, გუშინ საპარლამენტო უმრავლესობის ერთ-ერთმა ლიდერმა და პარლამენტის იურიდიულ საკითხთა კომიტეტის თავმჯდომარე ვახტანგ ხმალაძემ განაცხადა, რომ ქურდული სამყაროს წევრობასთან და “კანონიერ ქურდობასთან” დაკავშირებული სისხლის სამართლის კოდექსის შესაბამისი მუხლი გადასახედია.
“კანონის ეს ნორმა არ მომწონს და თავის დროზე, როცა შემოიღეს, ძალიან კრიტიკულად ვუდგებოდი. ჩადენილი დანაშაულებრივი ქმედება უნდა იყოს შეფასებითი, თუ რა არის ეს. კანონში ჩადებული ნორმა ვერ აკმაყოფილებს ე.წ. განსაზღვრულობის პრინციპს და ჩემთვის ეს არის მნიშვნელოვანი და პრობლემური. ზუსტად უნდა განისაზღვროს, რა არის კანონიერი ქურდობა და ქურდული მენტალიტეტი და უშუალოდ დაკავშირებული უნდა იყოს კონკრეტულ მოქმედებასთან, რომლის გამოც შეიძლება პირი გასამართლდეს. ულტრირებას გავაკეთებ და ვიტყვი, რომ იმის გამო, რომ ვთქვათ, მე მომწონს ქურდები და მომწონს ქურდული ურთიერთობები, ამის გამო არ შეიძლება ციხეში ჩამსვან”, _ განაცხადა გუშინ ხმალაძემ.
დღეს კი დეპუტატმა ხელახალი განმარტება გააკეთა და აღნიშნა:
“მინდა გამოვეხმაურო იმ კომენტარებს, რომლებიც მედიაში გავრცელებულ განცხადებას მოჰყვა. არასოდეს მომწონდა და არასოდეს მომეწონება არც ქურდული კანონები და არც მასთან რაიმე ფორმით დაკავშირებული წესები, არც ის ადამიანები, რომლებიც ამ წესით ცხოვრობენ. შეკითხვაზე, რომელიც ქურდულ მენტალიტეტს შეეხებოდა, მე განვაცხადე, რომ ამ ნორმას აქვს ხარვეზი, რომელიც უკავშირდება ე.წ. განსაზღვრულობის პრინციპს -ეს ნორმა იძლევა ინტერპრეტაციის შესაძლებლობას. მაგალითად, თუ ვინმე იტყვის, რომ მას მოსწონს ქურდული წესები, ნორმის არასწორი ინტერპრეტაციის შემთხვევაში შესაძლებელია დადგეს მისი სამართლებრივი დევნის საკითხი, მიუხედავად იმისა, რომ იგი ამ წესების მიმდევარი არ არის. ამიტომ, ჩემი აზრით, უმჯობესი იქნება, თუ ნორმა უფრო მკაფიოდ ჩამოყალიბდება. თუმცა, რადგან დღემდე არ ყოფილა არც ერთი შემთხვევა, მხოლოდ შეხედულების გამო ვინმე გაესამართლებინოთ, ვერ ვხედავ ნორმის შეცვლის აუცილებლობას, მით უფრო, ნორმის გაუქმების ან მისი მოქმედების შეჩერების საჭიროებას“.
“თუ ვინმეს სურს ქურდული გაგების განმარტება ჩაიდოს კანონში, მაშინ კონსულტაციებისათვის რამდენიმე კანონიერი ქურდის მოწვევაა საჭირო”, _ ასე ეხმაურება “გურია ნიუსთან” საუბრისას ხმალაძის მოსაზრებას ა/ო “პოლიტიკის და სამართლის ცენტრის” თავმჯდომარე, იურისტი ამირან გიგუაშვილი.
“სრულიად გაუგებარია ბატონი ვახტანგ ხმალაძის კომენტარი სისხლის სამართლის კოდექსის 223-1 მუხლის რედაქტირების თაობაზე. იგი აცხადებს, რომ მეტი განმარტებაა შესატანი აღნიშნულ მუხლში, რათა განისაზღვროს რა არის ქურდული სამყაროს წევრობა და კანონიერი ქურდობა. კანონში ორგანიზებული დანაშაულისა და რეკეტის შესახებ, ნათლად არის განმარტებული თუ რას ნიშნავს ქურდული სამყაროს წევრობა და კანონიერი ქურდობა.
დეპუტატის ის განცხადება, რომ ვინმეს უბრალოდ ქურდული გაგების მოწონებაზე იჭერენ სიმართლეს არ შეესაბამება. კანონი ამის საშუალებას არ იძლევა და თუ ვინმე ნაციონალური ხელისუფლების დროს ამ მიზეზით დაიჭირეს, ეს არ ნიშნავს, რომ კანონიერი იყო. მეტი განმარტება უკვე სამოსამართლეო პრაქტიკის საქმეა და არა კანონმდებელის. კანონში ქურდულ გაგებას და მის წესებს ვრცლად ვერ ჩავწერთ, რადგან ეს ერთის მხრივ შეუძლებელია და მეორეც არა მგონია ჩვენმა დეპუტატებმა ქურდული ასე კარგად იცოდნენ, მაშინ ალბათ კანონზე მომუშავე ჯგუფში რამდენიმე ყოფილი ან მოქმედი კანონიერი ქურდი უნდა მოვიწვიოთ კონსულტანტებად. ეს ცხადია ხუმრობით.
რაც შეეხება სისხლის სამართლის კოდექსის შეცვლას, ამაში ცხადია ვეთანხმები ბატონ ვახტანგს. ეს არის მოძველებული და პოლიტიკური ანგარიშსწორებისათვის რედაქტირებული კოდექსი, რომელსაც ეფექტურად იყენებდნენ ოპონენტებისა და განსხვავებული აზრის მქონე ადამიანების დევნისათვის. ასევე მთლიანად არის შესაცვლელი სისხლის სამართლის საპროცესო ანუ ეგრეთ წოდებული ადეიშვილის კოდექსი. როგორ შეიძლება სამართლიანობის აღდგენა ან დამკვიდრება იმ კანონით, რომელიც უსამართლობის დამკვიდრების მთავარი იარაღი იყო ნაციონალური ხელისუფლების პროკურატურის ხელში. ვფიქრობ პარლამენტის საზრუნავი ეს უნდა იყოს და არა ცალკეული მუხლების შეცვლა თუ რედაქტირება”, _ ამბობს გიგუაშვილი
ხმალაძის განცხადებას გამოეხმაურა “ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის” რეგიონული მდივანი ნუგზარ წიკლაური. იგი სიცრუე უწოდა ხმალაძის ნათქვამს, რომ ამ კანონის მიხედვით, ქურდული სამყაროსადმი სიმპატიების გამო, ადამიანებს იჭერენ.
“ეს არის სიცრუე და არავინ არ გასამართლებულა ქურდული სამყაროსადმი გამოთქმული სიმპათიების გამო. ძალიან სამწუხაროა, რომ მმართველი პარტიის ერთ-ერთი ლიდერი, იურიდიულ საკითხთა საპარლამენტო კომიტეტის თავმჯდომარე ქურდული სამყაროს მიმართ ღია და აშკარა მხარდაჭერას გამოხატავს”, _ აღნიშნა წიკლაურმა.
დეპუტატის თქმით, თუ კანონში ამ ტიპის ცვლილებები განხორციელდება, ეს იქნება მნიშვნელოვანი იდეოლოგიური მარცხი ქურდული სამყაროს წინაშე. განსაკუთრებით იმ ფონზე, როდესაც ნათლად ჩანს, რომ ქვეყანაში კრიმინალი და ქურდული გარჩევების რაოდენობა იზრდება და ყველამ იცის, რომ დღეს ციხეს სრულად მართავს კრიმინალური სამყარო.
თუმცა, განსხვავებული მოსაზრება აქვს “საქართველოს ანტიკორუფციული პალატის” პაატა შავაძეს, რომელიც აბსოლუტურად ეთანხმება ვახტანგ ხმალაძის პოზიციას აღნიშნულთან დაკავშირებით. შავაძე მიიჩნევს, რომ 223-ე პრიმა მუხლი სისხლის სამართლის კოდექსიდან ამოსაღებია და ამას შემდეგი არგუმენტებით ამყარებს:
“წარმოიდგინეთ ვინმემ რომ თქვას კანონიერი ქურდია, მას დაიჭერენ და გაასამართლებენ ამისთვის, ეს ნორმალურია?! არაა გამართლებული ასეთი მუხლის არსებობა იმ სახელმწიფოში, რომელსაც დემოკრატიაზე აქვს პრეტენზია.
ქურდული სამყარო არავინ იფიქროს რომ მისაღებია, ასე არაა, მაგრამ ასეთი მუხლის არსებობა თანამედროვე საქართველოში სასაცილოა. წევრობა არ შეიძლება დასჯადი იყოს.
გარდა ამისა, თვითონ სახელწოდება კანონიერი ქურდი არ მიმაჩნია სწორად. ესეც გადასახედია. ამით ქურდებს ჩვენ სხვა გასაქანსა და პრივილეგიებს ვაძლევთ. ქურდობა ქმედებაა, დანაშაულია და ეს კანონმდებლობით რეგულირდება, ჩვენ მას კანონიერება არ უნდა დავურთოთ. თუ ეს მუხლი არ იქნება ამოღებული და მხოლოდ მისი რედაქტირება მოხდება, სასურველი იქნება ეს ტერმინი – კანონიერი ქურდი, შეიცვალოს და მხოლოდ ქურდული სამყაროს წევრობა დარჩეს”, _ ამბობს “გურია ნიუსთან” შავაძე.
მისივე თქმით, იმის საშიშროება, რომ აღნიშნული მუხლის გაუქმების, ან ცვლილებების შეტანის შემთხვევაში ე.წ. კანონიერი ქურდები დატოვებენ საპყრობილეებს და რაიმე სახის ანგარიშსწორებას დაიწყებენ, არ არსებობს.
“თუ ვინმეს დააშანტაჟებენ, დაემუქრებიან, ანგარიშსწორებას დაიწყებენ და ა.შ. მათ შეუძლიათ ეს პოლიციაში განაცხადონ. ანალოგიური საუბრები იყო ამნისტიის დროს, რომ ეს ხალხი გამოვიდოდა და დაიმხობდა ქვეყანას, მაგრამ ასე არ მოხდა. ძალიან კარგი შს მინისტრი გვყავს და დარწმუნებული ვარ ის მოახერხებს სიტუაციის კონტროლს”, _ უთხრა “გურია ნიუსს” შავაძემ.
