საქართველოს სტატისტიკის ეროვნულმა სამსახურმა გამოაქვეყნა კვლევის შედეგები, რომელიც UNISEF-მა ჩაატარა კოვიდ 19-ის მეოთხე ტალღის დროს.
კვლევის დროს ნათელი გახდა სხვადასხვა სახის ინფორმაცია COVID-19-ის პანდემიის დროს ბავშვებისა და ოჯახების მდგომარეობის შესახებ და მოგროვდა მონაცემები როგორც ქალაქებში, ისე სოფლად მცხოვრებ შინამეურნეობებში. გამოკვლევის მოსამზადებელი სამუშაოები დაიწყო 2020 წლის მეორე ნახევრიდან და დასრულდა 2021 წლის აგვისტოში.
შედეგების მიხედვით, იმ რესპონდენტებიდან, ვინც გაიკეთა COVID-19-ის საწინააღმდეგო ვაქცინის სულ მცირე პირველი დოზა და ჰქონდა რაიმე გვერდითი მოვლენა შეადგენს – 34.2%- ს. გვერდით მოვლენებს შორის ყველაზე ხშირად დასახელდეა
- ლოკალური ტკივილი (40.5%),
- სიცხე (34.8%),
- დაქანცვა/დაღლილობა (32.8%),
- კუნთების ტკივილი (11.5%),
- თავის ტკივილი (10.0%),
- სახსრების ტკივილი (10.0%),
- გულისრევის შეგრძნება (4.6%),
- სისხლის მაღალი წნევა (3.2%),
- შფოთვა/მოუსვენრობა (2.4%),
- ღებინება (1.6%),
- დიარეა (ფაღარათი) (1.1%)
- ლოკალური შეშუპება (1.1%).
გამოკვლევის თანახმად, იმის მიზეზად, რომ არ აქვთ სურვილი ან არ გადაუწყვეტიათ COVID-19-ის საწინააღმდეგო ვაქცინის გაკეთება, რესპონდენტების 39.5 პროცენტი ასახელებს ვაქცინის გვერდით მოვლენებს, 34.1 პროცენტის აზრით, ვაქცინა ძალიან ახალია, სწრაფად შეიქმნა და საკმარისად არ არის გამოცდილი, რესპონდენტების 33.7 პროცენტისათვის ჯანმრთელობის არსებული პრობლემებია მიზეზი, 19.1 პროცენტი ფიქრობს, რომ ვაქცინა იწვევს სიკვდილს ან უნაყოფობას, 10.0 პროცენტი ასახელებს ზოგიერთ მედიკამენტზე ალერგიას, 8.2 პროცენტი -ვაქცინის კონკრეტული ბრენდების მიმართ უნდობლობას, რესპონდენტების 6.0 პროცენტი თვლის,რომ COVID-19-ით გამოწვეული საფრთხე გაზვიადებულია, 4.6 პროცენტი – ვაქცინის ტესტირება მოსახლეობაზე ხდება, 4.1 პროცენტი ასახელებს COVID-19-ის გადატანის შედეგად გამომუშავებულ იმუნიტეტს, ხოლო 0.7 პროცენტის აზრით, ეწინააღმდეგება რელიგიურ შეხედულებებს.
დაავადებათა კონტროლის ეროვნული ცენტრის ოფიციალურიმონაცემებით, საქართველოში 1 900 000-მდე აცრა არის ჩატარებული, ხოლო 8.10.2021 წლის მონაცემებით სრულად ვაქცინირებული არის 844 000მდე ადამიანი. სპეციალისტები აქტიურად მოუწოდებენ რომ საზოგადოებამ მეტად იაქტიუროს აცრებთან დაკავშირებით. გავიკეთოთ აცრა და დავიცვათ როგორც საკუთარი, ისე სხვისი სიცოცხლე…
გამოკვლევა ასევე ითვალისწინებდა COVID-19-ის გავლენის შეფასებას ბავშვების განვითარებასა და ცხოვრების წესზე. მისი შედეგების მიხედვით, 5-19 წლის ბავშვების 72.8 % თამაშობს ვიდეო/კომპიუტერულ თამაშებს მობილურ ტელეფონზე, პლანშეტზე,კომპიუტერზე ან სხვა მოწყობილობაზე. ორშაბათი-პარასკევის განმავლობაში 28.5% თამაშობს ერთ საათზე ნაკლები დროის განმავლობაში, 35.6% – 1-დან 2 საათის განმავლობაში, 20.3% – 2-დან 3 საათის განმავლობაში, ხოლო 12.8% 3 საათის და მეტი დროის განმავლობაში. გამოკვლევის მიხედვით, გამოკითხულთა ნახევარზე მეტი თვლის რომ კომპიურტერული თამაშები გავლენას საერთოდ არ ახდენს 5-19 წლის ასაკის ბავშვებზე. ნაწილი თვლის რომ კომპიუტერული თამაშები ნაწილობრივ მაგრამ მაინც ახდენს გავლენას 5-19 წლის ასაკის ბავშვების განვითარებაზე, ხოლო 10% თვლის რომ მნიშვნელოვანი გავლენა აქვს კომპიუტერულ თამაშებს.
ბრიტანული ფსიქოლოგიური საზოგადოების განცხადებით, ეკრანთან დიდი დროის გატარებამ შეიძლება ზიანი მიაყენოს მცირეწლოვანი ბავშვების ჯერ კიდევ განვითარებად ტვინს. გაჯეტების ხანგრძლივი გამოყენებით შესაძლოა დაზიანდეს ბავშვის კონცენტრაციის, ფოკუსირებისა და ყურადღების უნარი, ასევე სხვა ადამიანების დამოკიდებულებების აღქმა, მათთან კომუნიკაცია და ლექსიკის მარაგის ათვისება.
ეკრანთან დიდი დროის გატარებამ შესაძლოა გამოიწვიოს:
* ძილის პრობლემები
* ნაკლები დროის გატარება ოჯახსა და მეგობრებთან
* არასაკმარისი ფიზიკური და გარე აქტივობა
* განწყობის ცვალებადობა
* წონის პრობლემები
* საკუთარ თავთან და სხეულთან დაკავშირებული უარყოფითი დამოკიდებულებები და პრობლემები
* რაიმეს გამოტოვების შიში (FOMO-Fear of missing out)
* ნაკლები დრო სწავლისა და კითხვისთვის
* ნაკლები დრო დასვენების, რელაქსაციისა და გართობის სხვა ხერხებისთვის.
კალიფორნიის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფსიქოლოგიის პროფესორი, დოქტორი ლარი როზენი, ამბობს, რომ უფრო მნიშვნელოვანია შეზღუდოთ ბავშვების მიერ ეკრანთან გატარებული დროის მონაკვეთი, ვიდრე ჯამური დრო, რომელსაც ისინი დღის განმავლობაში ეკრანთან ატარებენ. გაჯეტების გამოყენებისას ხშირი შესვენებები ასტიმულირებს ტვინს და ებრძვის ეკრანზე დამოკიდებულებას. მისი თქმით უმჯობესია დაუწესოთ ბავშვებს ლიმიტი, თუ რა დროის გატარება შეუძლიათ ეკრანთან ერთ ჯერზე.
დოქტორი როზენი 10 წლამდე ბავშვებისთვის გაჯეტების გამოყენებისთვის 40-წუთიან ლიმიტს გვთავაზობს, რასაც ერთ საათიანი შესვენება უნდა მოსდევდეს; მოზარდებისთვის – 1 საათიან ლიმიტს და, შემდეგ, ერთ საათიან შესვენებას; ხოლო თინეიჯერებისათვის – მაქსიმუმ საათ-ნახევრიან ლიმიტს.
[sexy_author_bio]
