“წითელა ვირუსით გამოწვეული, გადამდები ინფექციური დაავადებაა, რომელმაც შესაძლოა გამოიწვიოს სმენისა და მხედველობის დაკარგვა, ტვინის დაზიანება და, შესაძლოა, სიკვდილიც”,_ ამის შესახებ “გურია ნიუსს” ოზურგეთის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ცენტრის ეპიდემიოლოგმა ელზა სიმონიშვილმა განუცხადა.
ეპიდემიოლოგის თქმით, წითელას გავრცელების მექანიზმი უმეტესად ჰაერის გზაა. ითვლება, რომ მას თითქმის 100%-იანი გადამდებლობის საშიშროება ახასიათებს.
როგორც დადგენილია, ვირუსი ორგანიზმში ხვდება სასუნთქი გზებიდან, აზიანებს მას, ხოლო შემდეგ მთელს ორგანიზმში ვრცელდება და შესაძლოა გამოიწვიოს მთელი რიგი გართულებები, რომელთა რისკი განსაკუთრებით მაღალია 5 წლამდე ასაკის ბავშვებში.
გვიცავს თუ არა ვაქცინა წითელასგან და რა მდგომარეობაა ბოლო წლების განმავლობაში წითელას გავრცელების კუთხით,_ ამ საკითხებზე “გურია ნიუსს” ოზურგეთის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ცენტრის ეპიდემილოგი, ელზა სიმონიშვილი ესაუბრა.
“მცირე ექსკურსი, ქვეყანაში, მათ შორის ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში ბოლო წლებში დაფიქსირებული წითელას შემთხვევების ირგვლივ:
2017-2024 წლებში ქვეყნის მასშტაბით ადგილი ჰქონდა წითელას შემთხვევების მატებას-საქართველოში 2017 წლის იანვარ-ივლისში აღირიცხა წითელას მხოლოდ 4 შემთხვევა, მაგრამ აგვისტოდან ადგილი ჰქონდა ეპიდაფეთქებებს ჯერ გურიაში, შემდეგ კი აჭარში. სულ 2017 წელს გამოვლინდა წითელას 96 შემთხვევა.
2018 წლიდან წითელას შემთხვევები გავრცელდა მთელს საქართველოში და წლის ბოლოსთვის დაავადებულთა რიცხვმა 2200-ს გადააჭარბა, რომელთა შორის სამწუხაროდ 3 შემთხვევა დასრულდა ლეტალურად.
პროცესები იგივენაირად განვითარდა ევროპის მთელ რიგ ქვეყნებში, სადაც 2017 წელს დაფიქსირდა დაავადების 41 000 და გარდაცვალების 37 შემთხვევა.
ამ პერიოდში ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში ეპიდემიოლოგიური კვლევა ჩაუტარდა წითელაზე საეჭვო 15 პაციენტს.
ყველაზე საყურადღებო და საგანგაშო გახლდათ ის ფაქტი, რომ ჩემს მიერ დაავადებულთა იმუნიზაციის სტატუსის შესწავლის შემდეგ გამოვლინდა – ლაბორატორიულად დადასტურებული დადებითი შემთხვევებიდან არც ერთი პაციენტი არ იყო აცრილი წითელაზე, აუცრელობის მიზეზი, ძირითადად მშობლის უარი გახლდათ.
მოზრდილ პაციენტებში წითელაზე აცრის ,,უცნობი სტატუსის“ შემთხვევაში კი, სავაუდოდ, ასაკობრივი გეგმიური ვაქცინაციის ჩავარდნა მოხდა, იმ დროს ქვეყანაში შექმნილი ობიექტური მიზეზების გამო, როგორებიც იყო:
ვაქცინის ტრანსპორტირებისა და მოწოდების დროულობის, შენახვის პირობების დარღვევა, აცრის ჯერადობის დარღვევა და ა.შ.
ამ ფაქტებიდან გამომდინარე გაირკვა, რომ წითელას ყველა დადასტურებული შემთხვევა ოზურგეთში აუცრელ პირებში დაფიქსირდა!
აქვე მინდა აღვნიშნო, რომ მოზრდილ ასაკში დადგენილი არც ერთი შემთხვევა კლინიკურად იოლად არ წარმართულა, საჭირო გახდა ჰოსპიტლის პირობებში სამედიცინო დახმარების აღმოჩენა.
შემდგომ პერიოდში ქვეყნის მასშტაბით წითელას გავრცელების პროცესის შეკავება ვერ მოხერხდა და 2018 წლის ბოლოდან კვლავ დაიწყო წითელას გავრცელების ტემპის მატება. 2019 წლის პირველ 3 კვირაში უკვე გამოვლენილი იყო წითელას 300-ზე მეტი შემთხვევა.
ეს სამწუხარო სტატისტიკა შემდეგ წლებშიაც გაგრძელდა და 2025 წლის პირველ ოთხ თვეში უკვე დაფიქსირდა დაავადების 142 შემთხვევა”,_ ამბობს ელზა სიმონიშვილი და აღნიშნავს, რომ წითელას თითქმის 100%-იანი გადამდებლობა ახასიათებს.
“ვინაიდან, როგორც ცნობილია, წითელას თითქმის 100%-იანი გადამდებლობა ახასიათებს, თბილისსა და სამხრეთ საქართველოში დაფიქსირებული შემთხვევების მასიური გავრცელება და შესაბამისად ეპიდაფეთქებების რისკი საკმაოდ რეალურია, რადგან ჯერ კიდევ რთული პრობლემაა ქართულ საზოგადოებაში აცრების მიმართ დღემდე არსებული გაუთვიცნობიერებელი შიში, კარგად „შეფუთული“ მითები ვაქცინაციის შესახებ”,_ ამბობს ელზა სიმონიშვილი.
_ რა არის ყველაზე გავრცელებული მითები ვაქცინაციის შესახებ?
“ყველაზე ცნობილი მითი, რომელმაც არა მხოლოდ საქართველოში, არამედ მთელი მსოფლიოს მასშტაბით გეგმიურ იმუნიზაციას უდიდესი ზიანი მიაყენა, ინგლისელ მეცნიერ ენდრიუ უეკფილდს ეკუთვნის.
1998 წელს, მან ავტორიტეტულ სამედიცინო ჟურნალ,,ლანცეტში“ გამოაქვეყნა სტატია, სადაც ამტკიცებდა, რომ თითქოს წითელა-წითურა-ყბაყურას ვაქცინა აუტიზმს იწვევდა. მალევე ამ ყალბი კვლევის გამოაშკარავებას მოჰყვა ის, რომ იგი გარიცხული იქნა დიდი ბრიტანეთის ექიმთა ასოციაციიდან და ექიმობაც აუკრძალეს, ხოლო ავტორიტეტულმა ჟურნალმა კვლევა ამოიღო და ბოდიში მოიხადა”,_ ამბობს ელზა სიმონიშვილი.
ეპიდემილოგის თქმით, უკვე ათეული წლებია დადგენილია, რომ :
წითელას პრევენციის ერთადერთი გზა წითელას საწინააღმდეგო ვაქცინაციაა!
წითელას მიმართ მყარი იმუნიტეტის ჩამოყალიბებისთვის აცრა ტარდება ორჯერ -12 თვის და 5 წლის ასაკში კომბინირებული ვაქცინით.
ორი დოზით ვაქცინირებული პირების 99%-ში ყალიბდება მყარი იმუნიტეტი, რომელიც უზრუნველყოფს სიცოცხლის მანძილზე წითელასგან დაცვას.
ყოველწლიურად ვაქცინაციის 95%-იანი მოცვის მაჩვენებლის მიღწევა ხელს უწყობს მოსახლეობაში წითელას გავრცელების პრევენციას და ამცირებს ეპიდაფეთქებების რისკს.
წითელას გართულებები საშიშია სიცოცხლისათვის!
ინფორმაციისთვის, აპრილის ბოლო კვირას აღინიშნება ევროპის იმუნიზაციის კვირეული , სლოგანით “აცერი და დაიცავი” და მისი მიზანია საზოგადოების ცნობიერების ამაღლება იმუნიზაციის სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანი როლის შესახებ, რომელიც ნებისმიერი ასაკის ადამიანს იცავს ვაქცინით მართვადი დაავადებებისგან.
ავტორი
