ძალიან ცნობილი და ჭეშმარიტი სიბრძნე _ „პური მეპურემ უნდა გამოაცხოსო“, ალბათ იმიტომ გახდა პოპულარული, რომ საქმის ხარისხიანი კეთების გარდა, კიდევ იყო საჭირო, ამ სრულფასოვნად გაკეთებულ საქმეს, თან ხლებოდა მადლის შეგრძნება.
კარგად გაკეთებულ საქმეს ხომ რაღაცნაირად და რაღაცით, პეწი და მიმზიდველობა არ უნდა აკლდეს.
87 წლის კარლო მამინაშვილი, რომელსაც თავის სოფელ ჭანიეთში (ოზურგეთის მუნიციპალიტეტი) ღვთისნიერ კაცად და კიდევ ისეთ პიროვნებად იცნობენ, რომელსაც თავისი უმწიკვლო ცხოვრების მანძილზე, „87 სიტყვა ხმამაღლა არ უთქვამს და მუდამ გურულების საყვარელი ტერმინით, „ბუბუნა კაცის“ სახელით ამკობენ“.
მთელი შეგნებული ცხოვრების მანძილზე, ახალგაზრდული ასაკის პერიოდიდან მოყოლებული ვიდრე ჭარმაგობამდე, ჯერ კოლმეურნეობაში ,შემდეგ კი 22 წლის მანძილზე სოფლის პურის საცხობში, ფურნეში იმუშავა. ჯერ მშობლიურ ჭანიეთში, ხუთი წლის განმავლობაში. შემდეგ , 17 წლის მანძილზე, ქობულეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ქაქუთში.
სოფლის ფურნეში ხალხს მისვლა უხაროდა. „დედას პურის“ უპირველეს მცხობელად ცნობილი კაცის, კარლო მამინაშვილის სახით , იქ საიმედო ადამიანი ეგულებოდათ. იცოდნენ, თუ ვინმეს გაუჭირდებოდა, კარლო მამინაშვილი საკუთარ ლუკმას გაუყოფდა ან სულ მისცემდა.
_ხან ნისია გვჭირდებოდა, ხან ფულის სესხებაც. თავისთვის არ დაიტოვებდა და მასთან დახმარებისთვის მისულ ადამიანს არ გააწბილებდა. ხოლო როცა დაბნელებულ წლებად ცნობილ პერიოდში, ის „გაღმა ქაქუთის“ (როგორც ჭანიეთში ეძახიან, ქობულეთის მუნიციპალიტეტში მყოფ სოფელს) პურის საცხობში მუშაობდა, ბევრი მადლი და სიკეთე აქვს გაკეტებული სწორედ ისე, ქვაზე დადეო, ანდაზაში რომ არის ნათქვამი. ყველაზე გულისამაჩუყებელი, იცით, რა არის? მაშინ ბევრს პურის საყიდელი ფულიც არ ჰქონდა. კუპონს ყოველდღე კურსი ეცვლებოდა და ეკარგებოდა. ვიცოდით ,რომ მასთან ბევრი ადამიანი მიდიოდა თხოვნით, რომ თუნდაც ერთი ლუკმა პური ეჭმია მათთვის, _ამბობს მეზობელი ეთერ ლომჯარია.
თავად ბატონი კარლო, ყველასთვის საყვარელი კარლო ბაბუა, მოკრძალებით ჰყვება საკუთარ თავზე და მუშაობის პერიოდში უამრავ კურიოზსა თუ „მადლი ქენის“ ამბებზე.
_ რა ვიცი, რაღაცას კი ვაკეთებდი. პური ხარისხიანი უნდა გამომეცხო. მიფუჩეჩებული საქმე არ მიყვარს. გაჭირვების წლებში, როცა ხალხი გახეხილი ჭყინტი სიმინდისგან გამომცხვარ მჭადს ჭამდა, ზოგს კი ისიც არ ჰქონდა, მოდიოდნენ და მორიდებულად მთხოვდნენ, პურის ნატეხი მაინც მეჭმია მათთვის. განსაკუთრებით გულს მტკენდა და მეტირებოდა, როცა მოხუც ადამიანებს ვხედავდი ასეთ მდგომარეობაში. მხოლოდ ერთი ნატეხა პური მაჭამეო, მეუბნებოდნენ თავდახრით. ალბათ, ფიქრობდნენ, რომ მე,რაკი ვაცხობდი, ბევრი პური მექნებოდა. არადა, ხშირად ყოფილა ასეთი შემთხვევა, ორი პური რომ მომქონდა შინ, შვილებისთვის, ერთი ცალი რამდენიმე ნაწილად გამიტეხავს და მიჭმევია ასაკოვანი ადამიანებისთვის. დღემდე არ მავიწყდება მათი მადლიერი და მორიდებული მზერა, _ გვიამბობს კარლო მამინაშვილ და უნებურად გული გიმძიმდება ტირილი გინდება…
ბატონი კარლო ასევე იხსენებს ორი სოფლის მცხოვრებლების გრძელ რიგს, როცა ერთი ტომარა ფქვილი გამოცხვებოდა და საკმარისი არ იყო. ხალხი შინ არ მიდიოდა და აქვე უცდიდნენ მომდევნო პარტიის გამოცხობას.
_ რიგს რომ გადავხედავდი, ყველაზე მეტად ვისაც უჭირდა, ხომ ვიცნობდი? წვრილშვილის თუ მოხუცებიანი ოჯახის პატრონებს ვაკვირდებოდი, ხშირად ვჩუქნიდი ორ ცალ პურს. შვილებს ვფიცავ, ხან ჩემთვის ვიკლებდი… მოხუცი რომ ჯოხზე დაყრდნობილი ძლივს მოვიდოდა ფურნემდე და მეტყოდა, შინ მოხუცი ცოლი დატოვა, შვილები კი შორს არიან, ამაღამ მშიერი უნდა დავწვეთო, იმ დღეს ლუკმა როგორ გადამივიდოდა ყელში? ამიტომ მე მერჩივნა, ჩემი წილი ლუკმა გამეყო ან სულ მიმეცა… ასე გავიარეთ ის საშინელი პერიოდი. ახლა მიკვირს, არც ლუკმა პური ჭირს, შუქია, წყალი, გზა… და მაინც ადამიანები ერთმანეთს უღრენენ. მაშინ ერთმანეთს, ასე ვთქვათ, სულს ვუბერავდით… კაცმა უნდა იშრომო. სულ უკმაყოფილო იყო და ბუზღუნებდე, უბრალოდ, ღმერთსაც არ მოსწონს ეს, _ მშვიდად, უწყინარი ტონით საუბრობს ბატონი კარლო და ხვდები, რომ ზუსტად ისე სჯერა, როგორ ამბობს და როგორც იცხოვრა.
ცოტა უფრო წინა ცხოვრების შესახებ კი, კარლო მამინაშვილი გვიყვება, რომ ჭანიეთში სოფელ ლიხაურიდან გადმოსახლდა, შორეულ სიყრმის ასაკში.
მამა ადრე გარდაცვლია. როცა უფროსი და, მარგალიტა მამინაშვილი ჭანიეთში გათხოვდა, უმცროსი ძმები _ კარლო, გურგენი და ლადო აქ გადმოიყვანა საცხოვრებლად.
_და და სიძე დაგვეხმარა. აქ გვიყიდეს სამოსახლო. მერე ჩემი ძმებიც დაიზარდნენ, თავის თავს მიხედეს და ასე წესიერად , ვიცხოვრეთ. ზედმეტად არც ადამიანი შეგვიწუხებია და მით უფრო, არც ღმერთი, _ აბობს ის.
მორიდებით მოსაუბრე კაცზე, კარლო მამინაშვილზე და მის ოჯახზე, სამაგიეროდ სოფელში საუბრობენ გულღიად, თამამად, სიამაყით…
_თუკი ვინმემ შეიძლება დაიკვეხნოს სიამტკბილობით და დედმამიშვილობით, ასეთია იმ ოთხი და-ძმის, მარგალიტა, კარლო, გურგენ, ლადო მამინაშვილების მოდგმა. ჭანიეთში, კარგ ბიჭზე გათხოვილმა მარგალიტა მამინაშვილმა, სამი უმცროსი ძმის დედობაც იკისრა. აქ დაასახლეს ისინი, რომ გორც გურიაში იტყვიან, მუგუზლიდან ცეცხლი გაუყო ძმებს. ერთმანეთზე უკეთესები წესიერებაში, ადამიანურ ურთიერთობებში, მათგან წყენა არავის ახსოვს. თანადგომა და თბილი სიტყვა კი _ ძალიან ბევრს. მართლა შევნატროდით სოფელში ამ წესიერ, სანდო და საიმედო ადამიანებს. ახლა მხოლოდ კარლოა ცოცხალი… დიდხანს სიცოცოხლეს ვუსურვებ მას და მისი დედმამიშვილების ძალზე წესიერ და სანდო, უტყუარი ხასიათით ცნობილ შთამომავლობას, _ იხსენებს კარის მეზობელი ელდარ თავაძე.
ახლა კარლო მამინაშვილი 87 წლის წლის გახდა. შინ, ხუთ შვილთაშვილთან ყველაზე მეტად პოულობს საერთო ენას.
_ბაბუ, ბაბუ, დღეში რამდენ კილოგრამ ფქვილს ზელდი? რამდენ ცალ პურს აცხობდი? სულ რამდენი კილოგრამი პურისფქვილი გექნება მოზელილი? _ ცელქობს ანდრია, თან თავზე ხელის გადასმით ეფერება დიდ ბაბუას და პასუხისთვის თვალებში მისჩერებია.
_ კი მახსოვს, ბაბუა, დღეში ასი კილოგრამი ფქვილი უნდა მომეზილა. გაღმა ქაქუთში მუშაობისას, თვეში მხოლოდ 15 დღე ვმუშაობდით. ახლა თქვენ იანგარიშეთ და სულ, ფურნეში მუშაობის 22 წლის მანძილზე ჯერ წელიწადში რამდენ კილოგრამ ფქვილს მოვზელდი…მერე გაამრავლეთ, _ ისევ მშვიდი ღიმილით ამბობს და ჩვენს ვიწყებთ ანგარიშს…
გამოდის, რომ, საშუალოდ, წელიწადში 180 დღე უწევდა მუშაობა. გავამრავლეთ ასზე. მივიღეთ წელიწდში 18 ტონა ფქვილი. მერე ეს რიცხვი 22 წელზე გავამრავლეთ…396 ტონა ფქვილი მოუზელია მარტოკაცს… _ ანდრია კი ხითხითებს, ცდილობს, გაიგოს, რამდენია ამხელა ციფრით გამოსახული პურის ფქვილი.
_ ბაბუ, ერთად მოზელდი ამდენს? _ კვლავ ცელქობს და ენაკვიმატობს.
_ძალიან გვიხაროდა კალანდა როცა მობრძანდებოდა. ფურნეში ადრიანად მივდიოდი. შინაც ადრე ვბრუნდებოდი, აუცილებლად თბილი პურებით… ყველაზე მთავარი გულის სითბოა და ეს ადამიანს თანდაყოლილი უნდა ჰქონდეს, თორემ პურს ადვილად გაათბობ და ცივ გულს ვერა. მეზობლებში, მეგობრებში ერთმანეთი გიყვარდეთ. არ გამოვა ისე, არც საკუთარი და არც საქვეყნო საქმე, _ კვლავ წყნარად, სიყვარულით საუბრობს. თითქოს, ცხოვრებაში გასაჭირი და ტკივილი არ უნახავს და არ უგრძნია…
სწორედ ისე, როგორც დიდბუნებოვან ადამიანებს სჩვევიათ.
იუბილეს ვულოცავთ ბატონ კარლოს, ღვთისნიერ კაცს. როგორც შვილთაშვილები ოცნებობენ, ასევე ასი წლის შესრულებას ვუსურვებთ. კაცი, რომელიც ლუკმაპურს აწვდიდა პირდაპირი მნიშვნელობით, დროის უკუღმართობით დამშეულ ადამიანებს, აუცილებლად დიდხანს და მხნედ უნდა იცხოვროს და იცოცხლოს…
ავტორი
