მსახიობის ცხოვრება უსაზღვროდ მომქანცველია. მას ერთდროულად უხდება სპექტაკლებში და კინოგადაღებებში მონაწილეობა. ეს მართლაც დიდ დატვირთვებთანაა დაკავშირებული. შესაბამისი ფიზიკური კონდიცია კი დაუღალავი ვარჯიშის შედეგად მიიღწევა.
საქართველოში ფეხბურთი განსაკუთრებულად პოპულარული სპორტის სახეობაა და ქართველი მსახიობებიც საკუთარი ფიზიკური მდგომარეობის გაუმჯობესებას ხშირად სწორედ რომ “ტყავის ბურთის” დახმარებით აღწევენ. ფეხბურთს და თეატრს საერთო ბევრი აქვს, მსახიობი და ფეხბურთელი ხომ უშუალოდ შემსრულებლები არიან და მაყურებლის გულის მოსაგებად იღვწიან.
კარგი საფეხბურთო შეხვედრა ჩინებული სპექტაკლია, ფეხბურთელი კი თეატრის სცენაზე მოთამაშე მსახიობი. ამასთან დაკავშირებით ბატონი კახი კავსაძის ერთი მოგონება მახსენდება: “ ერთხელ ბრაზილიაში კინოგადაღებებზე ვიყავი. სიუჟეტის მიხედვით, გარინჩას ქალაქში უნდა ჩავსულიყავით და მისი საფლავი მოგვენახულებინა. სტუმართმოყვარე მასპინძლებმა იქ მომცრო სტადიონი დაგვათვალიერებინეს, რომლის ნახვისას პატარა ბიჭების თამაშს შევესწარით. ერთმა ბრაზილიელმა ბიჭუნამ ლამაზი გოლი გაიტანა, რისთვისაც ჩვენ ტაშით დავაჯილდოვეთ. ამით გახალისებული ნორჩი გოლეადორი მოედნის ცენტრში დადგა, კარგი მსახიობივით ხელები გაშალა და ისე დაგვიკრა თავი. ეს მაგალითი იმიტომ მოგიტანეთ, რომ ჩემი აზრით, ფეხბურთს და თეატრს ბევრი აქვთ საერთო”.
თავად ბატონმა კახიმ ფეხბურთის თამაში “სერიოზულად” რუსთაველის თეატრში დაიწყო, როდესაც მსახიობთა გუნდის ძირითად შემადგენლობაში მოხვდა და ნახევარმცველის ფუნქცია დაავალეს. სიჭაბუკეში ერთი ხანობა კალათბურთს მისდევდა და სპორტის ამ სახეობაზე საკუთარი სიმაღლის გამო დღესაც არ იტყოდა უარს. ოღონდ ერთი პირობით. გამთამაშებლად გვერდით გივი ბერიკაშვილი უნდა დაუდგეს, რადგან მისი ზუსტი გადაცემების იმედი აქვს. როგორც “იუმორინაში”, როდესაც სცენაზე ერთად არიან და ბატონი გივი მას ყოველთვის ზუსტ რეპლიკებს აწვდის. “მომეცით გივი ბერიკაშვილი გამთამაშებლად და ნახეთ რა ცეცხლს დავანთებ მოედანზე”—სიცილით აღნიშნა ბატონმა კახიმ.
მომღერალი თემურ წიკლაურიც ფეხბურთის დიდი თაყვანისმცემელია და ფილარმონიის მსახიობთა გუნდის წევრებთან ერთად ხშირად თამაშობდა, მაგრამ ერთხელ სერიოზული ტრავმა მიიღო. ამ ათიოდე წლის წინ “ოთხი გიას” წევრებთან, ნუგზარ კვაშალთან, გურამ ჯაშთან და სხვა მომღერლებთან ერთად, გორის “დილას” ვეტერან ფეხბურთელებთან ამხანაგური თამაში ჩაატარეს. თემურ წიკლაური თავდასხმაში იდგა და სიმართლე ითქვას თავიდან საკმაოდ გაუჭირდა. ერთ სათამაშო ეპიზოდში მეკარესთან პირისპირ გავიდა და ამ დროს ორივე ფეხზე მყესი გაუწყდა, რის შედეგადაც მიწაზე მოწყვეტით დაეცა.
თემურ წიკლაური ფეხბურთის სტაჟიანი თაყვანისმცემელია. ამ თამაშით 1964 წელს, თბილისის “დინამოს” გაჩემპიონობისას დაავადდა. 1981 წელს, თასების მფლობელთა თასის აღების შემდეგ, საყვარელი გუნდის წარმატებას “ივერიის” მომღერლებიც გამოეხმაურნენ და ვაჟა აზარაშვილის მიერ შექმნილი სიმღერა “დინამო, დინამო” ააჟღერეს. ეს მუსიკალური კომპოზიცია დღემდე ჩვენი გუნდის ჰიმნად რჩება.
სამწუხაროდ, წიკლაური ბოლო პერიოდია სტადიონზე სიარულს ერიდება, ადრე მოგებას მიჩვეული მარცხს რთულად ეგუება, რომელიც ქართველი ფეხბურთელებისათვის ბოლო პერიოდში უცხო ხილი აღარ არის. მართალია ადრეც აგებდნენ, მაგრამ მაშინ ფეხბურთელებს სულ სხვანაირი სწრაფვა ჰქონდათ და მწვანე მინდორზეც უფრო შემართებით იბრძოდნენ.
საინტერესოა, რომ თემურ წიკლაური 1970 წლიდან კარატეზე დადიოდა და მეოთხე დანიც დაიმსახურა. სხვა სახეობებიდან უყვარს სამთო სათხილამურო სპორტი და არ გაგიკვირდეთ ოპერა. “ როგორ ფიქრობთ, ოპერა სპორტი არ არის? აბა, ერთი ნოტი აიღეთ და მაშინ მიხვდებით, რომ ოპერაც არანაკლები სპორტია. სხვათაშორის, ერთი არიის შესრულებაზე დახარჯული ენერგია შედარებულია ორბიტაზე გასვლის ენერგიასთან”.
არ ვიცი “ივერიის” სოლისტი ტოტალიზატორის მოყვარული თუ არის, მაგრამ ჩინებული საფეხბურთო ინტუიცია კი გააჩნია. 2004 წელს პორტუგალიაში ევროპის საფეხბურთო პირველობას დაესწრო და მხოლოდ მან გარისკა საბერძნეთის გაჩემპიონობაზე ფსონის დადება. ამისათვის საკუთარი მოსაზრებაც გააჩნდა, ბერძნები ხომ ჩინებულად მღერიან, კარგი მუსიკაც გააჩნიათ და ამავდროულად მართლმადიდებელი ქრისტიანებიც არიან.
1955 წელს, მოსკოვში, საბჭოთა კავშირის ნაკრებისა და მსოფლიოს იმდროინდელი ჩემპიონის, გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის ეროვნული გუნდის ამხანაგური მატჩი გაიმართა. შეხვედრა საბჭოელებმა მოიგეს—3:2. მთელი სტადიონი სტუმრებს უსტვენდა, ფაშისტებს ეძახოდა და აგინებდა. გამონაკლისი ერთი ქართველი გულშემატკივარი აღმოჩნდა, რომელიც გერმანელების თამაშით ისე მოიხიბლა, რომ მსოფლიოს ჩემპიონებს ქომაგობდა.
ეს ქართველი, ცნობილი მსახიობი ბაადურ წულაძე იყო, რომელიც იმხანად მოსკოვის კინემატოგრაფიის ინსტიტუტში სწავლობდა. იმ “ისტორიული” დღის შემდეგ ბატონი ბაადური დღემდე გერმანული ფეხბურთის მხურვალე გულშემატკივარია. არ უყვარს ბრაზილიის ნაკრები: “ ბრაზილია იმან შემაძულა, რომ ბრაზილიელ ფეხბურთელებს ჩვენში სულ კორიფეებს და ჯადოქრებს უწოდებდნენ. მე კი ვამბობდი, დედაც ვატირე მაგ თქვენი ჯადოქრების მეთქი და ამიტომაც სულ გერმანელებს ვგულშემატკივრობ. რა გაეწყობა, ასეთი უცნაური შეხედულება მაქვს”. მთელი საქართველო ეთაყვანებოდა მიშა მესხს და სლავა მეტრეველს. ბაადურ წულაძეს კი ყველაზე მეტად ბარქაია მოსწონდა, რომელიც მართლაც და არტისტული ფეხბურთელი იყო.
ბაადურ წულაძე ბავშვობაში ფეხბურთით სერიოზულად იყო გატაცებული. ბათუმის პიონერთა პარკში თამაშობდა და მისი პირველი მწვრთნელი ყოფილი თბილისის “დინამოელი” ბორის ფროლოვი იყო. ბათუმში მაშინ ყოველ წელიწადს შეკრებებზე ჩამოდიოდნენ ძლიერი საბჭოთა გუნდები—მოსკოვის “ტორპედო” და ვვს. ამ გუნდში ცნობილი ვსევოლოდ ბობროვი თამაშობდა და ხშირად ადგილობრივ მოზარდებს თერთმეტმეტრიანებს ურტყამდა.
სამწუხაროდ ფეხბურთისა და წულაძის გზები მოგვიანებით გაიყარა, სამაგიეროდ გაჩნდა ახალი გრძნობა, რომელსაც დიდი გულშემატკივრობა ჰქვია. მსოფლიოს ჩემპიონატების დღეებში მსახიობი ყოველთვის შვებულებებს იღებდა, მაგრამ ერთხელაც არ გაუმართლა: “ იტალია – 90-ის დროს ვიბორგში მომიწია გადაღებებმა, მაგრამ გადაღება დღისით იყო, საღამოობით კი ფეხბურთს ვუყურებდი. ერთხელ აუცილებელი შეიქმნა საღამოსაც გადაგვეღო, რაზეც სასტიკი უარი განვაცხადე, მესამე ადგილისათვის ინგლისი იტალიას ხვდებოდა. გაგდებით ვერ გამაგდებდნენ, რადგან უკვე ძალიან ბევრი მქონდა ნათამაშები. გერმანელმა პროდუსერმა მაინც დამიყოლია, გადასაღებ მოედანზე ტელევიზორი მოიტანა და იმიტომ”.
საქართველოში ფეხბურთი ყველაზე პოპულარული სპორტის სახეობაა და სტატიაში “ტყავის ბურთისა“ და ცნობილი მსახიობების თბილ ურთიერთობას შევეხე. თანამემამულე ხელოვანი გულშემატკივრების სია შეიძლება უსასრულობამდე გავაგრძელოთ, რადგან ჩვენში არ მეგულება ადამიანი რომელიც ფეხბურთს გულგრილად შეხედავს.
დასასრულს ბატონი გურამ ლორთქიფანიძე მინდა რომ გავიხსენო, რომელიც საყვარელი “დინამოს” არც ერთ საშინაო შეხვედრას არ აცდენდა, გუნდს ხშირად დაყვებოდა გასვლით მატჩებზეც, მეგობრობდა დავით ყიფიანთან და სხვა მოთამაშეებთან, ეთაყვანებოდა ბორის პაიჭაძეს და მიხეილ მესხს. დღევანდელი წერილს სწორედ რომ გურამ ლორთქიფანიძის ერთი მოგონებით დავასრულებ:
“პირველი მერცხალის” გადაღებებზე ჩვენი კონსულტანტი ბორის პაიჭაძე გახლდათ. ჩემთვის პაიჭაძე, რაღაც ღმერთთან გაიგივებული ადამიანი იყო, რომელიც მხოლოდ ტრიბუნიდან მყავდა ნანახი და წარმოიდგინეთ, ცოცხლად, ახლოს ვხედავდი ამ კაცს, თვით ბორიას. გადაღების დროს, ბორიამ პასი მომცა და მეც ბურთი მოედანზე გავაგორე. ამ დროს, დიმა ჯაიანი მეძახის, ბურთი ჩამაწოდეო, მე კი ვუპასუხე, რომ ნორმალური ადამიანი ამას ვერ მთხოვდა, რადგან პაიჭაძის მიერ ჩაწოდებულ ბურთს ვერავის მივცემდი. შემდეგ ეს ბურთი სახლში წამოვიღე და საგულდაგულოდ შევინახე”.
