აღნიშნულ დეპარტამენტში 4 სამმართველო შედიოდა და საკმაოდ მნიშვნელოვანი ფუნქციები ჰქონდა, მათ შორის: ახალი ინფორმაციული ტექნოლოგიების დანერგვა; ინფორმაციული უსაფრთხოების კონცეფციის დამუშავება და კოდიფიკაციის შემუშავება ნატოსთან ინტეგრაციის პროცესში.
დეპარტამენტის ყველაზე მნიშვნელოვანი მისია კი საერთაშორისო დონის სისტემის “საპის” კოორდინაცია იყო. სავარაუდოდ, სწორედ ეს გახდა მიზეზი, რის გამოც ბაჩო ახალაიამ ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი დეპარტამენტის მთლიანად დაშლა გადაწყვიტა.
როგორც “გურია ნიუსთან” საუბრისას დეპარტამენტის ყოფილი თავმჯდომარე დავით კვაშილავა და მისი მოადგილე გიორგი მეცხოვრიშვილი აცხადებენ, ამ სისტემის (საპის) დანერგვას ძალიან დიდი მნიშვნელობა ჰქონდა თავდაცვის სამინისტროსთვის, რადგან სისტემა იძლეოდა დოკუმენტაციის მკაცრი აღრიცხვის საშუალებას. ეს იყო რესურსების დაცვის უნიკალური საშუალება, რაც, ფაქტობრივად, გამორიცხავდა დოკუმენტაციის ყოველგვარ გაყალბებას.
დავით კვაშილავა, საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს ინფორმაციული ტექნოლოგიების დეპარტამენტის ყოფილი თავმჯდომარე: “საპი” იყო საერთაშორისო დონის ლიდერი სისტემა, რომელზეც ჯერ კიდევ ირაკლი ოქრუაშვილის დროს დაიწყო მუშაობა, მაგრამ მთავარი სამუშაოები კეზერაშვილის მინისტრობის პერიოდში ჩატარდა. კონტრაქტი, რომელიც საიდუმლო იყო, კომპანია “იუჯითსა” და თავდაცვის სამინისტროს შორის გაფორმდა და რამდენადაც ჩვენთვისაა ცნობილი, ამისთვის დაახლოებით 22 მილიონი ევრო იყო გამოყოფილი. ამ სისტემას ძალიან დიდი დაცვითი მექანიზმები ჰქონდა და თავდაცვის სამინისტროსთვის მისი დანერგვა, თუნდაც აღრიცხვიანობის თვალსაზრისით, მნიშვნელოვანი წინსვლა იქნებოდა. პირდაპირ გეტყვით, თავდაცვის სამინისტრო არის “ქვის ხანაში” და არანაირი სისტემატიზაცია არ ხდებოდა, წვრთნა რომ იმართებოდა, ისიც კი არ იცოდნენ, რა რესურსი ჰქონდათ.
ის, რისი გაკეთებაც ჩვენი იქ მუშაობის დროს მოხერხდა, ეს იყო კადრების აღრიცხვის ავტომატიზაცია და ეს სისტემა დღესაც მუშაობს. რაც შეეხება “საპს”, ბაჩო ახალაია და მისი მოადგილე ნიკა ძიმცეიშვილი მუდმივად ცდილობდნენ, რომ ამ სისტემისთვის გვერდი აევლოთ და მუდმივად სვამდნენ კითხვას, რატომ იყო საჭირო ეს სისტემა. ცდილობდნენ, როგორმე გვეთქვა, რომ ჩვენი შექმნილი პროგრამებით უკეთესად შეიძლებოდა მუშაობა, მაგრამ ეს ასე არ იყო და ამიტომაც ვერ დავეთანხმებოდით”, _ აცხადებს კვაშილავა “გურია ნიუსთან”.
საიდუმლო კონტრაქტი, რომელშიც უკვე გადახდილი იყო 22 მილიონამდე ევრო, ხელშეკრულების თანახმად, უნდა შესრულებულიყო. შესრულება და ამ სისტემის მკაცრი აღრიცხვის შემოღება კი იმას ნიშნავდა, რომ ახალიას და მის სამეგობროს დოკუმენტაციის გაყალბების საშუალება აღარ მიეცემოდათ. ამას ზედ ემატებოდა ისიც, რომ დეპარტამენტში ახალაიას 25-26 წლის “ბიჭებისგან” განსხვავებული ასაკის “უცხო”, გამოცდილი პირები მუშაობდნენ, რომელსაც ის თავისი გავლენის ქვეშ ვერ მოაქცევდა. ამ “არასასურველი პირების” ოჯახის წევრები, ხშირად ტელეეკრანებიდან და პრესიდან აკრიტიკებდნენ მმართველ გუნდს; ასე გახდა, მაგალითად, ჟურნალისტის ია მამალაძის სიძე – გიორგი მეცხოვრიშვილი, რომელიც დეპარტამენტის უფროსის მოადგილე და მაღალკვალიფიციური სპეციალისტი იყო, უკანონო სატელეფონო მოსმენის ობიექტი და “მიუღებელი” კადრი.
მიუხედავად იმისა, რომ, საქართველოში თუ საზღვარგარეთ, ამერიკელ და ევროპელ საერთაშორისო ექსპერტებთან ამ კადრების მომზადებაზე სამინისტრომ საკმაოდ დიდი თანხა დახარჯა, ხოლო ახალ ტექნოლოგიურ პროგრამებში, რომლის დანერგვაზე დეპარტამენტი წარმატებით მუშაობდა მილიონები იყო გადახდილი, არასასურველი კადრების მოცილების საკითხი ახალაიამ მარტივად გადაწყვიტა.
გიორგი მეცხოვრიშვილი, საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს ინფორმაციული ტექნოლოგიების დეპარტამენტის უფროსის ყოფილი მოადგილე: “ახალაიას ჩვენი დეპარტამენტი თავიდანვე არ მოუვიდა თვალში. ის არც გვისმენდა და როგორც ვხედავდი, არც აინტერესებდა ამ დეპარტამენტის შესახებ არაფერი. გარდა ამისა, დაიწყეს იმის გარკვევაც, ვინ ვისი ახლობელი იყო და ვის რა პოლიტიკური ორიენტაცია ჰქონდა. ყველას კაბინეტი, რაღა თქმა უნდა ისმინებოდა და აქედან გამომდინარე, ჩვენი განწყობის შესახებაც მშვენივრად იცოდნენ. ამას ზედ ემატებოდა ისიც, რომ სახელმწიფო საიდუმლოების შემცველი დოკუმენტების აღრიცხვის გარეშე გაცემაზე ჩვენგან ყოველთვის უარი მიიღეს. გარდა ამისა, კატეგორიული უარი მიიღეს იმაზეც, რომ სახელმწიფო საიდუმლო დოკუმენტზე დაშვების სპეციალური ნებართვის გარეშე ვინმე შესულიყო იმ სისტემაში, რომელზედაც ჩვენი დეპარტამენტი მუშაობდა. მათთვის, ჩვეულებრივი მოვლენა იყო ეს ყველაფერი ნებართვების გარეშე ეკეთებინათ და ის “ფლეშკები”, რომელზეც სახელმწიფო საიდუმლოების შემცველი დოკუმენტაცია იყო ჩაწერილი, ნებისმიერ კომპიუტერში შეეერთებინათ.
პარასკევი დღე იყო, როცა დამირეკეს და მითხრეს, რომ გაფართოებული თათბირი ტარდებოდა და ყველა დეპარტამენტის თავმჯდომარე უნდა დასწრებოდა. რადგან დათო კვაშილავა სემინარზე იყო ქობულეთში, რაც მან ჩვენს კურატორთან, მინისტრის მოადგილე ხარშილაძესთან შეათანხმა, თათბირზე მე წავედი.
ბაჩო ახალაია ჩვეული საუბრების შემდეგ, როგორც ხშირად ხდებოდა, ჩვენითაც დაინტერესდა და კვაშილავა მოიკითხა. ჩემს პასუხზე, რომ იგი ქობულეთში, ინფორმაციული უსაფრთხოების საკითხის სემინარზე იმყოფებოდა, გაგიჟდა, გადაირია, რა უნდა სემინარზე დეპარტამენტი უფროსსო და იქვე გასცა ბრძანება, “ხვალვე გააუქმეთ ეს დეპარტამენტიო…”
მინისტრის მოადგილე ხარშილაძემ, რომელმაც თავად გაგზავნა დავით კვაშელავა სემინარზე, ბაჩო ახალაიასთან ეს ფაქტი უარყო და უპასუხა, არ ვიცოდიო. მინისტრმა ბრძანა, რომ კვაშილავა დაუყოვნებლივ მასთან “გაჩენილიყო”, მიუხედავად იმისა, რომ, ქობულეთიდან თბილისში “გაჩენა” “შეუსრულებელი მისია” გახლდათ”.
თათბირიდან გამოსულმა მეცხოვრიშვილმა დეპარტამენტის უფროსთან გადარეკა და თათბირზე განვითარებულ მოვლენებთან დაკავშირებით საქმის კურსში ჩააყენა. როცა დავით კვაშილავამ გაიგო, რომ ხარჩილაძემ შიშის გამო ხმა არ ამოიღო, ის ტელეფონში არც ისე სასიამოვნო სიტყვებით მოიხსენია.
მეცხოვრიშვილის და კვაშილავას სატელეფონო საუბარი ამით დასრულდა. დავით კვაშილავა მეორე დღესვე თბილისში იყო.
შაბათს, გვიან ღამით, დავით კვაშილავას მინისტრის მოადგილე, ნიკა ძიმცეიშვილი ურეკავს და გიორგი მეცხოვრიშვილთან ერთად, სამინისტროში იბარებს.
გიორგი მეცხოვრიშვილი: “კაბინეტში დაგვხვდნენ ნიკა ძიმცეიშვილი, კადრების სამმართველოს უფროსი და კავშირგაბმულობის სამმართველოს უფროსი. შევედი თუ არა, ძიმცეიშვილი მკითხა, _ მეცხოვრიშვილი შენ ხარო? ვუპასუხე, _ კი,-მეთქი. მინისტრის თათბირის ამბებს, რომელიც სახელმწიფო საიდუმლოა, ტელეფონში რატომ ლაპარაკობო. მაშინვე მივხვდი, საითკენაც უმიზნებდნენ და რასაც აპირებდნენ _ რამდენიმე წელი ვმუშაობდი უშიშროებაში და ამის გამოცნობა ჩემთვის ძნელი არ იყო. ახალაიას არანაირი საიდუმლო თათბირი არ ჰქონია, არც კვაშილავას თბილისში დაუყოვნებლივ ჩამოსვლა და არც დეპარტამენტის გაუქმება იყო საიდუმლო თემა, მაგრამ მათი მიზანი ჩვენი გამოშვება იყო, წინააღმდეგობის გაწევის შემთხვევაში, დაგვიჭერდნენ და მიზეზად სწორედ სახელმწიფო საიდუმლოს გათქმას დაასახელებდნენ.
იმ ღამითვე მოგვთხოვეს პატაკების დაწერა და დავწერეთ. ასე გამოგვიშვეს სამსახურიდან…”
ამის შემდეგ, ბაჩო ახალაიას ბრძანებით, მთელი დეპარტამენტი დაშალეს, მაგრამ ამ პროცესში, ახალიას გარკვეული პრობლემები მაინც შეექმნა. გაუქმებული დეპარტამენტის ერთ-ერთი სამმართველოს უფროსმა გელა ჩხატარაშვილმა წასვლის შესახებ განცხადების დაწერაზე უარი განაცხადა. მას, ამ განცხადების დაწერას წინა რიცხვით აიძულებდნენ, მაგრამ ვერ დაითანხმეს. საბოლოოდ, იძულებულები გახდნენ, მისთვის ანაზღაურებაც მიეცათ და განცხადებაც იმ რიცხვით მიეღოთ, როცა დაიწერა.
რეალური სურათი ასეთი იყო: გაუქმებული დეპარტამენტი და ჯერ კიდევ შტატში მყოფი თანამშრომლები, რომელთა ნაწილს ზეწოლით დააწერინეს განცხადება, მეორე ნაწილს კი აიძულებდნენ წინა რიცხვით დაეწერა. ამ ყველაფრიდან გამომდინარე, ცხადი ხდება, რატომ არ ჭირდებოდა ბაჩო ახალიას არაფერში სისტემა მკაცრი აღრიცხვით და პროფესიონალები, რომლებისთვისაც სახელმწიფო საიდუმლოების შენახვა და კანონის საფუძველზე მოქმედება გაცილებით მეტი იყო, ვიდრე მინისტრის თითის დაქნევაზე სიარული.
რა ბედი ეწია ბიუჯეტიდან გამოყოფილ 22 მილიონ ევროს და საიდუმლო პროექტს, სად წავიდა ეს ფული ახალიას მინისტრობის დროს, ეს ცალკე გამოძიების თემაა, რომელსაც ალბათ, სათანადო ორგანოები შეისწავლიან.
