საქართველოს საგარეო-პოლიტიკური ვექტორისა და ევროინტეგრაციის პერსპექტივების გარშემო დებატები ქვეყანაში მწვავე ფაზაში შედის.
სანამ ხელისუფლება “სუვერენიტეტისა და ეროვნული ინტერესების დაცვაზე” აპელირებს, ოპოზიციაში საუბრობენ იმ რეალურ ეკონომიკურ და ინფრასტრუქტურულ ზიანზე, რაც ქვეყანამ და კერძოდ რეგიონებმა (მათ შორის, გურიამ) შესაძლოა ევროკავშირის მიღმა დარჩენის შემთხვევაში მიიღონ.
დისკუსიის ახალი ტალღა საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარის, შალვა პაპუაშვილის განცხადებას მოჰყვა.
პაპუაშვილის თქმით, სულ უფრო აქტუალური გახდება კითხვა: “რა აზრი აქვს წევრობას, თუ წევრობის უმთავრეს სარგებელსა და ბერკეტებს თავიდანვე გართმევენ?”
საკუთარ სოციალურ ქსელში გამოქვეყნებულ წერილში პარლამენტის თავმჯდომარე განმარტავს, რომ გაწევრიანების მთავარი აზრი ქვეყნისთვის სასარგებლო გადაწყვეტილებების მხარდაჭერა და დამაზიანებელი ინიციატივების შეჩერებაა:
“თუ ქვეყანას ამ შესაძლებლობას ართმევენ, მაშინ ევროკავშირსაც ართმევენ მის მნიშვნელობას, როგორც ეროვნული ინტერესების დაცვის საშუალებას. შესაბამისად, ქრება წევრობის პოლიტიკური ხიბლი და ფუნდამენტური მოტივაციაც. უფრო მეტიც _ ასეთ პირობებში ევროკავშირის გარეთ დარჩენა, შესაძლოა, პატარა სახელმწიფოსთვის უფრო სასარგებლოც კი აღმოჩნდეს, რადგან მას, სულ მცირე, დამოუკიდებელი გადაწყვეტილების მიღების თავისუფლება შეუნარჩუნდება”, _ აცხადებს პაპუაშვილი.
ამ პოზიციას სრულ მხარდაჭერას უცხადებს პარლამენტის თავმჯდომარის მოადგილე ნინო წილოსანიც. მისი თქმით, ევროკავშირში მიმდინარე რეფორმების ინიციატივები (მათ შორის, გერმანიის მიერ შეთავაზებული მოდელი, რომელსაც 12-მა ქვეყანამ დაუჭირა მხარი) გაერთიანებას უფლებიან და უუფლებო წევრებად ყოფს, რაც საქართველოსთვის მიუღებელია:
“საბჭოთა კავშირის დროსაც კი შევძელით და ქართული ენა დავიცავით, თუმცა, როგორც ჩანს, ახლა ევროკავშირი გეგმავს პატარა სახელმწიფოებს არაფრის დაცვის უფლება აღარ ჰქონდეთ. ეს პროცესი კიდევ ერთხელ მაფიქრებს, რეალურად გეგმავდნენ კი ოდესმე ევროკავშირის გაფართოებას, თუ საქართველო, უკრაინა და ჩვენნაირი სახელმწიფოები მხოლოდ და მხოლოდ ააჟიტირეს ევროკავშირში გაწევრიანების იდეით იმიტომ, რომ მათი საქმე ეკეთებინათ?” _ აცხადებს წილოსანი.
Euronews-ის ინფორმაციით, ბერლინში, კონრად ადენაუერის ფონდის ღონისძიებაზე გამართული პროგრამული გამოსვლისას გერმანიის საგარეო საქმეთა მინისტრმა იოჰან ვადეფულმა განაცხადა, რომ ევროკავშირში მოქმედი ერთსულოვნების პრინციპი უნდა გაუქმდეს და მნიშვნელოვანი გადაწყვეტილებების მისაღებად საკმარისი უნდა იყოს კვალიფიციური უმრავლესობა.
სწორედ ამ თემას გამოეხმაურა საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარის პირველი მოადგილე გიორგი ვოლსკიც გადაცემაში “დღის ქრონიკა”. მისი თქმით, კონსენსუსი არის ის იდეა, რაც ევროკავშირს აერთიანებს:
“ევროკავშირში ყველაზე დიდი პოზიტიური ნაწილი არის ის, რომ დიდ და პატარა ქვეყანას აფასებენ მისი შესაძლებლობებით _ სწორი წინადადება თქვას ევროკავშირის მომავლისთვის. არა იმით, ვის უფრო დიდი კუნთი გააჩნია ან ვის უფრო მეტი ეკონომიკური ბერკეტი უკავია ხელში…
მიუხედავად იმ სირთულეებისა, რომლებიც ხელოვნურად შეგვიქმნეს, ჩვენ მაინც ვფიქრობთ, რომ ევროკავშირის მომავალი უნდა იყოს ისეთი, სადაც მისწრაფებას არაფერი შეაჩერებს. ჩვენი დამოკიდებულება იგივე რჩება, მაგრამ სამომავლოდ უნდა გავითვალისწინოთ, რომ როგორც კანდიდატ ქვეყანას, ჩვენი მოსაზრება გვაქვს იმასთან დაკავშირებით, თუ როგორ ვხედავთ ევროკავშირს. აქ მარტო იმაზე არ არის ლაპარაკი, რომ დიდმა ქვეყანამ პატარაზე გავლენა მოახდინოს და ის გადაწყვეტილება მიაღებინოს, რაც თვითონ სჭირდება”, _ აღნიშნა ვოლსკიმ.
მმართველი პარტიის ამგვარ განცხადებებს მკაცრად ეხმაურებიან ოპოზიციურ სპექტრში. ლანჩხუთის საკრებულოს წევრი პარტია “ლელოდან”, გოჩა ჯანაშია “გურია ნიუსთან” საუბრისას ხელისუფლების არგუმენტებს აბსურდულს უწოდებს და აღნიშნავს, რომ ეს არის მხოლოდ მიზეზის ძიება ქვეყნის ავტოკრატიულ რელსებზე გადასაყვანად.
“პირველ რიგში, პაპუაშვილს ვეტყოდი: როცა საჯარო მოხელეები თავისუფლების მოედანზე “გადენეს” და ევროკავშირთან ასოცირების ხელშეკრულება იზეიმეს, მაშინ არ ფიქრობდნენ ამას? როცა იძახიან, რომ ყველაფერი გააკეთეს ევროკავშირთან დასაახლოებლად, მაშინ არ ფიქრობდნენ, რომ დამოუკიდებლობას კარგავდნენ?” _ კითხვებს სვამს ჯანაშია.
მისივე შეფასებით, ევროკავშირში საქართველოსთან შედარებით ბევრად ძლიერი სახელმწიფოს წარმომადგენლები არ მიიჩნევენ, რომ გაერთიანებით სუვერენიტეტს თმობენ. ჯანაშიას თქმით, რეალური პრობლემა ის არის, რომ მოქმედი ხელისუფლება ძალაუფლების ნებისმიერი გზით შენარჩუნებას ცდილობს, რისთვისაც ევროპული სტანდარტები და დემოკრატიული ინსტიტუტები მიუღებელი ხდება.
ევროკავშირის გარეთ დარჩენის პერსპექტივა მხოლოს პოლიტიკური დებატების თემა არ არის _ მას კონკრეტული, გაზომვადი ეკონომიკური შედეგები მოჰყვება, რაც უკვე აისახება ადგილობრივ დონეზე.
გოჩა ჯანაშიას თქმით, დასავლური დახმარებების შეჩერება ან შემცირება პირდაპირ დარტყმას აყენებს ადგილობრივ ბიუჯეტებსა და მუნიციპალიტეტებს:
“თუ გურიის რეგიონში წლის განმავლობაში 5 სკოლა შენდებოდა, ახლა შეიძლება 1 აშენდეს ან ისიც ვერ მოხერხდეს. ეს ყველაფერი იმის შედეგია, რომ ბიუჯეტს მოაკლდა ის წილი, რომელიც სტრატეგიული პარტნიორებიდან მოდიოდა და ქვეყნის განვითარებას ხმარდებოდა”, _ განმარტავს ჯანაშია.
ის რომ ქვეყანა ევროკავშირისკენ მიმავალი კურსიდან უხვევს, თვალსაჩინო ჯერ კიდევ 2024 წელს გახდა, როდესაც “ოცნების” ხმოსნებმა “უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ” კანონი მიიღეს.
“ევროკავშირის და შეერთებული შტატების მხრიდან იყო გაჟღერებული პირდაპირ, რომ ეს კანონი შეუთავსებელია, როგორც ევროკავშირში ინტეგრაციის, ასევე, ამერიკის შეერთებული შტატების სტრატეგიული თანამშრომლობის სულისკვეთებასთან და კონკრეტულად ამ კანონზე იყო ყურადღება გამახვილებული. მაგრამ, ჩემი აზრით, გარდა იმისა, რომ ხელისუფლებას ნათლად აქვს დემონსტრირებული, რომ ის არ აპირებს ამ კანონის უკან გაწვევას, მან გადაწყვიტა არც კი მოაჩვენოს თავი ვინმეს, რომ ცდილობს დემოკრატიული მმართველობის ჩამოყალიბებას საქართველოში _ ის პირდაპირ რუსული გეზით მიდის, სადაც ყალიბდება ძალაუფლების ვერტიკალი და ეს კანონი არის გამოხატულება, ამ ავტორიტარული სისტემის ჩამოყალიბების გზაზე”, _ აცხადებდა მაშინ ჩვენთან საუბრისას დიპლომატი გიორგი ბადრიძე.
ცოტა ხანში კი კობახიძემ განაცხადა, რომ საქართველოს ხელისუფლება უარს ამბობს 2028 წლის ბოლომდე ევროკავშირთან მოლაპარაკების გახსნაზე.
“ჩვენ ვართ ამაყი და თავმოყვარე ერი დიდი ისტორიით. შესაბამისად, ჩვენთვის კატეგორიულად მიუღებელია, ევროკავშირში ინტეგრაცია განვიხილოთ როგორც მოწყალება, რომელიც ევროკავშირმა ჩვენთვის უნდა გაიღოს… ვხედავთ, რომ ევროპელი პოლიტიკოსები და ბიუროკრატები გამოყოფილ გრანტებსა და სესხებს საქართველოს წინააღმდეგ შანტაჟისთვის იყენებენ...” _ განაცხადა მაშინ ირაკლი კობახიძემ.
დღეის მდგომარეობით, ბრიუსელიდან მკაფიო გზავნილი ისმის: ევროკავშირში აცხადებენ, რომ მხარს უჭერენ ქართველ ხალხს, თუმცა არა საქართველოს მოქმედ მთავრობას.
