თამარ ონიანი „ახალგაზრდა პედაგოგთა კავშირის“ კომუნიკაციების ჯგუფის მენეჯერია. სწორედ ის გასცემს ჩვენს კითხვებს პასუხებს და ერთად გადავავლებთ თვალს ორგანიზაციის განვლილ გზას.
_ თამარ, ინტერვიუს დასაწყისში, იქნებ, გაიხსენოთ ის დღეები, როცა „ახალგაზრდა პედაგოგთა კავშირი“ ჩამოყალიბდა?
_ ახალგაზრდა პედაგოგთა კავშირის ისტორია 1996 წელს იწყება. ეს არის პერიოდი, როდესაც საგანმანათლებლო ინსტიტუციებში ბავშვთა უფლებებზე, დემოკრატიულ ღირებულებებზე არავინ საუბრობს, აზრის თავისუფლად გამოხატვა შეზღუდულია რეალურად დადგა საჭიროება ახალგაზრდებისთვის მხარდამჭერი სივრცის ჩამოყალიბების, რომელიც იქნებოდა ერთგვარი პლატფორმა იმ მოზარდებისთვის, რომლებიც ხედავდნენ ცვლილებების საჭიროებებს. სწორედ ამ პერიოდში, იქმნება ორგანიზაცია, რომლის ერთ–ერთი პირველი პროგრამა ახალგაზრდების საჭიროებებს ეფუძნებოდა. პროგრამა შესაძლებლობას აძლევდა ახალგაზრდებს თავისუფლად დაეფიქსირებინათ საკუთარი მოსაზრებები მათ შორის კრიტიკულად შეეფასებინათ გარემოში არსებული პრობლემები და ამ ყველაფრის შესახებ საჯაროდ ესაუბრათ და მონაწილეობა მიეღოთ მათი მოგვარების პროცესში.
შეიქმნა საგანმანათლებლო კონცეფცია, რომელიც მოიცავს განათლებისა და განვითარების სამ ეტაპს: ინფორმაციის მიწოდება, ინფორმაციის გავრცელება და პრობლემების ადვოკატირებაში მონაწილეობა. სამივე ეტაპის მიღწევა შესაძლებელია შესაბამისი კონკრეტული აქტივობებით. კერძოდ:
- ინფორმაციის მიწოდება – decision maker – საჯარო ლექციები, სემინარები, ტრენინგები, პრეზენტაციები, მასტერკლასები.
- ინფორმაციის გავრცელება – თანატოლგანმანათლებელები: სემინარები, დებატები, საჯარო და სატელევიზიო დისკუსიები, ინტერაქტიური სპექტაკლი, გაზეთი, ანიმაციური ფილმები, დოკ ფილმები და სოც. რგოლები, ფოტოგამოფენები. დოკუმენტური და მხატვრული ფილმების ჩვენება-განხილვები, სათემო აქციები.
- პრობლემების ადვოკატირებაში მონაწილეობა – რეკომენდაციების მომზადება, შეხვედრები, პრეზენტაციები, აქციები.
ორგანიზაციის მიერ შექმნილი კონცეფცია უფრო და უფრო აქტუალური ხდება, მეტიც დღევანდელი საგანმანათლებლო მიდგომები ეფუძნება მსგავს პრინციპებს.
აქვე უნდა აღინიშნოს ორგანიზაციის მეორე მნიშვნელოვანი მიმართულება, რომელიც გულისხმობს დემოკრატიული ინსტიტუტების გაძლიერებას საგანმანათლებლო დაწესებულებებში.
სკოლები და საბავშვო ბაღები უამრავი გამოწვევის წინაშე დგანან, ორგანიზაცია ცდილობს, მაქსიმალურად ჩაერთოს პრობლემების იდენტიფიცირებისა და შემდგომი ინტერვენციის გზების მოძიების პროცესში. წლების განმავლობაში დამკვიდრებულმა პრაქტიკამ შექმნა ერთგვარი პოზიტიური გამოცდილება და ორგანიზაციის პარტნიორი დაწესებულებები უკვე თავად ახორციელებენ საკუთარი ორგანიზაციების თვითშეფასების პროცესს, რაც ეხმარებათ პრობლემების გააზრებასა და შემდგომი სამოქმედო სტრატეგიების შემუშავებაში.
ყურადღება უნდა გავამახვილოთ ორგანიზაციის სოციალურ კომპონენტზე, რომელიც ეფუძნება მიმართულების ფარგლებში განხორციელებული სოციოლოგიურ კვლევებს და ახორციელებს ადვოკატირების კამპანიების, როგორც ადგილობრივ, ისე ცენტრალურ დონეებზე. წლების განმავლობაში, ორგანიზაციის სოციალური მიმართულების წარმომადგენლები ჩართულნი არიან სოციალური პოლიტიკის შექმნის, თუ საკანონმდებლო ინიციატივების განხილვის მიზნით მოქმედ სხვადასხვა სამუშაო ჯგუფებში. ორგანიზაციის ადმინისტრირებული ხანდაზმულთა სახლი, მუდმივად ცდილობს განავითაროს და დანერგოს მომსახურების ახალი სისტემები, რის გამოც, იგი სახელმწიფოს მიერ აღიარებულია ერთ-ერთ საუკეთესო მომსახურებად. ორგანიზაცია, არაერთი წელია წარმოდგენილია კოალიცია ბავშვებისა და ახალგაზრდებისათვის საბჭოს წევრად, რაც კიდევ უფრო აფართოებს ორგანიზაციის პარტნიორების რიცხვს, ასევე, ხელს უწყობს სხვადასხვა პლატფორმაზე კვლევების შედეგად გაწეული რეკომენდაციების ადვოკატირების პროცესს.
ასევე, მიღწევად შეიძლება ჩაითვალოს ინტერვენციის პროცესში ჩართული ოჯახების სოციალური უნარებისა და მოტივაციის ზრდის ტენდენცია. კერძოდ, შეინიშნება, რომ ბენეფიციარები მეტ ინტერესს იჩენენ ბავშვების საბაზისო საჭიროებების დაკმაყოფილებისა და საცხოვრებელი პირობების გაუმჯობესების მიმართ; გარდა ამისა, ცდილობენ აღზრდის პროცესში აქტიურად გამოიყენონ პოზიტიური მშობლობის ტრენინგებიდან მიღებული ცოდნა და ყოველდღიურობაში დანერგონ მიდგომის ელემენტები.
_ ვინ იყო თქვენი ორგანიზაციის პირველი დამფინანსებელი (დონორი) და რა პროექტი განახორციელეთ?
_ პირველი პროექტი გახლდათ ფონდ „ჰორიზონტის“ მიერ დაფინანსებული პროექტი, რომლის ფარგლებშიც შეიქმნა ორგანიზაციის გაზეთი „საფეხური“, რომელიც დღემდე გამოიცემა და ყველა დაინტერესებულ პირს აწვდის ინფორმაციას განათლების, სოციალური საკითხებისა და ახალგაზრდების წინაშე არსებული გამოწვევების შესახებ.
_ ერთ-ერთი კომპონენტი, რომელსაც წლებია ახორციელებთ, “ლიდერთა სკოლა“. როგორი ახალგაზრდები გვყავს და როგორია მათი სურვილები, მისწრაფებები, გეგმები საქართველოს მომავალთან დაკავშირებით? ვინ იყვნენ ამ პროექტის დონორები?
_ ლიდერთა სკოლა არის არაფორმალური განათლების ცენტრი, რომლის მიზანია მოზარდების სამოქალაქო ცნობიერების ამაღლება და მათი ჩართვა ბავშვთა უფლებების დაცვისა და პოპულარიზაციის პროცესში. ასევე, მართი მონაწილეობის უზრუნველყოფა სხვადასხვა გამოწვევების დაძლევაში სკოლისა და თემის დონეზე.
ჩვენთვის მნიშვნელოვანია მოზარდებისთვის დემოკრატიული ღირებულებების, ასევე სამოქალაქო მონიტორინგისა და ადვოკატირების უნარ-ჩვევების სწავლება, რაც პრაქტიკული მაგალითების საშუალებით ხორციელდება. მოზარდები თავად იკვლევენ, პრობლემურ საკითხებს და გეგმავენ ადვოკატირების კამპანიებს, რის შედეგადაც კონკრეტული ცვლილები მიიღწევა კიდეც.
ჩვენი საგანმანათლებლო კონცეფციის გამჭოლი კომპეტენცია ლიდერობა, საკუთარი და სხვისი უფლებების დაცვა გახლავთ. მოზარდებს სჭირდებათ კომპეტენციათა ფართო სპექტრის განვითარება, ამასთან ერთად ცოდნის შეძენა იმ ღირებულებებისა თუ დამოკიდებულებების შესახებ, რომლის საშუალებითაც უკეთ გაანალიზებენ საკუთარი ქვეყნის ისტორიას, საკუთარ როლსა და დანიშნულებას საზოგადოებაში.
ლიდერთა სკოლის წევრები არიან მნიშვნელოვანი სათემო თუ სასკოლო პროექტების ინიციატორები და ახდენენ პოზიტიურ ცვლილებებს ადგილობრივ და ცენტრალურ დონეზე.
ორგანიზაცია პროგრამას ახორციელებს გერმანული ფონდი „პური მსოფლიოსთვის“ ფინანსური მხარდაჭერით.
_ ინტერვიუში მინდა აუცილებლად ვახსენოთ ხანდაზმულთა სახლის პროექტი. გვიამბეთ ამ სახლის ფუნქციების, მუშაობის საჭიროების შესახებ. როგორ შეიქმნა და არსებობის მანძილზე, ვინ იყვნენ დამფინანსებლები?
_ სათემო მომსახურება ხანდაზმული პირებისათვის ამოქმედდა 2011 წელს. აღნიშნულმა მომსახურებამ ქვეყანაში შექმნა ხანდაზმულთა დიდი ზომის ინსტიტუციური დაწესებულების პირველი ალტერნატივა, რომელიც მომსახურებას უწევს 22 ხანდაზმულ პირს (სიღარიბის ზღვარს მიღმა მყოფი ხანდაზმულები: მამაკაცი 65 წლის ზემოთ, ქალი 60 წლის ზემოთ).
ორგანიზაცია ზრუნავს ხანდაზმულთა სრულფასოვანი და ღირსეული ცხოვრების/ღირსეული სიბერის უზრუნველყოფისთვის, რომლის პროცესშიც მათთვის შექმნილია ოჯახური გარემო, დაკმაყოფილებულია საბაზისო საჭიროებები (კვება, ჰიგიენა, ტანისამოსი, სამედიცინო მომსახურება). ასევე, შეძლებისდაგვარად მხარდაჭერილია მათი ინტერესების, შესაძლებლობების, გამოცდილებების რეალიზება და თემში ინტეგრაცია.
აღნიშნული სერვისის განხორციელება 2011 წელს იაპონიისა და გერმანიის საელჩოს, შვეიცარიის განვითარების სააგენტოს და მშვიდობის კორპუსის მხარდაჭერით დაიწყო. მოეწყო საცხოვრებელი სივრცე ხანდაზმულებისთვის და აღიჭურვა შესაბამისი ინფრასტრუქტურით. გერმანულმა ფონდმა „პური მსოფლიოსთვის“ ფინანსურად უზრუნველყო პროგრამული მიმართულებით სათემო მომსახურების სტანდარტების შემუშავება. მოცემულ ეტაპზე აღნიშნული სოციალური სერვისი დაფინანსებულია დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროს ადგილობრივი თვითმმართველობის (კომუნალური გადასახადების ხარჯები) მიერ.
_ რამდენად მნიშვნელოვანია აშშ-ს, ევროკავშირის და სხვა მეგობარ ქვეყნებთან ურთიერთობის შენარჩუნება და ევროკავშირში საქართველოს ინტეგრაცია? რას დაკარგავს საქართველო და კონკრეტულად თქვენი ორგანიზაცია, თქვენი ბენეფიციარები იზოლაციის და მეგობრების მტრად გამოცხადების შემთხვევაში?
_ ამერიკის შეერთებულ შტატებთან, ევროკავშირთან და სხვა მეგობარ დემოკრატიულ ქვეყნებთან მყარი კავშირების შენარჩუნება გადამწყვეტია საქართველოს მოსახლეობის კეთილდღეობის, ეკონომიკური გაძლიერებისა და უსაფრთხოებისთვის. ევროკავშირში ინტეგრაცია ხელს უწყობს ქვეყანაში დემოკრატიული ღირებულებების განმტკიცებას, ინსტიტუციების გაძლიერებას და მდგრადობის შენარჩუნებას.
იმ შემთხვევაში თუ დავკარგავთ პარტნიორი ქვეყნების მხარდაჭერას ჩვენი პროექტებით მოსარგებლე ადამიანებს, სხვა შესაძლებლობებთან ერთად, შეეზღუდებათ წვდომა ადგილობრივ, არაფორმალურ და საერთაშორისო განათლების პროგრამებზე, სოციალურ სერვისებზე, დამხმარე ქსელებზე, რომლებიც აუცილებელია ინკლუზიური საზოგადოების ჩამოყალიბებისთვის.
_ საინტერესოა თქვენი მოსაზრება „უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ“ კანონზე, რომლის საფუძველზეც “უცხო ქვეყნების ინტერესების გამტარებლად“ ნებაყოფლობით უნდა დარეგისტრირებულიყავით; აწი კი იუსტიციის სამინისტროს შეუძლია იძულებით დაგარეგისტრიროთ და თან 25 000- ლარიანი ჯარიმაც დაგაკისროთ… როგორი იქნება საქართველოში დამოუკიდებელი მედიის, არასამთავრობო სექტორის მომავალი და საქართველოს მომავალი მედიისა და მესამე სექტორის გარეშე?
_ კანონი „უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ“ აზიანებს და აფერხებს ჩვენი ქვეყნის ევროინტეგრაციის პროცესს!
ჩვენი ორგანიზაცია 1996 წლიდან, საერთაშორისო პარტნიორებთან ერთად, ხელს უწყობს დემოკრატიული ღირებულებების დამკვიდრებას სამოქალაქო საზოგადოებასა და სხვადასხვა ინსტიტუტებში.
ჩვენ ვემსახურებით საკუთარ ქვეყანას და ღირსების შემლახველია, გვერქვას უცხოური გავლენის აგენტი!
საერთაშორისო პარტნიორების გაცხადებული ინტერესია ევროპული მისწრაფებების მქონე ქვეყნებში დემოკრატიული ღირებულებებისა და კეთილდღეობის დამკვიდრება, რაც ქართველი ხალხის უპირველეს სურვილს წარმოადგენს და საზოგადო კეთილდღეობის გარანტია.
სხვადასხვა ქვეყნის საელჩოსა და საერთაშორისო ორგანიზაციების მხარდაჭერით წლებია ახალგაზრდებს ვაძლევთ განათლებისა და განვითარების მრავალფეროვან შესაძლებლობებს; ვაძლიერებთ საგანმანათლებლო ინსტიტუტებს, რათა მათ მართვის პროცესში დანერგონ დემოკრატიული პრინციპები და შეცვალონ სწავლების საბჭოური მიდგომები; ვეხმარებით კრიზისში მყოფ ბავშვიან ოჯახებს სოციალური ფუნქციონირების ამაღლებაში, ასევე ხანდაზმულებს _ ჰქონდეთ ღირსეული სიბერე. გარდა ამისა, ხელს ვუწყობთ ადგილობრივ და ცენტრალურ დონეზე სოციალური მხარდაჭერის სისტემების გაუმჯობესებას.
ჩვენ გვიყვარს ის ადამიანები, რომლებისთვისაც ვმუშაობთ. ჩვენთვის და მათთვის ღირსება უპირველესია და ვერ მივიღებთ უცხო ან უცხოური ქვეყნის აგენტის სახელს.
ავტორი
