საქართველოს პარლამენტის 2012 წლის 21 ნოემბრის №69-Iს დადგენილების შესაბამისად შეიქმნა “სახელმწიფო აუდიტის სამსახურის 2012 წლის საფინანსო-ეკონომიკური საქმიანობის აუდიტის განმახორციელებელი საქართველოს პარლამენტის დროებითი კომისია”. კომისიის ხელმძღვანელად დაინიშნა საფინანსო-საბიუჯეტო კომიტეტის თავმჯდომარის პირველი მოადგილე, ნოდარ ებანოიძე.
კომისიამ შეისწავლა სახელმწიფო საბიუჯეტო სახსრების არამიზნობრივი და უკანონო ხარჯვის შემთხვევები; ბიუჯეტის სასარგებლოდ გამოვლენილი ამოსაღები და ამოღებული თანხების რაოდენობა; სამართალდამცავ სტრუქტურებზე მასალების გადაცემის რაოდენობა და შესაბამისი რეაგირებები; ჩატარებული აუდიტების ხარისხი და ეფექტიანობა; ე) პრევენციულ-სარეკომენდაციო ხასიათის მითითებათა გაცემა და სხვა.
მასალების მიხედვით ირკვევა, რომ ადგილი ჰქონდა პრემიების არამიზნობრივად გაცემას, აუდიტორების შერჩევითობას პიროვნული დამოკიდებულების მიხედვით, საწვავის ლიმიტის განსაკუთრებით დიდი ოდენობით ხარჯვას და კიდევ სხვა უამრავ დარღვევას.
გამომდინარე აქედან, საპარლამენტო კომისია მიიჩნევს, რომ საქართველოს კონტროლის პალატის (სახელმწიფო აუდიტის სამსახურის) 2012 წელს განხორციელებული საქმიანობის არათუ დადებითად, არამედ დამაკმაყოფილებლად შესაფასებლადაც კი.
“კომისია მაქსიმალურად შეეცადა განრიდებოდა დასკვნის სხვადასხვა თავებში პოლიტიკური დატვირთვის მქონე შეფასებებსა და განცხადებებს, მიუხედავად ამისა, ობიექტური რეალობა მოითხოვს აღინიშნოს, რომ 2007 წლის მაისიდან პალატა სრულად იქნა დაქვემდებარებული ყოფილი მმართველი პარტიის კონტროლს, 2007 წლიდან პროფესიონალ და გამოცდილ მოსამსახურეებს მასობრივად აიძულებდნენ განცხადებების დაწერას, დაითხოვეს წლების მანძილზე დიდი შრომით ჩამოყალიბებულ კვალიფიციურ ხელმძღვანელთა და აუდიტორთა კადრები. ამ ყოვლად გაუაზრებელმა ღონისძიებამ კონტროლის პალატის სრული პარალიზება გამოიწვია, რომელიც დღემდე გრძელდება, რადგან არ იყო მომზადებული შესაბამისი საკადრო რეზერვი, გააზრებული და გათვლილი განხორციელებული საკანონმდებლო, ინსტიტუციური და საკადრო ცვლილებების შესაძლო შედეგები” _ნათქვამია საპარლამენტო კომისიის მიერ მომზადებულ ანგარიშში.
2012 წლის მაჩვენებლების მიხედვით, სრულად იქნა უგულვებელყოფილი პალატის უმთავრესი კონსტიტუციური და სპეციალური კანონით დადგენილი ფუნქცია – საბიუჯეტო სახსრების ხარჯვის, სახელმწიფო ქონების გამოყენების მართლზომიერება და კონტროლი;
გარდა ამისა, სახელმწიფომ და კერძოდ, პარლამენტმა დაკარგა საფინანსო-ეკონომიკურ სფეროში ობიექტური და მიუკერძოებელი შემფასებელი, პალატა, რომელიც თავისი ფუნქციით მაგალითი უნდა ყოფილიყო ქვეყანაში საბიუჯეტო სახსრების მომჭირნედ და ეკონომიურად ხარჯვის თვალსაზრისით, ნიმუში გახდა უყაირათობის და ფლანგვის;
ანგარიშში, რომელსაც ხელს კომისიის თავმჯდომარე, ნოდარ ებანოიძე აწერს, ვკითხულობთ: “წლების მანძილზე, მათ შორის 2012 წელს, კონტროლის პალატა საქართველოს პარლამენტისგან ითხოვდა და იღებდა პრაქტიკულად 2-ჯერ გაზრდილ საშტატო რიცხოვნობას და მის შესატყვის დაფინანსებას, რითაც საბიუჯეტო კლასიფიკაციის შესაბამის მუხლებში ხელოვნურად ქმნიდა საბიუჯეტო თანხების ეკონომიას, რასაც ასევე მრავლობითი კანონდარღვევით, ყოველგვარი დასაბუთებისა და ობიექტური საფუძვლების გარეშე, რეალურად 350-400 შტატზე გათვლილ დაფინანსებას ფაქტობრივად ხარჯავდა საშუალოდ 200-220 პირით დაკომპლექტებულ სამსახურზე”.
ანგარიშში ვკითხულობთ, რომ სრულად იყო იგნორირებული როგორც აუდიტორული საქმიანობის პროცესი, ისე აუდიტორთა პრაქტიკულად სრული შემადგენლობა, არაფერი კეთდებოდა რეალურად როგორც მათი მომზადების დონის შენარჩუნების, ისე გადამზადებისა და კვალიფიკაციის ამაღლების, მატერიალური სტიმულირებისა და წახალისების თვალსაზრისით;
ანგარიშში პირდაპირ წერია, რომ დანაშაულებრივი კანონდარღვევების შედეგად იქნა მიღებული ის რეალობა, რომ სულ რაღაც ექვს წელში, 2006 წლიდან 2012 წლამდე, სახელმწიფო აუდიტის სამსახურის მიერ 2012 წელს სულ მომზადდა 45 აუდიტის ანგარიში, რაც 20-ჯერ ნაკლებია 2006 წლის ანალოგიურ მონაცემებთან შედარებით – 883 აქტი; სამართალდამცავებს გადაეგზავნა მხოლოდ სამი დანაშაულის ნიშნების შემცველი კანონდარღვევის ფაქტი, რაც 69-ჯერ ნაკლებია 2006 წლის ანალოგიურ მონაცემებთან შედარებით – 208 მასალა, აღარ გავიმეორებთ ბოლო წლებში და მათ შორის 2012 წლის მდგომარეობით საქართველოს პარლამენტში წარდგენილ მოხსენებებსა და ანგარიშებში დაფიქსირებულ აშკარა მიწერებსა და რეალობასთან არანაირი კავშირის არ მქონე ციფრობრივ მონაცემებს, და ეს ყველაფერი ხდება სახელმწიფოს მხრიდან პალატის არსებობის მანძილზე უპრეცედენტო მხარდაჭერის პირობებში, კერძოდ:
უკანასკნელი 6 წლის განმავლობაში, სახელმწიფო აუდიტის სამსახურის გამართული მუშაობისა და მისი თანამშრომლებისათვის სასურველი სამუშაო გარემოს შექმნის მიზნით, ქვეყნის ბიუჯეტმა დახარჯა 64,2 მლნ ლარი. მათ შორის:
ხელფასებზე – 22,7 მლნ ლარი, პრემიებზე – 6,9 მლნ ლარი, შტატგარეშე მომუშავეთა ანაზღაურებაზე – 2,6 მლნ ლარი, მივლინებებზე – 1,1 მლნ ლარი, პირადი მომსახურების ტრანსპორტის მოვლა-შენახვაზე – 1,8 მლნ ლარი, წარმომადგენლობით ხარჯებზე – 870 ათასი ლარი, შენობების რემონტზე, ავეჯისა და ტრანსპორტის შეძენაზე – 18.2 მლნ ლარი.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, კომისია თვლის, რომ სახელმწიფო აუდიტის სამსახურის 2012 წლის საქმიანობა, დასკვნაში ასახული აუდიტის სამსახურის საქმიანობის ყველა მიმართულების გათვალისწინებით, უნდა შეფასდეს უარყოფითად.
კომისიის დასკვნა და შესაბამისი დანართები, დასკვნაში ასახული კანონდარღვევების სამართლებრივი შეფასების მიზნით, უფლებამოსილების მიხედვით განხილვისა და რეაგირებისთვის, წარედგინოს საქართველოს მთავარ პროკურატურას.
