(გურია ნიუსი, ლანჩხუთი) _ რედაქციაში ლანჩხუთელი ფერმერი ვაჟა სარჯველაძე გვეწვია და თავისი გულისტკივილის შესახებ მოგვითხრო:
_ ძალიან გთხოვთ, დაგვეხმაროთ სიმართლის დადგენაში _ “ჭოლიპას” ტერიტორიაზე საძოვარია, რომლითაც ლანჩხუთის მოსახლეობის ნახევარი სარგებლობს, განსაკუთრებით, რკინიგზის სადგურის ახლოს მცხოვრებლები. იქვე, დაახლოებით, 10-12 მინი-ფერმაა განლაგებული, რომლებიც ამ საბალახოთი სარგებლობენ. “ჭოლიპას” საბალახოს ჩრდილოეთიდან ესაზღვრება საყანე ფართობები, რომელსაც ფლობს სოფელ მაჩხვარეთის მოსახლეობა. საყანე ფართობებსა და საძოვარს შორის მავთულბადის ღობეა, რომელიც 23-25 წლის წინ შეიღობა და მწყობრიდანაა გამოსულია. 2 000 მეტრი სიგრძის ღობიდან 1000 მეტრს ჩვენ _ მინი-ფერმების მეპატრონეები ვუვლით; ყოველწლიურად, სანამ ყანის მეპატრონეები მოსავალს არ დააბინავებენ, ჩვენ ვალდებულად ვთვლით თავს, რომ ამ ტერიტორიაზე ღობე არ დაზიანდეს და საქონელი არ შევიდეს ყანაში. 6 წელი სრულდება, რაც ჭოლიპას ტერიტორიაზე არსებულ საკუთარ ეზოსა და ბინაში ვცხოვრობ. ყოველ წელიწადს, როგორც კი საყანე ფართობების მეპატრონეები დააბინავებენ მოსავალსა და ჩალას, ტერიტორიას გამოაცხადებენ “გაშობილად”, ორ ადგილას ვაღებთ შესასვლელს და ყველას აქვს უფლება აძოვოს საქონელი. ასე ხდებოდა ყოველთვის. წელს, რატომღაც, მოხდა გაურკვევლობა: იმ ერთკილომეტრიან ღობეს, ვერც ქალაქის მოსახლეობამ და ვერც მაჩხვარეთის მეყანეებმა ვერ უპატრონოს. ღობის გასწვრივ არსებული წყლიანი ღრმა თხრილიც ამოშრა და ყანები დაუცველი აღმოჩნდა.
როგორც კი ეს გავიგეთ, იმ წუთიდან სამი დღეა ვაკეთებთ ღობეს, რომელიც, თურმე, რამდენიმე წელია არც კი არსებულა. ღობის კეთებისას, ზედმეტად გაბრაზებული პირები მოვიდნენ, რომლებიც გვედავებოდნენ _ ჩვენი ყანა ხომ არ მოსულა თქვენს საქონელთან, თქვენი საქონელი შემოვიდა ჩვენს ყანაშიო. არანაირად არ იწამეს ის, რომ ეს სასაზღვრო ღობე საზიაროა და ორივე მხარეა ვალდებული შეღობოს და შეაკეთოს. ერთი დაგვემუქრა კიდეც: _ რამდენ ძროხასაც ვნახავთ ყანაში, მოვკლავთ და ავაყროლებთო. საქონლის დახოცვა რა თქმა უნდა, არაკაცური საქციელია, მაგრამ თუ ადამიანების დახოცვაში გადაიზარდა ეს დავა, აი, ეს იქნება ნამდვილი უბედურება. ჩვენი თხოვნაა, თუ შეგიძლიათ დაგვიდგინოთ, ვის მოვალეობაში შედის ამ 2-კილომეტრიანი ღობის შეღობვა _ ყანის მეპატრონეების თუ მესაქონლეების? ჩვენ ასე ვიცით, რომ საძოვრებს ყველა სოფელში მთავრობა ეხმარება საჭირო მასალით. ახლანდელი მდგომარეობით, პირუტყვის ყანაში შესვლას თავიდან ვერ ავირიდებთ. პირუტყვი კი არ უნდა მოკლან, არამედ დაისაჯოს ის, ვისაც ეკუთვნის ღობის შეკეთება და არ აკეთებს. იმის მეშინია, დიდი უბედურება არ მოხდეს.
ჩვენ იმ საყანე ფართობების მეპატრონეებს ვესაუბრეთ, რომლებმაც პირუტყვის შემოსევის შედეგად ზარალი განიცადეს:
_ ძალიან მძიმე სიტუაციაში ვართ. დიდი გაჭირვებით დათესილ ყანას ჯერ მატლი შეესია, რაც გადარჩა, იმას ახლა პირუტყვი ჭამს. არსად არ იღობება საყანე ფართობი. ასეა იმერეთშიც და სამეგრელოშიც. ჩვენ, მაჩხვარეთლებს ჩვენი საძოვარი გვაქვს და იქედან ძროხა არსად გადადის. 2,5 კილომეტრიანი ზოლი ჩვენს მიერ იღობება და საძოვრის მოსაზღვრედ მდებარე ყანები საქონლის შესევისგან დაცულია. რომ ამბობენ, მარტო ჩვენ ვღობავთო, არ არის მართალი. ჩვენ ჩვენს წილ ტერიტორიას მუდამ ვაკეთებთ. წელსაც შევაკეთეთ. ახლა ბაწრები მიმაქვს და თუ ჩემს ყანაში დავინახე საქონელი, დავიჭერ და სახლში წამოვიყვან. ერთ ძროხას დღეში 4 ათასი მეტრი ფართობის გაფუჭება შეუძლია. ამას ბუნებრივია, საქონლის მეპატრონეს არავინ აპატიებს. შეიძლება დიდი უბედურებაც მოხდეს. ჩვენი საყანე ფართობები ადრე უფრო დიდი იყო, მაგრამ ფერმერები ნელ-ნელა ჩვენსკენ იწევენ. ალბათ, 30 ჰექტარი მიწა ექნება მაჩხვარეთს დაკარგული ამ საძოვრების გამო. ახლა კიდევ ეს უბედურება გვინდოდა?! ეგერ, კაცი მოდის და ვკითხოთ, რა მდგომარეობაა.
ჩვენკენ მომავალი ასაკოვანი მამაკაცი შეჩერდა და სანამ რაიმეს ვკითხავდით, პირდაპირ დაიწყო:
_ შეგვჭამა საქონელმა. 500 ლარი მაინც მექნება დახარჯული წელს ყანის დათესვა-დამუშავებაში, მაგრამ რად გინდა?! საქონელია მიმდგარი და ჭამს. თუ დავინახე ჩემს ფართობშია, ეგება, თოფიც ავიღო ხელში და მოვკლა. ერთი რომ იყოს, რაღაცას უზამ, ადვილად გადადენი, მაგრამ ჯოგია შესეული ყანებში. ახლაც ასეთ მდგომარეობაში დავტოვე იქაურობა _ მარტო ვერაფერს გავხდი.
_ ჩვენი სოფლის დეპუტატთან და ქალაქის რწმუნებულთან ვიყავით. მათ გვითხრეს, რომ “სინასაც” კი არ აძლევენ და ამის შესაღობ ღობეს ვინღა მოგვცემს?! ჩვენი ძალებით რამდენიმე ადგილას შევაკეთეთ, მაგრამ სხვაგან ნახა შემოსასვლელი და მაინც შემოდის პირუტყვი. სამი დღეა ყანაში ვართ და საქონელს დავდევთ, _ გვითხრეს მაჩხვარეთელებმა.
ამგვარი პრობლემების მოგვარებაა სწორედ სახელმწიფოს მოვალეობა და ხელფასსაც ამიტომ ვუხდით დაქირავებულ ხელისუფლებას, მაგრამ როგორც ჩანს, უმნიშვნელოვანესი ფუნქციების შესასრულებლად ხელისუფლებას არც დრო “ჰყოფნის” და არც ფული. სულ ბოლო ინფორმაციით, ხელისუფლების წარმომადგენლებმა დაპირისპირებული მხარეების დაწყნარება და შერიგება მოახერხეს, თუმცა, რამდენ ხანს გასტანს ეს ზავი, არავინ იცის.
