“მე თუ არა, იქნებ, ვინმე ჩემნაირს მაინც ეშველოს!”

ჩვენი დღევანდელი ნომრის სტუმარი, ხათუნა სიხარულიძე თვალცრემლიანი მოვიდა სოციალური სამსახურის ჩოხატაურის განყოფილებიდან და ბაზიდან ამოწერილი ქულები გვაჩვენა _ ოჯახის სარეიტინგო ქულა 97 930 შეადგენს.

_ ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის სოფელ შუაგანახლებაში ვცხოვრობ. მეუღლე და ოთხი არასრულწლოვანი შვილი მყავს. მეუღლე და მე უმუშევრები ვართ. არც სოფლის მეურნეობა გვაქვს, ერთი ძროხა მყავს და რამდენიმე ძირი თხილი მიდგას ეზოში. მამამთილის აშენებული, ორსართულიანი სახლი სარემონტო და გასაკეთებელია, ფანჯრებიც კი არ აქვს ნორმალური და არც ჩვენ სახელზე არ არის გაფორმებული. ორ ბავშვს ჯანმრთელობის პრობლემა აქვს და ყოველ თვეში ერთხელ ექიმის მეთვალყურეობა სჭირდება. სამკურნალოდ თბილისში დამყავს, თუმცა, ახლა ვეღარ მიმყავს უსახსრობის გამო, _ გვითხრა ხათუნა სიხარულიძემ.

_ სადაზღვევო პოლისით ვერ სარგებლობთ?

_ პოლისი მაქვს, მაგრამ რომელ კლინიკაშიც სჭირდებათ ჩემს შვილებს მკურნალობა, იქ მითხრეს, ჩვენ ხელშეკრულება არ გვაქვს დადებული “ალფასთანო” და ვერ გამოვიყენე პოლისი, ამიტომ საკუთარი ხარჯებით გვიწევს ვუმკურნალოთ. ერთ-ერთი ექიმის ვალი დღემდე მაქვს _ მაშინ თანხის უქონლობის გამო ხელი არ შემიშალა. 2013 წლის ივლისში პოლისიც გაუქმდება. დახმარებასაც ვიღებდი, სასკოლო წიგნებსაც, მაგრამ აწი რა იქნება, აღარ ვიცი. შარშან იყვნენ მოსულები შემოწმებაზე სოციალური სამსახურიდან და სექტემბრიდან, მაღალი ქულების მიღების გამო, მომიხსნეს დახმარება.

_ რა გითხრეს ქულები რატომ მოგემატათო?

_ სიმართლე გითხრათ, მაშინ არც მიკითხავს. ნამდვილად არ ვარ ისეთი პიროვნება, ალიაქოთი რომ ავტეხო ასეთ ამბებზე. ჩემსავით და ზოგიც ჩემზე უარეს დღეშიც არის და ამიტომაც არაფერი გამიკეთებია მაშინ. უბრალოდ, როცა სოციალური დახმარება შეგვიწყდა, დახმარებისთვის გამგეობას მივმართე და მრავალშვილიანობის დახმარება მომცეს _ 25 ლარი ერთ შვილზე, ყოველთვიურად. სწორედ ეს ასი ლარია ჩვენი ოჯახის ერთადერთი შემოსავალი ახლა. არანაირი სხვა საშუალება არ გვაქვს.

სოციალური დახმარება ძალიან ბევრს ნიშნავდა ჩემთვის და ჩემი ოჯახისთვის _ პურის ფქვილს მაინც ვყიდულობდი. შემდეგ კიდევ შევიტანე განცხადება ოქტომბერში და ნოემბერში მომენიჭა 97 930 ქულა. საიდან და როგორ მოიმატა ქულებმა, ვერ გავიგე. როგორც სოციალურ სამსახურში მითხრეს, მრავალშვილიანობის დახმარების გამო ვერ მივიღეთ სოციალური დახმარება. ალბათ, მაგიტომ მოიმატა ქულებმაო. თუკი რამე შეიცვლება კანონში აპრილიდან, მაშინ მოდით, თუ არა და ერთი წლის შემდეგ შეძლებთ შემოიტანოთ განცხადება ხელახლაო.

ამის გაგების შემდეგ გადავწყვიტე თქვენთან მოსვლა და ჩემი ამბის მოყოლა, მართლაც ძალიან გვიჭირს, რაღაც ნორმალურ სამსახურს რომ იშოვიდეს ჩემი ქმარი, ნამდვილად არ მინდა სხვა დახმარება. სახლსაც მოვაწყობდი და შვილებსაც მივხედავდი, მაგრამ არც სამსახურია. იქნებ, თქვენთან მოსვლით არც არაფერი შეიცვალოს ჩემთვის, მაგრამ მაინც მინდოდა თქვენთვის მომეყოლა ჩემი მდგომარეობის შესახებ, მე თუ არა, იქნებ, ვინმე ჩემნაირს მაინც ეშველოს, _ გვითხრა სიხარულიძემ.

სიხარულიძეების ოჯახის მდგომარეობის გასარკვევად, ჩოხატაურის სოციალური მომსახურების სააგენტოს ხელმძღვანელის მოვალეობის შემსრულებელს, ილია კილასონიას მივმართეთ:

_ მრავალშვილიანობის ასი ლარი, ისევე, როგორც სოციალური დახმარება, სახელმწიფოს მიერაა გასაცემი. ასე რომ, არ აქვს მნიშვნელობა, რა სახით და რა სახელით გაიცემა დახმარება _ ესეც სოციალური დახმარებაა. გახდა თუ არა მრავალშვილიანობის დახმარება სოციალური დახმარების მოხსნის მიზეზი, ცალსახად ამის თქმა არ შემიძლია. თუმცა, როცა ერთი სახის დახმარება აქვს, მეორე არ ეძლევა.

_ იმ შემთხვევაში, თუ მოეხსნა ოჯახს მრავალშვილიანობის დახმარება, ოჯახი მიიღებს სოციალურ დახმარებას 150 ლარს?

_ აქ უკვე მეორე საკითხია _ თუ ოჯახს მოეხსენება მრავალშვილიანობის დახმარება, მაშინ ქულა უნდა ჰქონდეს ისეთი, რაც მიცემს საშუალებას, მიიღოს სოციალური დახმარება. ანუ 57 000-ზე ქვემოთ. ეს არის აუცილებელი პირობა.

_ როგორ იზრდება სარეიტინგო ქულა მაშინ, როცა ადამიანები ამბობენ, რომ მათ სხვა შემოსავალი არ აქვთ?

_ პროგრამულად დგება ქულები და გამიჭირდება იმის თქმა და მითითება, კონკრეტულად რამ გაზარდა. შეიძლება ერთი მეორესთან იყოს დაკავშირებული, მაგრამ მთავარია ქულები, ეს პირველი აუცილებელი პირობაა. ჩვენ გამგეობა ყოველთვიურად გვთხოვს სარეიტინგო ქულის ამონაწერს, ანუ იმ პერიოდისთვის მონაცემთა ბაზაში ოჯახის შესახებ დაცულ ინფორმაციას. ჩვენ ამ ინფორმაციას ვაწოდებთ გამგეობას და თუ ქულა შეცვლილი აქვს ან დანიშნული აქვს დახმარება, გამგეობა, კანონმდებლობიდან გამომდინარე, უჩერებს მრავალშვილიანობის დახმარებას და მოქალაქე იღებს უკვე სოციალურ დახმარებას, ამასთან ერთად პოლისსაც. მრავალშვილიანობის დახმარების შეჩერების ერთ-ერთი მიზეზი ისიც არის, თუ ბავშვი ხდება სრულწლოვანი.

_ სოციალური დახმარების მიღების შემდეგ ოჯახები ყოველწლიურად მოწმდება?

_ კი, ჯერჯერობით, ასეა. სოციალური დახმარების მიღებიდან ერთი წლის შემდეგ, ოჯახი ხელახლა წერს განცხადებას და მოწმდება, მაგრამ თუ ოჯახში ხდება ცვლილება, მაგალითად, დემოგრაფიული _ თუ ოჯახს რომელიმე წევრი აკლდება ან პირიქით _ ემატება, ან დაენიშნა რომელიმე ოჯახის წევრს პენსია, ან მუშაობდა და დაკარგა სამუშაო და წარმოადგინა შესაბამისი დოკუმენტაცია, ეს შეიძლება, გახდეს ვადამდელი გადამოწმების მიზეზი. იწერება ახალი განცხადება, ხდება გადამოწმება და ენიჭება ახალი სარეიტინგო ქულა.

_ ჩვენთან ხშირად მოდიან ისეთი ადამიანები, რომლებიც იყვნენ სოციალურად დაუცველი ოჯახების მონაცემთა ერთიან ბაზაში და ხელახალი გადამოწმების შემდეგ, მიიღეს საკმაოდ მაღალი სარეიტინგო ქულები…

_ გასაგებია, ძალიან კარგად მესმის მათი განწყობა, მინახავს შევსებული დეკლარაცია და შემდეგ ერთი ან ორი წლის შემდეგ შევსებული იგივე ოჯახის დეკლარაცია, სადაც მდგომარეობა თითქმის იდენტურია, მაგრამ ქულა სხვა არის. როგორც უკვე გითხარით, ქულები პროგრამულად დგება და ვერ ვუხსნი ოჯახს, საიდან ან როგორ მიიღეს ასეთი განსხვავებული ქულები. მაგრამ პროგრამა ითვალისწინებს აქვს თუ არა მრავალშვილიანობის დახმარება, წევრთა შემადგენლობასაც, პენსიონერები იყვნენ დომინანტური პროგრამაში, მაგრამ ახლა პენსიასთან ერთად პოლისსაც იღებენ და აღარ ისმება სოციალურ ზღვარში. რაღაც მინიმალურს მაინც აძლევს სახელმწიფო მათ.

_ როცა ოჯახში მხოლოდ პენსიაა შემოსავალი, ასეთ შემთხვევაში ოჯახი მიიღებს სოციალურ დახმარებას?

_ მარტოხელა პენსიონერებზე მაქვს საუბარი. შეიძლება, მარტოხელა პენსიონერები აღარ ჩაისვას სოციალურ ზღვარში და აღარ მიეცეს დახმარება. რაც შეეხება ოჯახებს, სადაც მხოლოდ პენსიაა შემოსავალი, ამის შესახებ ცალსახად ვერ გეტყვით _ ასეთ შემთხვევაში ზოგჯერ ეძლევა დახმარება და ზოგჯერ არა.

_ ხათუნა სიხარულიძემ ჩვენთან საუბრისას ისიც გვითხრა, რომ თუ აპრილიდან სოციალური დახმარების მიღების წესში ცვლილებები იქნება, ამ შემთხვევაში შეეძლება, მოგმართოთ განცხადებით. თუ იგეგმება ამ სფეროში ცვლილებები და თქვენ რა სახის ინფორმაცია გაქვთ ამის შესახებ?

_ ამ ეტაპზე რაიმე დადასტურებულ ინფორმაციას ამის შესახებ არ ვფლობ. მოსახლეობაც ხშირად გვეკითხება, რადგან ტელევიზიით ვრცელდება ინფორმაცია ამასთან დაკავშირებით. თუ კი რაიმე სახის ცვლილებები იქნება ჩვენ, რასაკვირველია, მივაწვდით მოსახლეობას ამის შესახებ ინფორმაციას, რათა იცოდნენ რა და როგორ იქნება, რა უფლებები აქვთ და როგორ უნდა ისარგებლონ ამ შემთხვევაში, _ გვითხრა ილია კილასონიამ.