ხსნადი ყავა დევიდ სტრანგმა გამოიგონა და 1890 წელს დააპატენტა. მას შემდეგ იგი Strang’s Coffee-ის სახელით იყიდებოდა. ხსნადი ყავა, ფაქტობრივად, დაფქული და უკვე „მოხარშული“ ყავის დამუშავებული ვერსიაა, რომლის მოსამზადებლადაც მხოლოდ ცხელი წყლის დამატება და რამდენიმე წამია საჭირო.
საინტერესო ფაქტია, რომ ხსნადი ყავის ერთჯერად შეფუთვებში, რომლებიც ფართოდ არის გავრცელებული, დაახლოებით 1.8 გრამი ყავაა ჩაყრილი. არსებობს საფუძვლიანი ეჭვი, რომ მასში გარეულია ბარდა, სოიო, შვრია, ქერის ალაო, სხვადასხვა მცენარე, სტაბილიზატორები, სინთეტიკური კოფეინი და სხვა ნივთიერებები, რომელთა სინთეზიც ჯანმრთელობისთვის მავნებელია. ამასთან, ხსნადი ყავა რიგ შემთხვევებში შეიცავს ისეთ დანამატებსაც, როგორებიცაა კაკაო და დარიჩინი, რაც ხშირად ილექება ჭიქის ძირზე.
ავტორიტეტული გამოცემების ნაწილი იუწყება, რომ ხსნადი ყავის დიდი რაოდენობით მოხმარებამ შესაძლოა ზიანი მიაყენოს ადამიანის ჯანმრთელობას — განსაკუთრებით კი გამოიწვიოს გულთან, ღვიძლთან და კუჭთან დაკავშირებული პრობლემები. Healthguide.net-ის ინფორმაციით, დღეს ხსნადი ყავა ნატურალური ნივთიერებების მხოლოდ 15%-ს შეიცავს, დანარჩენი კი სხვადასხვა დანამატზე მოდის.
ხსნადი ყავის წარმოების ყველაზე გავრცელებულ მეთოდად გაყინვით გამოშრობა (sublimation / freeze-drying) მიიჩნევა: ყავას ყინავენ, მცირე ნაწილაკებად ჭრიან და დაბალ ტემპერატურაზე, ვაკუუმში აშრობენ.
ყავის მოყვარულები ნამდვილი ყავის გემოს „ყალბისგან“ ყოველთვის განასხვავებენ. რადგან ხსნადი ყავა მწარმოებელს უკვე „მოხარშული“ აქვს და მომხმარებელს მხოლოდ წყლის დასხმაღა ევალება, პროდუქტი კარგავს როგორც გემოვნურ, ისე სასარგებლო თვისებების ნაწილს. ის ნედლ ყავასთან შედარებით ნაკლებ კოფეინს შეიცავს. შესაბამისად, კოფეინის დღიური დოზის მისაღებად მომხმარებელს უფრო მეტი რაოდენობის მოხმარების მოთხოვნილება უჩნდება, მოხმარების ზრდა კი ორგანიზმში მავნე ნივთიერებების დაგროვებას უწყობს ხელს.
კოფეინი, მოთხოვნასთან ერთად, საკმაოდ ძვირადღირებული ნივთიერებაცაა. მაგალითად, კაფეში შეკვეთილი 450 მილილიტრი ყავა, რომელშიც საშუალოდ 2 დოლარს ვიხდით, დაახლოებით 330 მილიგრამ კოფეინს შეიცავს (რაც 1 მილიგრამზე დაახლოებით 0.61 ცენტს შეადგენს). მისი ღირებულებიდან გამომდინარე, ნაკლებად სავარაუდოა, რომ იაფფასიანი ხსნადი ყავის ერთჯერადი შეფუთვა ან თუნდაც მთლიანი ქილა ბუნებრივ კოფეინს შეიცავდეს და იგი სინთეტიკური ნივთიერებით არ იყოს ჩანაცვლებული.
განვითარებულ ქვეყნებში ხსნადი ყავა იაფფასიან პროდუქტად მიიჩნევა. ევროპაში მასზე მოთხოვნა შემცირებულია, რაც პირდაპირ უკავშირდება მის დაბალ ხარისხს. სწორედ დაბალი ფასის გამოა ხსნად ყავაზე მაღალი მოთხოვნა ეკონომიკურად ნაკლებად განვითარებულ ქვეყნებში, სადაც მოსახლეობის ცხოვრების დონე შედარებით დაბალია.
