ნოემბერი მიიწურა და პირველ რიგში, უნდა მივხედოთ ისეთ ნარგავებს, რომელიც ბუჩქოვანია და აკვრას საჭიროებს, რომ ნაადრევად მოსულმა თოვლმა ან ქარმა არ დააზიანოს. ასეთია ფეიჰოა, კენკროვნები.
ფეიჰოას ბუჩქები სარზე შემოხვევის პრინციპით უნდა მივამაგროთ. ზოგი მხოლოდ ერთი წრის შემოხვევით კმაყოფილდება, რაც საიმედო არ არის. ასევე, კარგად უნდა ავაკრათ კენკროვნები.
ყურადღებით დავაკვირდეთ ჟოლოს ბუჩქს. ბოლო პერიოდში ამ კულტურის პოპულარობა გაიზარდა და ბაზარზე ნაყოფის ფასი აიწია.
ჟოლო ადვილად მრავლდება ფესურით. საყურადღებოა ერთი რამ, რაც ჟოლოს გადარგვისას უნდა ვიცოდეთ _ ბევრი ყურადღებას არ აქცევს და მიიჩნევს, რომ სულ ერთია, როდის გადავრგავთ. დაუშვებელი არ არის, თუ მცენარეს ადრე გაზაფხულზე გადარგავთ, თუმცა, გვიან შემოდგომაზე გადარგული უკეთესია _ გაზაფხულზე აყვავდება და მსხმოიარობის დასრულების შემდეგ, მომდევნო შემოდგომაზე, ღერო უკვე ძირში მოსაჭრელი იქნება.
თუ ადრე გაზაფხულზე გადარგული ჟოლო გვაქვს და ასეთი ნარგავები ბევრგან გვხვდება, სათითაოდ ავაკრათ შპალზე და როცა ფოთლებს დაყრის, დეკემბრის ბოლოს, წვეროდან ქვემოთ, ორი-სამი კვირტის მქონე ღეროს ნაწილი წავაჭრათ. ასეთი ნერგი გაზაფხულზე უხვმსხმოიარე იქნება, შემოდგომაზე კი დასჭირდება განახლება _ ხმელი ღერო მოიჭრება და ამოიყრის ახალი. უმჯობესია, ჟოლო გვიან შემოდგომაზე გადავრგოთ და ერთწლიანი შუალედით მოვახდინოთ მცენარის განახლება. არ შეიძლება გაზაფხულზე გადარგულ ძირზე წამოსული ღეროს შემოდგომაზე მოჭრა.
თუ ამინდი საშუალებას მოგვცემს, ხეხილოვნებს ჩამოვფხიკოთ ხავსები, სხვადასხვა ლაქები, მღიერები და შემდეგ შევათეთროთ. გაზაფხულზე კი ეს პროცედურა კვლავ გავიმეოროთ. ხშირად ჩვენ ვურჩევდით ჩვენს მეურნეებს, რომ გაზაფხულზე დაეწყოთ ხეხილოვნების შეთეთრება, თუმცა, ბუნებაში მომრავლდა როგორც სოკოვანი და ნაცრის დაავადება, ასევე მავნებლები. ამიტომ ხეხილოვნებს მეტი ყურადღება სჭირდება.
კირის წყალხსნარი გააკეთეთ ასეთი თანაფარდობით: ერთი კილოგრამი კირი ხუთ ლიტრ წყალში გახსენით.
აუცილებლად ამოავსეთ ხის ტოტებსა თუ ვარჯზე თუნდაც მცირე ფუღუროები. თუ მალამოს ვერ იყიდით, გაცერით ნაცარი, მოზილეთ ცომის სისქის მასა და ამოავსეთ ნებისმიერი სიღრუე.
ნოემბრის ბოლოდან მოამზადეთ ორმოები სხვადასხვა ნერგებისთვის. არ გადადოთ საგაზაფხულოდ თხილის, წაბლის, კაკლის თუ ციტრუსოვანთა გადარგვა. გაზაფხულზეც აუცილებლად გაიხარებს თქვენი ნარგავები, მაგრამ შემოდგომაზე დარგული უმჯობესია.
დღეისთვის გამახვილებულია ყურადღება ტყემლის ნარგავების გაშენებაზე, რადგან ბაზარზე გაიზარდა ქართული საწებლის მოთხოვნა. სასურველია, ტყემალიც შემოდგომაზე დავრგოთ. ოღონდ თუ ნამყენია, დარგვის შემდეგ 70-80 სმ სიმაღლეზე უნდა გადაიჭრას. როდესაც ყლორტები მიაღწევს 3-5 სმ-ს, ნამყენის გადაჭრის არეში უნდა შეირჩეს 4-5 კარგად განვითარებული ყლორტი, დანარჩენი ყველა ყლორტი ამოიჭრება. მეორე წელს ნამყენზე არსებული ტოტებიდან კარგად განვითარებული ზედა ტოტი უნდა შეირჩეს ცენტრალურ გამაგრძელებლად და გადაიჭრას 50-60 სმ სიმაღლეზე. დანარჩენი ტოტები დაექვემდებარება მას და დამოკლდება 25- სმ სიმაღლეზე.
ტყემლის გასხვლა-ფორმირებაც იგივეა, რაც ქლიავის, იმ განსხვავებით, რომ ტყემლის კულტურაზე გამაახალგაზრდავებელი გასხვლა საჭირო არ არის.
ყურადღება მივაქციოთ საშემოდგომო გასხვლას. გურიაში მკაცრი ზამთარი არ იცის, ამიტომ დაკვირვების შემდეგ, თუ არ ცივა და ყინვებსაც არ პროგნოზირებენ, ყველანაირი კურკოვანი და თესლოვანი ხეხილის გასხვლა დასაშვებია. მცენარეები გავათავისუფლოთ ზედმეტი ხშირი ამონაყრებისგან. გასხვლა აუცილებლად უნდა დავიწყოთ ფოთოლცვენის დასრულების შემდეგ.
ზამთრის მოახლოებისას ყურადღება მივაპყროთ ახალგაზრდა, ახალმსხმოიარე ხეხილის ბაღებს, ვენახს და აუცილებლად უნდა მოვახერხოთ ნიადაგის განოყიერება, როგორც ორგანული, ისე, არაორგანული სასუქით. ხეხილოვანი კულტურების ქვეშ სასუქების შეტანის ვადების სწორად განსაზღვრას განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს. ეს იმით არის განპირობებული, რომ ხეხილოვანი კულტურები, განვითარების ბიოლოგიური ფაზების მიხედვით, სხვადასხვა რაოდენობით მოითხოვენ საკვებ ნივთიერებებს. ხეხილის დარგვისას ფოსფორიანი სასუქებიდან ნიადაგში უნდა შევიტანოთ როგორც მარტივი, ისე ორმაგი სუპერფოსფატი, თუმცა, გურიაში, სადაც მჟავე ნიადაგებია, უნდა შევიტანოთ ფოსფორის სუფთა ფქვილი, ხოლო კალიუმიანი სასუქებიდან ორმოცპროცენტიანი კალიუმის მარილი.
რაკი აქცენტი ახალგაზრდა ბაღებზე გავაკეთეთ, ნიადაგის კარგად განოყიერების შემთხვევაში, ამ ახალგაზრდა ბაღებს სამი წლის განმავლობაში აღარ სჭირდება არანაირი სასუქი, გარდა აზოტიანისა, რომელიც ყოველწლიურად ძირებთან ჩათოხვნით უნდა შევიტანოთ.
