“საქართველოში მინისტრთა კაბინეტი სისტემურად არ მოქმედებს”

_რას გულისხმობთ, როცა აცხადებთ, რომ მინისტრთა კაბინეტი არ მოქმედებს სისტემურად?

_ საქართველოს დამოუკიდებლობის გამოცხადების დღიდან საქართველოს მთავრობას დღემდე არასოდეს უმუშავია როგორც კაბინეტს. რაც აფერხებდა ქვეყნის განვითარებას და ხელს უწყობდა იმ მანკიერ წრეს, რაც განაპირობებდა იმას, რომ ვერ გადავდიოდით განვითარებაზე. მინისტრთა კაბინეტი ჩვენს ქვეყანაში არ მოქმედებს სისტემურად. მაგალითად, როდესაც განათლების მინისტრი მარგველაშვილი აცხადებდა, რომ შრომის კოდექსი, რომელიც მთავრობამ შეუგზავნა პარლამენტს თურმე არის არასწორი და ცუდი, ეს მაშინ როცა თვითონაც მთავრობის წევრი იყო, სხვა მინისტრებს სხვა არგუმენტები მოჰყავდათ. გაიხსენეთ ბოლო ეპიზოდი, როცა ალასანიამ გამოაცხადა, რომ თუ არ შეუძლია ღარიბაშვილის უწყებას გამოიძიოს ჯიხადის კლიპი, მაშინ ის თვითონ უბრძანებს თავის სტრუქტურას და დაიწყებს გამოძიებას. ღარიბაშვილმაც საჯაროდ უპასუხა, რომ ერთი თვის წინ ჰქონდა გამოძიება დასრულებული. აი, ეს არის არ მოქმედება სისტემურად, როცა ერთმა მინისტრმა არ იცის რას აკეთებს მეორე მინისტრი. ევროპაში მსგავსი რამ დასრულდებოდა უდიდესი სკანდალით და კაბინეტის შეცვლით. ჩვენ კი შეჩვეული ვართ, რომ კაბინეტი კაბინეტური სისტემით არ მუშაობს, თუმცა ე.წ. კოაბიტაციის დროს ეს შეუძლებელიც იყო.

_კონკრეტულად?

_ერთი წელიწადია არ უმუშავია უშიშროების საბჭოს, რომელიც სააკაშვილი–ბოკერიას ხელში გადაქცეული იყო საშიშროების საბჭოდ და პიარ–აქციების ტრიბუნად, უშიშროების საბჭოს რომ ემუშავა, ალასანია–ღარიბაშვილის ეს ლაფსუსი ფიზიკურად ვერ მოხდებოდა.

_ რაში ხედავთ გამოსავალს?

_პირველი, რაც უნდა გაკეთდეს, ეს არის მინისტრთა კაბინეტის სრულყოფილი ამუშავება. მინდა შეგახსენოთ, სააკაშვილის მმართველობის პერიოდში, დაწყებული ჟვანიას პრემიერობიდან, სააკაშვილის ქვეშ არსებობდა “ტროიკა”, თავიდან ეს იყო მერაბიშვილი–ადეიშვილი–ოქრუაშვილი, ღამით ისინი წყვეტდნენ საკითხებს და დილით ზურაბ ჟვანია, საკმაოდ ცნობილი პოლიტიკური ფიგურა ჟურნალისტებისგან გებულობდა რა ხდებოდა ქვეყანაში. შემდეგ იყო ის, რომ შს მინისტრი მერაბიშვილი არ კადრულობდა დარეკვას არც პრემიერთან, არც პარლამენტის თავმჯდომარესთან და არც სხვა მინისტრებთან. მის რომელიმე მოადგილეს უფრო დიდი ძალა ჰქონდა, ვიდრე დანარჩენს ერთად აღებულს. ე.ი. მინისტრთა კაბინეტი სისტემაში არ მუშაობდა. ჩვენ არ გვყავდა არც პარლამენტი, არც სასამართლო, რომელიც იყო ქცეული პროკურატურის ფილიალად, ქვეყანაში სამი შტო, რომელიც უნდა ყოფილიყო დამოუკიდებელი, აღმასრულებელი, საპარლამენტო და სასამართლო ხელისუფლება, არ არსებობდა. აქედან გამომდინარე, ისეთი ძალიან მნიშვნელოვანი სტრუქტურები, როგორიცაა ეროვნული ბანკი, კონტროლის პალატა, ყველა მამოძრავებელი კომისია უფუნქციოდ რჩებოდა და “ტროიკის” უშუალო დავალებას ასრულებდა. აი, ესაა დღეს ყველაზე მნიშვნელოვანი კითხვა–ქვეყანაში რეალურად ხელისუფლება ამუშავდება თუ ვეღარ ამუშავდება.

_პირადად თქვენ როგორ ფიქრობთ, ამუშავდება თუ არა ეს სისტემური პრინციპი?

_ იმედი მაქვს, რომ ამუშავდება, მაგრამ ეს ადვილი არ არის. მინისტრთა კაბინეტი მართლა დამოუკიდებელი კაბინეტი უნდა გახდეს, სადაც მინისტრები პრაქტიკულად ყოველდღე ან ყოველ მეორე დღეს დასხდებიან და ყველა იმ საკითხს გააანალიზებენ, რომელიც გავა მთავრობის სხდომაზე, სასამართლო უნდა გათავისუფლდეს წნეხისგან და ქვეყანას ეყოლება დამოუკიდებელი შტოები. ეროვნული ბანკიც, კონტროლის პალატაც და მარეგულირებელი კომისიებიც თავის ადგილს დაიკავებენ და უშუალოდ დაკისრებულ ფუნქციებს შეასრულებენ. ეროვნული ბანკი ანგარიშვალდებულია პარლამენტთან, მაგრამ ეს არ არის ოპერატიული ანგარიში, მათ ყოველდღიურ საქმიანობაში არავინ არ უნდა ერეოდეს, ვალუტის მუდმივი რყევა სწორედ ეროვნული ბანკის მეშვეობით ხორციელდებოდა და დიდი ფული კეთდებოდა ხოლმე, განსაკუთრებით შაბათ–კვირას.

კარგია, რომ პრემიერად ღარიბაშვილი დასახელდა, მე მას ჯერ კიდევ წლების წინ ფონდში მუშაობის დროს შევხვდი და მინდა აღვნიშნო მისი ეფექტიანი უხმაურო მუშაობა. მან მოახერხა, რომ ყველამ, ვისაც ჰქონდა ქართუს ფონდთან შეხება, ირაკლი აღიარა პატიოსან ადამიანად, ეს ძალიან რთულია. შს მინისტრად დანიშვნის დღიდან ბოლო დღემდე მან თავი გაართვა დაკისრებულ მოვალეობას და ამას აღიარებს ყველა. ვფიქრომ, პრემიერობასაც გაართმევს თავს და ნამდვილად მოხდება ყველაფრის სისტემაში მოყვანა.

_და მაინც, როგორ ფიქრობთ, მოხდება თუ არა მინისტრთა კაბინეტში მასობრივი ცვლილებები?

_20 წელზე მეტია საქართველოში პიროვნების საკითხი გაცილებით მეტ ინტერესს და სენსაციას იწვევს, ვიდრე სხვა მნიშვნელოვანი საკითხები. თუმცა, დღეისთვის ეს კითხვა საკმაოდ აქტუალურია.

საქართველოში ბოლო 20 წელიწადში გამოიცვალა 300-ზე მეტი მინისტრი, სააკაშვილის დროს მინისტრების ცვლამ მიაღწია კურიოზს და მარაზმს, უცხოელები ამ ყველაფერს უწოდებდნენ მუსიკალურ კარუსელს… ვერ ვიტყვი იქნება თუ არა იმაზე მეტი ცვლილება, რაც გამოცხადებულია, მაგრამ მე პირადად მომხრე ვარ იმისა, რომ მინისტრებმა მოასწრონ საქმის კურსში შესვლა და თუ გამოუვალი ვითარება არ არის და სხვა გზა არ გვრჩება, სწრაფი ცვლილებები არ მოხდეს.