,,აშშ-ს სენატმა 2021 წელი დაიწყო რუსეთის პრეზიდენტის ვლადიმერ პუტინისთვის დიდი დარტყმის მიყენებით, ეროვნული თავდაცვის ავტორიზაციის კანონის (NDAA) მიღებით, რომელიც მოიცავს სანქციებს კრემლის სტრატეგიულად მნიშვნელოვანი ,,ჩრდილოეთის ნაკადი 2“ (Nord Stream 2) მილსადენის პროექტის განადგურების მიზნით.“ – ამის შესახებ atlanticcouncil წერს.
ეს კი ნიშნავს, პუტინის ყველაზე მნიშვნელოვანი ენერგეტიკული პროექტის განწირვას, რომელიც ხელს უშლის რუსეთმა გააძლიეროს კონტროლი ევროკავშირის ბუნებრივი გაზის მომარაგებაზე.
როგორც გამოცემა წერს, ახალი კანონმდებლობა აწესებს დრაკონულ სანქციებს, რომლმაც სამუდამოდ უნდა შეწყვიტოს Nord Stream 2 ბუნებრივი გაზის ხაზი მშენებლობა რუსეთსა და გერმანიას შორის. ეს ენერგიის მილსადენი, რომელიც ბალტიის ზღვის ქვეშ მდებარეობს, მიზნად ისახავს ევროპას უფრო მეტ დამოკიდებულებას რუსულ ენერგიაზე, ხოლო მოსკოვს გაზის ნაკადებზე უფრო მეტ კონტროლს მისცემს.
მისი დასრულების შემთხვევაში, ეს ზიანს მიაყენებს უკრაინას, ქვეყნის გაზის ტრანსპორტირების სისტემას, ასევე კიევს მნიშვნელოვან სატრანზიტო შემოსავლებს ჩამოართმევს. ბევრი შიშობს, რომ მოსკოვის დამოკიდებულების შემცირებით უკრაინაზე ევროკავშირის ბაზრებზე გაზის ტრანზიტისთვის, Nord Stream 2 ასევე გაზრდის უკრაინის წინააღმდეგ მიმდინარე სამხედრო აგრესიის სამომავლო ესკალაციის ალბათობას.
atlanticcouncil -ის ინფორმაციით, მკაცრი ახალი სანქციების შემოღება წარმოადგენს პუტინისა და გაზპრომის მთავარ სტრატეგიულ უკმარისობას. არასრული მილსადენის ღირებულება ჯერჯერობით 11,6 მილიარდ აშშ დოლარად არის შეფასებული, ხოლო პროექტმა, ასევე გააუმჯობესა პოლიტიკური წინააღმდეგობა კონტინენტის ენერგომომარაგებით რუსეთის მიერ რუსეთზე დამოკიდებულების შენარჩუნების წინააღმდეგ.
როგორც გამოცემა წერს, დიდი ხნის განმავლობაში კრიტიკოსები მიუთითებდნენ Nord Stream 2-ს ეკონომიკური დასაბუთების არარსებობაზე. ისინი მას გეოპოლიტიკურ იარაღად თვლიან და აშშ-ს სანქციებს კრემლის განიარაღების მცდელობად თვლიან.
ბოლო წლების განმავლობაში გერმანიის რეპუტაციამ მძიმედ განიცადა Nord Stream 2 მილსადენის პროექტის არაპოლოგეტური მხარდაჭერის გამო. ეს მხარდაჭერა ძლიერი დარჩა მიუხედავად ბერლინის ევროკავშირის პარტნიორების ხმაურიანი შეშფოთებისა. გერმანია გეგმავს ეკონომიკურად მოიგოს გარიგება, რომელიც გვპირდება გარდაქმნას ქვეყანა რეგიონული ბუნებრივი გაზის კერად, ხოლო გერმანიის ინდუსტრიისთვის იაფი მარაგს უზრუნველყოფს.
გამოცემა, atlanticcouncil წერს, რომ 2018 წლის დეკემბერში ევროპარლამენტმა ხმათა უმრავლესობით დაგმო Nord Stream 2, როგორც “პოლიტიკური პროექტი, რომელიც საფრთხეს უქმნის ევროპულ ენერგეტიკულ უსაფრთხოებას” და მოითხოვა პროექტის გაუქმება. ამ წინააღმდეგობის მიუხედავად, გერმანიის კანცლერმა ანგელა მერკელმა მტკიცედ დაიცვა მილსადენი, როგორც მკაცრი კომერციული გარიგება.
მილსადენის გადაკეტვის მცდელობები რამდენიმე წლის განმავლობაში მიმდინარეობდა. ევროპულმა ინიციატივებმა ვერ შეუშალა ხელი პროექტის პროგრესს, მაგრამ შეერთებული შტატების მიერ მიღებული ზომები ბევრად უფრო ეფექტური აღმოჩნდა. 2019 წლის ბოლოს აშშ-ს სანქციებმა საბოლოოდ შეაჩერა მილსადენზე სამშენებლო სამუშაოები.
რუსეთმა უარი თქვა დამარცხების აღიარებაზე და 2020 წელი გაატარა აშშ-ს სანქციების გვერდის ავლით და წყალქვეშა მილსადენის ბოლო 120 კილომეტრის დასრულების გზებით. იმავდროულად, კრემლის ოფიციალურმა წარმომადგენლებმა შეტევა განახორციელეს, აშშ-ს მცდელობებზე.
გამოცემის ინფორმაციით, 2020 წლის ივლისში ამერიკამ უპასუხა ამ უწყვეტ რუსულ წინააღმდეგობას შემდგომი ზომების დაპირებით. აშშ-ს სენატორმა ტედ კრუზმა, სანქციების პაკეტის სპონსორმა, განაცხადა, რომ შემაკავებელი ფაქტორების მეორე ნაკრები შევა 2020 წლის NDAA- ში, რომელიც კრძალავს Nord Stream 2-ის მშენებლობას, დაზღვევას და მის სერტიფიცირებას.
მიუხედავად იმისა, რომ რუსეთი და შეერთებული შტატები ვერ შეთანხმდნენ Nord Stream 2 მილსადენის მომავალზე, კრემლის აგრესიული მოქმედება სხვა მიმართულებით გაგრძელდა. 2020 წლის აგვისტოში რუსეთის ოპოზიციის ლიდერი ალექსეი ნავალი მოიწამლა. 2020 წლის დეკემბერში აშშ-ს ოფიციალურმა წარმომადგენლებმა გამოავლინეს რუსეთის უპრეცედენტო კიბერ-თავდასხმების სერია ამერიკული ინსტიტუტებისა და კორპორაციების წინააღმდეგ.
”პუტინი კგბ-ს ქურდია” – თქვა კრუზმა 2020 წლის დეკემბერში ატლანტიკური საბჭოს ვებ – გადაცემის დროს. ”პუტინის ჯიბეში მილიარდობით ჩადება და ენერგიის მაშველი ხაზის კონტროლი, ცუდი იდეაა. პუტინის მავნე საქმიანობა დაფინანსებულია ენერგიის შემოსავლებიდან. ის ტირანია. არაფერი კარგი არ არის მისი დაფინანსებისგან. ”
როგორც გამოცემა წერს, NDAA- ს პროგრესი დამაბნეველი იყო აშშ-ს პოლიტიკური სისტემის გართულებებისა და საშინაო პოლიტიკური ბრძოლების გამო. 2020 წლის შემოდგომაზე, Nord Stream 2 დამატებითი სანქციების შემოთავაზებულმა რაუნდმა მიიღო კონგრესის ორპარტიული მხარდაჭერა და შეტანილ იქნა NDAA– ში დეკემბრის განსახილველად. დეკემბრის შუა რიცხვებში პალატამ და სენატმა საბოლოო თანხმობა მისცეს, მაგრამ ამის შემდეგ პრეზიდენტმა ტრამპმა ვეტო დაადო. ამისათვის პალატამ და სენატმა ორი მესამედით უმრავლესობით ვეტოს უგულებელყოფა მოითხოვეს, რაც საბოლოოდ შესრულდა 2021 წლის 1 იანვარს.
ახლად მიღებული კანონმდებლობით დაწესებულია სანქციები პოლიციის მიმართ აშშ-ს სახელმწიფო და სახაზინო დეპარტამენტების მიერ. მათ დაუყოვნებლივ უნდა დაადგინონ ”გემები, რომლებიც 100 მეტრის სიღრმეზე და უფრო მეტ სიღრმეზე მუშაობენ მილსადენის ჩაყრაზე Nord Stream 2 მილსადენის პროექტის, Turk Stream მილსადენის პროექტის მშენებლობისთვის. შავი ზღვა ან ნებისმიერი პროექტი, რომელიც ან ასეთი პროექტის მემკვიდრეა. ”
როგორც გამოცემა atlanticcouncil წერს, ეს ცუდი ამბავია კრემლისთვის, რომელიც იყენებს თავის როლს, როგორც ენერგიის მთავარ საერთაშორისო მიმწოდებელის, გეოპოლიტიკური გავლენის წარმოსაქმნელად. არც დიდი ოპტიმიზმია მოსკოვში, რომ ბაიდენის ადმინისტრაცია უკეთეს ამბებს მოუტანს. არჩეული პრეზიდენტი ჯო ბაიდენი, რომელიც უგულებელყოფს პუტინს და ეწინააღმდეგება Nord Stream 2, სავარაუდოდ დაიწყებს მნიშვნელოვან საპასუხო ზომებს რუსეთის წინააღმდეგ მისი უპრეცედენტო კიბერშეტევებისთვის. NDAA ასევე გამოყოფს მილიარდებს აშშ-ს კიბერ უსაფრთხოების გასაძლიერებლად.
აშშ-ს სანქციების გამანადგურებელი უკანასკნელი რაუნდი პუტინისთვის განსაკუთრებით მწარე აბია გადასაყლაპად, რადგან მისი მილსადენების პროექტი თანდათანობით დასრულდა. Nord Stream 2 დასრულებულია 120 კილომეტრით, მაგრამ ახლა ის არასრულად დარჩება. ”დეკემბრის თვეში კრუზმა თქვა:” ეს პროექტი არასოდეს მოამარაგებს გაზს. ”და თუ მილსადენი 90 პროცენტით დასრულდა, ის შეიძლება ნულოვანი იყოს.”
ცნობისთვის, “ჩრდილოეთის ნაკადი 2”-ის მშენებლობა ეჭვქვეშ ნავალნის მოწამვლის შემდეგ დადგა – ევროპის ქვეყნების დიდმა ნაწილმა მისი შეწყეტა მოითხოვა. თუმცა გაზსადენის გაყვანას მხარს უჭერდა ევროპის რამდენიმე ქვეყანა – მათ შორის, ავსტრია და უკრაინა.
დეკემბრის დასაწყისში კი, სანქციების მიუხედავად, რუსულმა კომპანიამ გაზსადენის – “ჩრდილოეთის ნაკადი 2”-ის – მშენებლობა გააგრძელა.
