თბილისში, “მწვანე ალტერნატივას” ორგანიზებით, კლიმატის ცვლილების და მდგრადი განვითარების საკითხებზე სამუშაო შეხვედრა გაიმართა.
შეხვედრა სამოქალაქო სექტორის, მუნციპალიტეტების მერის წარმომადგენლებისათვის, აქტივისტებისა და ჟურნალისტებისთვის ჩატარდა თემაზე – “თანამშრომლობა მდგრადი და მედეგი განვითარებისთვის: ადგილობრივი მუნიციპალიტეტებისა და თემების გამოწვევები და შესაძლებლობები”, თუმცა, აღსანიშნავია, რომ აღნიშნულ შეხვედრაზე გურიიდან არცერთი მუნიციპალიტეტის წარმომადგენელი არ იმყოფებოდა.
იმ საკითხებს შორის კი რომელზეც ორ დღიანი სამუშაო შეხვედრის ფარგლებში ყურადღება გამახვილდა, სასაუბრო დრო ბახმაროს ირგვლივ ბოლო პერიოდში განვითარებულ მოვლენებსაც დაეთმო. საკითხზე “გადავარჩინოთ ბახმაროს” წარმომადგენელმა პაატა დობორჯგინიძემ ისაუბრა.
მისი თქმით, “ორბის” პროექტის პრეზენტაცია ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტის მერიის შენობაში ისე ჩატარდა, რომ ამის შესახებ არც ადგილობრივმა მოსახლეობამ, არც გარემოსდამცველებმა ან სამოქალაქო აქტივისტებმა არაფერი იცოდნენ.
“ჩოხატაური არის ძალიან პატარა და გამორიცხულია, რამე მოხდეს ისე, რომ კაცმა ვერ გაიგოს. ამ პირობებში გამოცხადდა უზარმაზარი პროექტის დაწყება და რამდენიმე წუთში გავარკვიეთ, რომ არავინ ამის შესახებ არ იცოდა. პროექტის პრეზენტაცია შედგა ჩოხატაურის მერიაში, რომელზეც არც ადგილობრივი გარემოსდამცველები და აქტივისტები არ მიუწვევიათ და ამბის დონეზეც კი ვერ გავიგეთ, რომ პრეზენტაცია ტარდებოდა. თუმცა გვითხრეს, რომ პრეზენტაცია ხალხით სავსე დარბაზში ჩატარდა, რომელიც, როგორც შემდეგ დავადგინეთ, მერიის თანამშრომლებით იყო სავსე. საკრებულოს თავმჯდომარემ და ჩოხატაურის მერმა გამოგვიცხადეს: “ვაშა, ბახმაროს განვითარებას!” _ განაცხადა დობორჯგინიძემ და აღნიშნა, რომ კომპანია “ორბს” სახელმწიფოსგან ბახმაროში 4 ჰა ფართობის ნაკვეთი 2019 წელს გადაეცა. მას აღნიშნულ ტერიტორიაზე უნდა აეშენებინა ტურიტული მიზიდულობის ცენტრი, თავი მოეყარა დამატებით 300 000 ტურისტისთვის, მაშინ როცა დაბა ბახმაროში ტრადიციული დოღის დროს, თავს დაახლოებით 15 000 კაცი იყრის, რაც კურორტის პარალიზებას იწვევს.
“2019 წელს სახელმწიფოსგან “ორბს” ნამდვილად გადაეცა საკუთრებაში 4 ჰექტარი ფართობის ნაკვეთი. დღევანდელი ღირებულებით, ეს არის დაახლოებით 17 მილიონის. დაიდო ვალდებულებად, რომ 5 წლის განმავლობაში ააშენებდა სპორტულ კომპლექსს, მოედნებს, რეკრეაციულ ზონებს, სპას, კინოთეატრს, რომელიც გააჩენდა მიზიდულობის ცენტრს და დამატებით 300 000 ტურისტს მოუყრიდა თავს ბახმაროზე. მინდა გითხრათ, რომ 19 აგვისტოს ტრადიციული დოღი იმართება ბახმაროში, ვიზიტორების რაოდენობაც იმატებს 15 000 კაცამდე, რაც სრულიად იწვევს კურორტის პარალიზებას. ამ პირობებში, ერთი ხელის მოსმით გაიცა ამდენი ტურიტის თავმოყრის დაპირება, პროექტს არ ახლავს თან არანაირი ინფრასტრუქტურული გეგმა და როგორც ჩოხატაურის მერია განმარტავს, უახლოესი 4 წლის განმავლობაში არ იგეგმება არავითარი ღონისძიება რაც კანალიზაციის, წყალსადენების გაკეთებას ითვალისწინებს, რაც აუცილებელია ამხელა კომპლექსის მომსახურებისთვის.
გარდა ამისა, პროექტში, რომელიც ესკიზის დონე უფროა, მითითებულია, რომ ეს კანალიზაცია უნდა დაუერთდეს უახლოეს დასახლებას. როცა 2050 მეტრის სიმაღლეზე ხარ, ღრუბლებში ღმერთებს ელაპარაკები, სად არის აქ უახლოესი დასახლება? ეს არის ჩოხატაური, რომელიც დაახლოებით 50 კილომეტრში მდებარეობს.
ყოველ შემთხვევაში, ჩვენ გვაქვს მთის ოთხი კურორტი და მეხუთე არის ბახმარო, რომელსაც ადამიანის ხელი იმდენად არ შეხებია. კომპანია “ორბთან” ვერ ხერხდება ვერანაირი კონტაქტი, მიუხედავად იმისა, რომ არაერთ გადაცემაში იყო მსჯელობა, შეთვლა, ჩვენთან კონტაქტზე არ გამოდის კომპანია “ორბი” და ამბობს, რომ აუცილებლად შეგვხვდება”,_ თქვა დობორჯგინიძემ.
პაატა დობორჯგინიძემ სიტყვით გამოსვლისას ყურადღება გაამახვილა დაბა ბახმაროში უკანონო მშენებლობებით გამოწვეულ პრობლემებზეც.
“როგორც გომისმთის, ასევე ბახმაროს მისადგომებს აკონტროლებს საპატრულო პოლიცია, ხან გარემოს ზედამხედველობის ინსპექცია და თუკი შეამჩნიეს, რომ მიგაქვთ სამშენებლო მასალა, ქვიშა, ღორღი, ცემენტი.. აუცილებლად გაგაჩერებენ და გკითხავენ, რა მიგაქვთ, სად მიგაქვთ. ბახმაროზე მისასვლელი აჭარის მხრიდან გახსნილია და შეგიძლიათ შეიტანოთ, რაც გნებავთ. ამ თქვენს უკანონოდ ჩადგმულ კოტეჯს სახელმწიფო დაასვამს ჯვარს. მეორე წელს ჩადგამ მეორე კოტეჯს, მეორე-ჯვარს, მეხუთე წელს – მეხუთე ჯვარს და ა.შ. შემდეგ მოვა სახელმწიფო და გეტყვის რომ უნდა დავანგრიოთ, უკანონოა. მეორე მხრივ ისმის კითხვა, რას უცდიდით ამდენი ხანი? წლების განმავლობაში ვდგამდი აქ კოტეჯს, არც კი დამაჯარიმე. იმდენად მძიმე მდგომარეობაა კურორტზე შექმნილი, ისეთი ქაოსური განაშენიანებაა”,_ აღნიშნა დობორჯგინიძემ.
ამას გარდა, დობორჯგინიძემ თქვა, ისიც რომ “ორბის” დაკვეთით ჩატარებული კვლევის ავტორი კომპანია WilkinsonEyre რეიტინგის მიხედვით, ათეულში კი არა, ასეულშიც კი არ არის.
“კომპანია “ორბმა” წარმოადგინა კვლევის ავტორი კომპანია WilkinsonEyre , როგორც პირველ ათეულში შემავალი კომპანია. მოვიძიეთ ამ კომპანიის ისტორია და აღმოჩნდა, რომ არ არის არც ათეულში, არც ასეულში…
არქიტექტორი აღმოჩნდა პატიოსანი კაცი, რომელმაც განაცხადა, რომ ბახმაროს მსგავსი განაშენიანების გამოცდილება არ გააჩნია. ყველა აღიარებს, რომ მსგავსი კურორტი ევროპაში არ არის. შესაბამისად, ამ შემთხვევაში ამ ნაწილშიც კომპანია “ორბმა” ვერ მოიწონა თავი”,_ თქვა დობორჯგინიძემ.
მან ისაუბრა პროექტის გეოლოგიური დასკვნების შესახებაც.
“რაც შეეხება ნებართვებს და დასკვნებს, არსებობს ორი გეოლოგიური დასკვნა: სახელმწიფო და კერძო. ტექნიკური უნივერსიტეტის ჰიდრომეტეოროლოგიური ინსტიტუტის დასკვნით, “ორბის” საპროექტო მიდამოებს ორი ყველაზე დიდი დარტყის ძალის მქონე (44 ტონა კვ მეტრზე) ზვავის კერა უწევს. შესაბამისად, ამ დასკვნის მიხედვით არ არის მიზანშეწონილი ამ ტერიტორიაზე მშენებლობის დაწყება.
კომპანია “ორბმა” კვლევა დაუკვეთა კერძო კომპანიას და ამ დასკვნის მიხედვითაც, ზვავსაშიში ზონაა, უბრალოდ შეიძლება ზვავის მართვა. ჩვენს მოთხოვნაზე, რომ დასკვნა გვაჩვენონ, კომპანია “ორბი” არ ასაჯაროებს დასკვნას.
საინვესტიციო პაკეტით, კომპანიას არ შეუძლია ბინების აშენება, ამის გამო, კომპანიამ ნაგებობას დაარქვა აპარტ-ჰოტელი და ყიდის ნომრებს. კომპანია უარყოფს გაყიდვის ფაქტს, თუმცა თუ დარეკავთ “ორბის” ცხელ ხაზზე და იტყვით რომ ნომრის შეძენა გინდათ, იმ წუთშივე გკითხავენ, როგორი გნებავთ და ა.შ.
ამავდროულად, კომპანია აცხადებს, რომ მაღალკომერციული მიზანი არ გააჩნია პროექტს. და გვეუბნება, რომ ჩვენ თუ არა ჩვენი შვილები მაინც დააფასებენ ამ პროექტს, ჩვენ კი ვეუბნებით, რომ ამ პროექტს ჩვენი შვილები ვერ დააფასებენ, რადგან ზვავი ჩაიტანს. სხვათაშორის გასულ წელს ზვავმა 14 კოტეჯი გაანადგურა. ეს ზამთრის პერიოდში მოხდა, საბედნიეროდ მსხვერპლი არ მოჰყოლია. არ არის წარმოდგენილი გეოლოგიური დასკვნა, არ არის წარმოდგენილი გარემოზე ზემოქმედების დოკუმენტი. მინისტრმა განაცხადა, რომ 10 ჰა-მდე განაშენიანების პროექტს არ სჭირდება გარემოზე ზემოქმედების დოკუმენტი. ამ შემთხვევაში იურიდიულად კომპანია “ორბი” მართალია, მაგრამ საქმე საქმეზე რომ მიდგეს, ჩვენ არ გვაქვს გარემოზე ზემოქმედების კვლევის დოკუმენტი.
ძალიან ხშირად “ორბი” ამბობს, რომ უსაფრთხოებას გაითვალისწინებენ, რადგან კომპლექსს აშენებენ და ზვავს ვერ წააღებინებენ. მაგრამ ის არ აპირებს სასტუმროს მართვას. ააშენებს, გაყიდის და რა მოხდება, ამის შედეგი უნდა მიიღოს მესაკუთრემ. “ორბი” სადაც მიდის, ბეტონის ქარხანა თან მიაქვს, შესაბამისად მშენებლობას დასჭირდება ორი წელიწადი თავისი დიდი ბეტონმზიდი მანქანებით, ეს ნიშნავს, რომ ორი წლის განმავლობაში სეზონი ჩავარდება, რადგან ამხელა დატვირთვას ვერ გაუძლებს.
რაც შეეხება თვითონ პროექტს, “ორბი” ამბობს, რომ კურორტზე მოგვარდება ისეთი პრობლემა, როგორიცაა წყალმომარაგება, ელექტროობა, გაზიფიცირება, მაგრამ კომპანიას ვერ მოთხოვ ამ პროექტით ამ საკითხების გადაჭრას, რადგან ეს მოითხოვს კოლოსალურ ხარჯებს. გვაქვს პრაქტიკა გუდაურის და ბაკურიანის, როცა აშენდა, მაგრამ არაფერი ინფრასტრუქტურული ხაზით არ გაკეთდა.
რაც შეეხება გენგეგმას, პროექტი არის ჩაკეტილი თავისი არსით და ზურგს აქცევს გარემოს. პროექტი არის რკალისებრი და შეიძლება მთელი კვირა ისე გაატაროთ, ვერ მიხვდეთ მთაში ხართ თუ ბარში. ყველა ფუნქცია ჩაიკეტა ერთ შენობაში, ბახმარო არის თავისთვის და ეს კომპლექსი არის თავისთვის.
მინდა წარმოგიდგინოთ ურბანული განვითარების ინსტიტუტის დასკვნა, რომელიც ამბობს რომ ეს პროექტი წარმოადგენს პროფესიულ დანაშაულს, ეწინააღმდეგება გაეროს მდგრადი განვითარების მეთერთმეტე და მეთხუთმეტე მიზნებს.
იმ საკითხებზე, რომ მშენებლობის ნებართვა ჩვენთვის მიუწვდომელია, არ არის გეოლოგიური დასკვნა, არ არსებობს გარემოზე ზემოქმედების შეფასება, სასამართლოში სარჩელი გვაქვს წარდგენილი.
კომპლექსი სრულად არის ამოვარდნილი გარემოს მოცულობითი კონტექსტიდან, ეწინააღმდეგება მასშტაბს, გააქრობს მთის ხედების აღქმას. გამოსავალია, გამოცხადდეს ღია კონკურსი აღნიშნული ტერიტორიის განაშენანების გეგმის მოსამზადებლად, პროექტი დაუბრუნდეს დამუშავების პირვანდელ სტადიას.
ყოველ შემთხვევაში დღევანდელი სიტუაცია არის, რომ სახელმწიფო ამბობს- მე ვპატრონობო, “ორბი” იძახის- მეო, აქეთ ჩვენ ვართ. ბახმარო არის იმ მდგომარეობაში, დედა რომ ერთი ჰყავს და მამები ვერ დაგითვლია”,_ განაცხადა პაატა დობორჯგინიძემ.
ინფორმაციისთვის, ბახმაროში “ორბი” კომპლექსის აშენების შესახებ პრესკონფერენცია ირაკლი კვერღელიძემ 27 თებერვალს გამართა.
ჟურნალისტებისთვის მოწოდებულ ინფორმაციას კი “ლელოს” ჩოხატაურელი ლიდერი, მალხაზ ჩხიკვაძე გამოეხმაურა და სიცრუე უწოდა.
