ცხოვრებაში ერთხელ ვარ ნამყოფი ამერიკის შეერთებულ შტატებში _ 2011 წლის 26 მაისს, ქართველი ჟურნალისტების ერთი ჯგუფი სასწავლო-გაცვლითი პროგრამის ფარგლებში ვაშინგტონში, ფილადელფიასა და ნიუ ორკში ყველაზე გავლენიანი და პრესტიჟული გამოცემების რედაქციებს და არასამთავრობო ორგანიზაციას ვსტუმრობდით.
ჩემი იქ ყოფნის ორი კვირის განმავლობაში ორი ამბავი მოხდა, რომელიც ყველაზე მეტად დამახსოვრდა და სიცოცხლის ბოლომდე არ დამავიწყდება.
ამჯერად იმ დღის შესახებ მოგიყვებით, რომელიც ერთ-ერთ სისხლიან დღედ არის საქართველოს ისტორიაში შესული.
მოგზაურობის ბოლო დღეებში ნიუ ორკში ვიმყოფებოდით. დღის ბოლოს ყველაზე თავისუფალ ქალაქში მოგზაურობის საათები გვეწყებოდა.
ღამის ნიუ იორკი მეტად დატვირთულია მუსიკალური-გასართობი პროგრამებით… აქ ყველა თავისუფალია და საკუთარი ცხოვრებით ცხოვრობს. იმდენად დიდი ენერგია მოდის ღამის ნიო იორკიდან, ყველაფერი გავიწყდება…
რაც შეიძლებოდა, დიდხანს ვრჩებოდით ღამის ქალაქში.
26 მაისის ღამეს კიდევ ერთხელ ეუბნებოდნენ ჩემი კოლეგები ერთმანეთს, რომ ეს მათი ქალაქი და დიდი სიამოვნებით იცხოვრებდნენ იქ…
სასტუმროში გვიან შემოვედი და იქვე ჰოლში კომპიუტერს მივუჯექი. სალაპარაკო აღარ მქონდა ტელეფონის ბარათზე და მაინტერესებდა, რა ხდებოდა საქართველოში.
ქართული ინტერნეტ-გამოცემები სისხლიანი ფოტოებით და შემზარავი ამბებით იყო სავსე _ სასტიკად ნაცემი 17 ჟურნალისტი, წართმეული ტექნიკა, რომლითაც ეს ჟურნალისტები 26 მაისის მოვლენებს იღებდნენ. “გურია ნიუსის”, “ნეტგაზეთის”, “ინტერპრესსნიუსის”, “პირველის”, “რეზონანსის”, “ექსპრესნიუსის”, “პალიტრა ტვ”-ს, “ასავალ-დასავალის” და “MEDIA.GE”-ს ჟურნალისტებზე სასტიკად იძალადეს ნიღბიანმა პირებმა.
26 მაისის სისხლიან ღამეს “გურია ნიუსის” ჟურნალისტი, ჩემი მეგობარი ნატო გოგელია სასტიკად ცემეს და დაუმტვრიეს ფოტოპარატი.
ყველანი სახტად დავრჩით ამ საზარელი ამბით და მთელი ღამის განმავლობაში არავის არ გვიძინია.
ფეისბუქით დავადგინე, სად იმყოფებოდა ნატო. ტელეფონის ბარათი ჩემმა კოლეგა თამუნა უჩიძემ მათხოვა და საქართველოში დავრეკე.
პირველად მისი ხმა ვერ ვიცანი… “ახლა არა მიშავს, უკეთ ვარ, ლაპარაკის თავი არ მაქვს.” _ ასე მიპასუხა ნატომ კითხვაზე, რა მოხდა დარბევის შემდეგ.
დილით, ადრიანად შევიკრიბეთ სასტუმროს ჰოლში. მასპინძლებმა დაგვიწყეს გამოკითხვა, თუ რა ხდება საქართველოში და ჟურნალისტების ბედით დაინტერესდნენ.
რაც ვიცოდით, ყველაფერი მოვყევით და გაეროში საქართველოს ელჩთან, კახა ლომაიასთან შეხვედრაზე წავედით.
აი, აქ კი ყველაზე საინტერესო რამ მოხდა _ სხვადასხვა მიზეზების გამო შეხვედრაზე დავაგვიანეთ. ლომაიას ამ დროს თანამშრომლებთან დაუწყია შეხვედრა და როცა აცნობეს ჩვენი ვიზიტის შესახებ, შემოგვითვალა, შეხვედრის დასრულების შემდეგ მიგიღებთო. აქვე დავაფიქსირეთ მასპინძლების შეშფოთებული სახეეები, მაგრამ რას ვიზამდით?!
ჩვენი პროგრამის ორგანიზატორის _ „ჟურნალისტიკის საერთაშორისო ცენტრის” წარმომადგენლებმა თარჯიმნებს თხოვეს, ჩვენი და კახა ლომაიას საუბარი დეტალურად ეთარგმნა. მათაც აინტერესებდათ ელჩის აზრი საქართველოში 26 მაისს დატრიალებული ამბების შესახებ.
კახა ლომაიამ საუბარი ზოგადი ფრაზებით დაიწყო _ შეეხო საქართველოში ეკვადორის კულტურის დღეებს, გაერო-საქართველოს ურთიერთობებს და ა. შ.
კიდევ უნდოდა სხვადასხვა საკითხებზე ესაუბრა, მაგრამ… ჩვენ, ჟურნალისტებს ყველაზე მეტად გვანტერესებდა იმის გაგება, თუ რას ფიქრობდა საქართველოში განვითარებული მოვლენებზე ელჩი.
“ძალის გადამეტება არის კონკრეტული კვალიფიკაცია, არ მგონია, მე ან თქვენ გვქონდეს საშუალება, რამე დავადასტუროთ.
სხვის აზრს პატივი უნდა ვცეთ, მაგრამ არ უნდა მივიღოთ როგორც აქსიომა. მეც ვნახე კადრები, შეიძლება ზოგიერთ მომენტში რაღაც ეჭვი შეგეპაროს, ზოგიერთში _ არა. ყველა სტანდარტი დაცული უნდა იყოს. ეს საჭიროა იმისთვის, რომ ადამიანს თუ ადამიანთა ჯგუფს მისცე გამოხატვის უფლება. აქციის ორგანიზატორებს ქალაქის ხელისუფლებამ შესთავაზა ალტერნატიული ადგილი და დრო, რაც იგნორირებულ იქნა.
ორგანიზატორების მიზანი იყო ძალადობის პროვოცირება, რომლის თავიდან აცილებაც შეუძლებელი გახდა _ სამართალდამცავებს არჩევანი არ ჰქონდათ”, _ ასეთი იყო კახა ლომაიას კომენტარი…
შეხვედრა არც ისე დიდხანს გაგრძელდა და ყველანი იმედგაცრუებულები გამოვედით გაეროს ოფისიდან.
ამ დროს “ნიუ იორკ თაიმსის” ოფისი გამახსენდა _ ჟურნალისტები ჩვენთან საუბრისას ამბობდნენ, რომ ყველაფერი კეთდება რედაქციაში, რადგან მათ ხელი არ შეეშალონ ახალი ამბების მომზადებაში. ისიც კი გვითხრეს, ახალი შენობაში მოძრავი კედლები იყო დამონტაჟებული _ თუ მოწყინდებოდათ ძველ გარემოში ყოფნა, რამდენიმე საათში ახალი ფერის კედლებით ჰქონდათ…
ამ დროს ირონიულად გეცინება _ ამერიკიდან შორს, საქართველოში ამ ყველაფერზე ოცნებად ზედმეტად სასაცილოა, რადგან აქ და იქ დემოკრატიის სხვა სტანდარტები არსებობს.
