1989 წლის 9 აპრილის სისხლიანი მოვლენებიდან 26 წელი გავიდა.
26 წლის წინ, თბილისში, რუსთაველის გამზირზე საბჭოთა არმიის მიერ ანტი-საბჭოთა, საქართველოს დამოუკიდებლობის მოთხოვნით მოწყობილი მშვიდობიანი დემონსტრაციის დარბევის დროს 21 ადამიანი დაიღუპა, ასობით კი დაიჭრა, მოიწამლა და დასახიჩრდა.
ანტისაბჭოთა მოძრაობა საქართველოს სსრ-ში 1988 წლისთვის უფრო გააქტიურდა. თბილისში გაფიცვებსა და მიტინგებს აწყობდნენ ანტისაბჭოთა ორგანიზაციები. კონფლიქტი საბჭოთა მთავრობასა და ქართველ ნაციონალისტებს შორის კიდევ უფრო გამწვავდა 1989 წლის 18 მარტს ე. წ. „ლიხნის ასამბლეის“ ჩატარების შემდეგ, სადაც რამდენიმე ათასმა აფხაზმა საქართველოსგან გამოყოფა და 1921-1931 წლების კავშირის რესპუბლიკის სტატუსის აღდგენა მოითხოვა. ამის საპასუხოდ ანტისაბჭოთა ჯგუფებმა რესპუბლიკის მასშტაბით არასანქციონირებული მიტიგნების სერია მოაწყვეს. მათი მტკიცებით საბჭოთა მთავრობა აფხაზურ სეპარატიზმს იყენებდა დამოუკიდებლობის მომხრეთა მოძრაობის საწინააღმდეგოდ.
საპროტესტო აქციებმა პიკს მიაღწია 1989 წლის 4 აპრილს, როდესაც ათობით ათასი ქართველი შეიკრიბა მთავრობის სახლის წინ რუსთაველის გამზირზე, თბილისში. მომიტინგეებმა, რომლებთაც ხელმძღვანელობდა დამოუკიდებლობის კომიტეტი (მერაბ კოსტავა, ზვიად გამსახურდია, გიორგი ჭანტურია, ირაკლი ბათიაშვილი, ირაკლი წერეთელი და სხვები), მოაწყვეს მშვიდობიანი დემონსტრაცია და შიმშილობა დაიწყეს, აფხაზი სეპარატისტების დასჯისა და საქართველოს დამოუკიდებლობის აღდგენის მოთხოვნით. ადგილობრივმა საბჭოთა ხელისუფლებამ დაკარგა კონტროლი სიტუაციაზე დედაქალაქში და ვეღარ აცხრობდა საპროტესტო აქციებს. საქართველოს კომპარტიის პირველმა მდივანმა ჯუმბერ პატიაშვილმა სსრკ-ის ხელმძღვანელობას დამხმარე ძალების გამოგზავნა თხოვა წესრიგის აღსადგენად.
9 აპრილს დაიღუპნენ:
აზა ადამია, 22 წლის, საქართველოს პოლიტექნიკური ინსტიტუტის სტუდენტი, გეგჩკორის რაიონიდან; გია გიორგის ძე ქარსელაძე, 25 წლის, თბილისის სატყეო მეურნეობის თანამშრომელი; ეკა ბეჟანიშვილი, 16 წლის, კომაროვის სკოლის X კლ. მოსწავლე; ელისო ჭიპაშვილი, 25 წლის, თბილისიდან, რესპუბლიკური საავადმყოფოს სანიტარი; ვენერა მეტრეველი; ზაირა კიკვიძე, 61 წლის, კიბერნეტიკის ინსტიტუტის თანამშრომელი, თბილისიდან; თამარ მამულაშვილი, 50 წლისა, თბილისიდან; თამუნა დოლიძე, 28 წლის, თბილისიდან; თამუნა ჭოველიძე, 16 წლის, 51-ე საშუალო სკოლის მოსწავლე; თინა ენუქიძე, 70 წლის, თბილისი; მამუკა ნოზაძე, 22 წლის, ლაგოდეხის რაიონიდან; მანანა ლოლაძე, 33 წლის, თბილისი; მანანა მელქაძე, 23 წლის, თბილისიდან; მარინე ჭყონია – სამარგულიანი, 35 წლის, თბილისიდან; მზია ჯინჭარაძე, 43 წლის, თბილისიდან, ფსიქიატრიის სამეცნიერო – კვლევითი ინსტიტუტის ექიმი; ნათია ბაშალეიშვილი, 16 წლის, 51- ე საშუალო სკოლის მოსწავლე; ნანა სამარგულიანი, 30 წლისა, თბილისიდან; ნატო გიორგაძე, 23 წლის, ჩოხატაურის რაიონიდან; ნინო თოიძე, 25 წლისა, ჩაის სუბტროპიკულ კულტურათა საკავშირო სამეცნიერო – საწარმოო გაერთიანების თანამშრომელი, ოზურგეთიდან; ნოდარ ჯანგირაშვილი, 40 წლის, თბილისიდან; შალვა (დათო) ქვასროლიაშვილი თელავის რაიონიდან.
გახსოვდეთ ეს ადამიანები _ ისინი ჩვენი თავისუფლებისთვის ბრძოლაში დაიღუპნენ!
