რა ხდება დღეს და როგორ ტარდება აუქციონები? რა პირობებს აწესებს სახელმწიფო და რატომ არ სურთ საკმაოდ ძლიერ კომპანიებს მსგავსი ტიპის აუქციონებში მონაწილეობის მიღება?
აუქციონის შესახებ, რომელზეც ამ სტატიაში მოგითხრობთ, “გურია ნიუსს” ერთ-ერთმა მეწარმემ აცნობა, რომელმაც გვთხოვა, საქმეში ძირეულად ჩაგვეხედა… ჩვენც ამ აუქციონს კვალს მივყევით
აუქციონი სასარგებლო წიაღისეულის ლიცენზიის მოპოვებაზე, რომელიც გარემოს ეროვნულმა სააგენტომ გამოაცხადა, 2013 წლის 11 ნოემბერს 12:00 საათზე დაიწყო ამავე დღეს 18:00 საათზე დასრულდა.
ბორჯომის მუნიციპალიტეტის სოფელ პატარა მიტარბის ტერიტორიაზე ლიცენზიის მოპოვება სააუქციონე პირობების თანახმად, მხოლოდ ერთი დაინტერესებული კომპანიის ინტერესებში უნდა შესულიყო, სხვა დანარჩენისთვის აღნიშნული აუქციონი მხოლოდ ფორმალურ ხასიათს ატარებდა.
ამის წინაპირობას კი სააუქციონე პირობების მიხედვით დაწესებული ვალდებულებები ქმნიდა.
აუქციონის საწყისი ფასი 903 892 ლარი იყო. ბოლო მონაცემებით კი მიმდინარე ფასი 3-ჯერ გაიზარდა და საბოლოო გაყიდვის ფასმა 2 802 065.20 ლარი შეადგინა. დაფიქსირებულია 21 ბიჯი და ორი მონაწილე კომპანია. გამარჯვებულია ის კომპანია, რომელმაც პირველად დააფიქსირა ბიჯი და ბოლო ბიჯის დაფიქსირება, სააუქციონე დროის გაზრდამდე ზუსტად 4 წამით ადრე მოასწრო.
სააუქციონე პირობების თანახმად, მეტად საინტერესო დეტალები იკვეთება. მაგალითად: “ლიცენზიის მფლობელი ვალდებულია უზრუნველყოს ჭაბურღილის თავმორთულობის მოწესრიგება, ხოლო თვითმდენი ჭაბურღილის შემთხვევაში – მისი ჰერმეტიზაციაც; სასარგებლო წიაღისეულის მოპოვების მიზნით, გაცემული ლიცენზიის ფარგლებში კერძო საკუთრებაში არსებულ მიწაზე სალიცენზიო საქმიანობა განახორციელოს მხოლოდ მესაკუთრესთან შეთანხმებით.
ვინ არის მესაკუთრე?
ვისთან უნდა შეეთანხმებინა ყველა მისი ქმედება აუქციონში მონაწილე სხვა კომპანიას, თუკი ის ამ ლიცენზიით დაინტერესდებოდა? ამ კითხვით გარემოს დაცვის ეროვნულ სააგენტოს მივმართეთ.
“ჭაბურღილი და ტექნიკური მოწყობილობები არის სააქციო საზოგადოება “ბორჯომმინწყლების” საკუთრება (საკუთრების შესახებ ინფორმაცია _ ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან თან ერთვის). გაცემულია მესაკუთრის თანხმობა აუქციონის ჩატარების თაობაზე (ასლი თან ერთვის). ასევე გაცნობებთ, რომ არსებობს სააუქციონო პირობა, რომელიც ითვალისწინებს ლიცენზიის ფარგლებში კერძო საკუთრებაში არსებულ მიწაზე ლიცენზიანტის ვალდებულებას სალიცენზიო საქმიანობა განახორციელოს მხოლოდ მესაკუთრესთან შეთანხმებით. “
ყველაზე საინტერესო დეტალი სააუქციონე პირობებში სწორედ ეს იყო _ საქმიანობის განხორციელება მხოლოდ მესაკუთრესთან შეთანხმებით!
რატომ უნდა დაინტერესდეს სხვა კომპანია “მიტარბის” საბადოს მინერალური წყლის მოპოვების ლიცენზიით, თუკი ჭაბურილი და ტექნიკური მოწყობილობები არის სააქციო საზოგადოება “ბორჯომმინწყლების”-ს საკუთრება?
ექსპერტი ეკონომიკის საკითხებში ირაკლი ლექვინაძე აცხადებს: “მე ვფიქრობ, სატენდერო პირობებში არის გარკვეული უზუსტობები რაც აუცილებელია გასწორდეს, რადგან ტენდერში მონაწილე კომპანიებისთვის უნდა იყოს თანაბარი პირობები. ძალიან უცნაურია შემთხვევა და დაშვება, როდესაც ერთი კომპანია იმარჯვებს და მეორეს აქვს პირობების კარნახის უფლება, თანაც კონკურენტს, დიდი შანსია ხელი შეეშალოს საქმიანობაში. ეს არის არაკეთილსინდისიერი კონკურენციის ფაქტები. ან მეორე შემთხვევაა, როცა სატენდერო პირობები ისეა შედგენილი, რომ მორგებულია იმ კომპანიის ინტერესებს, რომელმაც უნდა გაიმარჯვოს.”
მესაკუთრის მიერ აუქციონის ჩატარების თაობაზე თანხმობა გაცემულია, მაგრამ რა მოხდებოდა იმ შემთხვევაში, თუკი სხვა კომპანია და “ბორჯომმინწყლები” ერთმანეთში ვერ მოილაპარაკებენ? გარემოს დაცვის ეროვნულ სააგენტოს ამ კითხვითაც მივმართეთ.
“გაცნობებთ, რომ ორ კერძო სამართლის სუბიექტს შორის მოლაპარაკების პროცესში ჩარევა სცილდება გარემოს ეროვნული სააგენტოს (ლიცენზიის გამცემი) კომპეტენციას და შედეგების მიუღწევლობის შემთხვევაში (ანუ კერძო სამართლის სუბიექტებს შორის დავის არსებობისას), საკითხები წყდება მოქმედი კანონმდებლობით დადგენილი წესით.” _ ასეთი იყო მათგან მიღებული პასუხი.
შეუძლია თუ არა სხვა კომპანიას გააკეთოს დამატებითი ჭაბურღილი?
“ახალი ჭაბურღილის გაკეთების შესაძლებლობის ან აკრძალვის თაობაზე შესაბამის ნორმატიულ აქტებში ჩანაწერი არ არის. მიმდინარე აუქციონი გამოცხადდა არსებული ჭაბურღილების საშუალებით მინერალური წყლის მოპოვების თაობაზე. ლიცენზია გაიცემა არსებულ ჭაბურღილებზე, სადაც უკვე დამტკიცებულია მინერალური წყლის მარაგები.”
ეს პასუხი გარემოს დაცვის სააგენტოსგან ჯერ კიდევ მაშინ მივიღეთ, როდესაც აუქციონი ჩატარებული არ იყო.
გამარჯვებული კომპანია…
აუქციონში იმ კომპანიამ გაიმარჯვა, რომელმაც პირველად დააფიქსირა ბიჯი და ბოლო ბიჯის დაფიქსირება, სააუქციონე დროის გაზრდამდე ზუსტად 4 წამით ადრე მოასწრო.
“გურია ნიუსის” მიერ გარემოს დაცვის ეროვნულ სააგენტოში გადამოწმებული ინფორმაციით, აუქციონში მონაწილე ორი კომპანიიდან ერთი შპს “წაღვერი” გახლდათ, მეორე კი _ “აიდიეს ბორჯომი საქართველო”, შპს “აიდიეს ბორჯომი ბევერიჯიზ კომპანის” საქართველოს ფილიალი. გამარჯვებული, როგორც მოსალოდნელი იყო, სწორედ ეს კომპანია გახლდათ.
როგორც სადამფუძნებლო დოკუმენტაციის მიხედვით გავარკვიეთ, შპს “აიდიეს ბორჯომი ბევერიჯიზ კომპანი” ყოფილი შპს ” ჯორჯიან გლასს ენდ მინერალ ვოთერს კომპანია”, რომელიც თავის მხრივ, “ბორჯომმინწყლების” დომინანტი აქციონერი გახლდათ…
ასე რომ, სააუქციონე პირობებში ჩადებული საეჭვო დეტალები, რომლებიც იმას მიანიშნებდა, რომ ერთპიროვნული დომინანტი სწორედ “ბორჯომი” უნდა ყოფილიყო, გამართლდა…
ირაკლი ლექვინაძე: “ვფიქრობ ეს არასამართლიანია. მიმაჩნია რომ სატენდერო შედეგების უნდა გადაიხედოს ამ უზუსტობების გამო. მისი გასწორების შემდეგ მოხდეს ახალი ტენდერით ჩატარება უფრო სამართლიანი და არადისკრიმინაციული პირობებით“
უპასუხოდ დარჩენილი კითხვები…
კითხვა, რომლითაც გარემოს დაცვის სააგენტოს მივმართეთ და უპასუხოდ დარჩა, ასეთი იყო:
“სააუქციონე პირობებიდან გამომდინარე და თქვენს მიერ მოწოდებული პასუხების მიხედვით, რჩება ისეთი შთაბეჭდილება, რომ აუქციონი მორგებულია კომპანია “ბორჯომმინწყლებს” და ნებისმიერი კომპანია, რომელიც აღნიშნულ აუქციონში მიიღებს მონაწილეობას, დამოკიდებული იქნება “ბორჯომმინწყლების” კეთილ ნებაზე თუნდაც იმ მიმართულებით, რომ საქმიანობა უნდა განახორციელოს მასთან შეთანხმებით. გთხოვთ, გაგვიკეთოთ კომენტარი ამაზე.”
ამ კითხვაზე კომენტარი არ მიგვიღია. ამავე კითხვით მივმართეთ კომპანია “აიდიესბორჯომმინწყლების” საზოგადოებასთან ურთიერთობის სპეციალისტს, ნანიკო ჩინჩალაძეს, რომელმაც გაგვიცხადა, რომ გენერალური დირექტორი საქართველოში არ იმყოფებოდა და ამ საკითხზე სხვა კომენტარს ვერ გააკეთებდა.
“აიდიესბორჯომმინწყლებისგან” პასუხი ვერც იმაზე მივიღეთ, მონაწილეობდა თუ არა აღნიშნულ აუქციონში “ბორჯომმინწყლები” ან, რომელიმე მათი შვილობილმა კომპანია. მათ ამის შესახებ განმარტება დასრულებული აუქციონის შემდეგაც კი არ გააკეთეს.
რადგან სტატია უკვე მზად გვქონდა “აიდიესბორჯომმინწყლების” გენერალური დირექტორის ჩამოსვლად ვერ დაველოდებოდით (მითუმეტეს მაშინ, როცა ამის კონკრეტული თარიღიც არ სახლდებოდა. ავტ) გამარჯვებულ კომპანიას კომენტარის გაკეთება თუ მოუნდება, ჩვენ მზად ვართ, მათი პოზიციაც დავაფიქსიროთ.
მანამდე კი ყველაზე საინტერესო ხელისუფლების პოზიციია _ როდის დამკვიდრდება საქართველოში აუქციონები ყველასთვის და არა ერთისთვის?
